4 cú điện thoại "gây bão" của ông Donald Trump

Minh Thu (lược dịch)

Kể từ khi trở thành Tổng thống đắc cử, ông Donald Trump đã điện đàm với hàng chục nhà lãnh đạo thế giới. Đáng nói, có những cuộc gọi ám chỉ trong thời gian tới, Mỹ sẽ thay đổi chính sách ngoại giao hàng thập niên qua với một số quốc gia.

Đầu tiên phải kể tới cuộc điện đàm giữa ông Trump và nhà lãnh đạo Đài Loan Thái Anh Văn hôm 2/12. Đây là cuộc nói chuyện trực tiếp đầu tiên giữa hai nhà lãnh đạo Mỹ và Đài Loan kể từ năm 1979, thời điểm Washington và Bắc Kinh thiết lập quan hệ ngoại giao chính thức. 

Tuy nhiên, sự kiện này đã khiến Bắc Kinh vô cùng tức giận khi cho rằng Mỹ thay đổi quan điểm lâu nay đối với chính sách "một Trung Quốc". Ngoài ra, ông Trump còn đối thoại với các nhà lãnh đạo Pakistan, Kazakhstan và Philippines. 

Vậy những cuộc điện đàm này ảnh hưởng như thế nào tới chính sách đối ngoại trong tương lai của Mỹ sau khi ông Trump chính thức nhậm chức Tổng thống vào ngày 20/1?

Ông Donald Trump điện đàm với hàng chục nhà lãnh đạo thế giới kể từ khi trở thành Tổng thống Mỹ đắc cử. 

Đài Loan

Theo Business Insider, cuộc điện đàm giữa ông Trump và bà Thái đã được lên lịch từ nhiều tháng trước. 

Chuyên gia địa chính trị kiêm chủ tịch Nhóm Đông Á, ông Ian Bremmer cho rằng Bắc Kinh "chắc chắn sẽ nổi điên" về cuộc điện đàm giữa hai nhà lãnh đạo Mỹ và Đài Loan bởi cuộc đối thoại này được xem như là tín hiệu cho thấy ông Trump phớt lờ chính sách "một Trung Quốc" của Bắc Kinh. 

Trong khi đó, Trung Quốc luôn coi Đài Loan chỉ là một phần lãnh thổ ly khai của mình và Bắc Kinh nhiều lần tuyên bố sẵn sàng dùng vũ lực để sáp nhập Đài Bắc. Ngoài ra, Trung Quốc cũng phản đối bất cứ hành động liên lạc trực tiếp của các nhà lãnh đạo thế giới với giới chức Đài Loan. Còn chính quyền Đài Loan luôn hướng tới mục tiêu giành độc lập cho hòn đảo này và tách khỏi vòng kiểm soát của Bắc Kinh. 

Về phần mình, Nhà Trắng cho biết không hề biết trước về cuộc điện đàm giữa ông Trump và bà Thái. 

"Ông Trump đang tiếp nhận các cuộc gọi chúc mừng chiến thắng sau cuộc bầu cử Tổng thống mà quên mất những quy tắc ngoại giao và quy tắc ngầm. Đây là bước đi sai lầm đầu tiên của ông Trump. Chắc chắn, ông ấy còn sai lầm nhiều lần nữa", ông Bremmer chia sẻ với tờ Business Insider qua email. 

Cũng theo ông Bremmer, "Phản ứng tức giận của Trung Quốc là điều dễ hiểu bởi Bắc Kinh đã đặt ra giới hạn đỏ cho mối quan hệ giữa Đài Loan và các nước trên thế giới. Song cũng thật khó để chắc chắn rằng ông Trump sẽ không tiếp tục nói chuyện với nhà lãnh đạo Đài Loan. Điều này đồng nghĩa với việc quan hệ giữa Mỹ và Trung Quốc sẽ còn leo thang căng thẳng và dưới thời ông Trump, mối quan hệ này đã có khởi đầu không tốt đẹp". 

Philippines

Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte chính là người  nhiều lần lên tiếng chỉ trích thậm chí là xúc phạm nặng nề Tổng thống Barack Obama sau khi nhà lãnh đạo Mỹ phản đối chiến dịch chống ma túy gây tranh cãi của người đồng cấp Philippines xâm phạm vấn đề nhân quyền. Tuy nhiên, ông Trump cũng đã tiến hành điện đàm trao đổi với ông Duterte vào đầu tháng 12. 

Cuộc điện đàm diễn ra trong bối cảnh ông Duterte tuyên bố "chia tay" Mỹ để cải thiện quan hệ với Trung Quốc. Trước đó, trong một thời gian dài, quan hệ Philippines và Trung Quốc đã liên tiếp rơi vào sóng gió liên quan tới các tranh chấp chủ quyền trên Biển Đông. Nhà lãnh đạo Philippines còn bày tỏ mong muốn thắt chặt quan hệ với Nga, quốc gia mà ông Trump cũng muốn kết thân. 

Tại hội thảo Công ước Liên Hợp Quốc về chống tham nhũng diễn ra ở Manila hồi tuần trước, ông Duterte đã chia sẻ đôi điều về cuộc nói chuyện kéo dài 7 phút với ông Trump. Theo Tổng thống Philippines, ông Trump đã nhấn mạnh Washington và Manila cần "cải thiện mối quan hệ không mấy tốt đẹp trong thời gian qua". 

"Tôi biết ngài đang lo lắng về việc Mỹ sẽ chỉ trích ngài nhưng ngài đã làm đúng và cứ tiếp tục. Tôi đang có vấn đề với vùng biên giới giữa Mỹ và Mexico", Tổng thống Duterte dẫn lại lời ông Trump nói trong cuộc điện đàm. 

Cũng theo ông Duterte, Tổng thống đắc cử Donald Trump còn mời ông này tới Mỹ. "Hãy tới Washington, DC hoặc New York để gặp tôi và chúng ta sẽ đi uống cà phê". 
Thủ tướng Pakistan Nawaz Sharif (bên phải) gặp người đồng cấp Ấn Độ Narendra Modi tại Lahore, Pakistan hồi năm 2015. 

Pakistan

Chính phủ Pakistan cho hay trong cuộc điện đàm giữa ông Trump và Thủ tướng Nawaz Sharif, Tổng thống Mỹ đắc cử đã hết lời ca ngợi nhà lãnh đạo và người dân Pakistan. 

Theo đó, ông Trump đã ca ngợi Thủ tướng Sharif là "con người tuyệt vời" và gọi người dân Pakistan là "một trong những nhóm người thông minh nhất thế giới". 

Thủ tướng Sharif được cho tiến hành điện đàm ông Trump để chúc mừng tỷ phú bất động sản giành chiến thắng trong cuộc đua vào Nhà Trắng hôm 8/11. "Ông đang làm một chuyện rất tốt và tôi mong sẽ sớm được gặp ông", ông Trump bày tỏ trong cuộc điện đàm với nhà lãnh đạo Pakistan. 

Trong khi đó, ông Sharif và gia đình đang vướng vào bê bối tham nhũng sau khi hồ sơ Panama được công bố và bản thân Thủ tướng Pakistan cũng đang phải đối mặt với những bất ổn chính trị ở quốc gia này. Do đó, một số chuyên gia cho rằng những lời ca tụng của ông Trump giành cho Thủ tướng Pakistan sẽ ảnh hưởng tới quan hệ giữa Mỹ và Ấn Độ, quốc gia vốn coi Pakistan là thù địch. 

Chuyên gia cấp cao tại Hội đồng các mối quan hệ nước ngoài, bà Alyssa Ayres nhận định: "Pakistan đã cho công bố chi tiết cuộc điện đàm với ông Trump theo cách chưa từng có nhưng điều này không đồng nghĩa với việc Ấn Độ sẽ bày tỏ quan ngại. Tôi cho rằng ông Trump tiến hành điện đàm mà không tham vấn Bộ Ngoại giao Mỹ". 

Theo bà Ayres, cựu Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton, ứng cử viên tham gia tranh ghế Tổng thống Mỹ, "chắc chắn sẽ thận trọng hơn khi tiến hành điện đàm với các nhà lãnh đạo thế giới". Cũng theo bà Ayres, ông Trump là người dành phần lớn thời gian cho công việc kinh doanh, bất động sản, truyền hình và giải trí do đó Tổng thống đắc cử đã quá quen với việc phải "thẳng thắn và bày tỏ" những suy nghĩ của mình. 

Kazakhstan

Ông Trump cũng đã tiến hành điện đàm với Tổng thống Nursultan Nazarbayev trong khi nhà lãnh đạo Kazakhstan bị cáo buộc chuyên quyền khi cấm tự do báo chí và bầu cử dân chủ.  

"Tổng thống Mỹ đắc cử đã chúc mừng kỷ niệm 25 năm Kazakhstan giành độc lập. Ông Trump nhấn mạnh dưới thời lãnh đạo của ông Nursultan Nazarbayev, Kazakhstan đã đạt được những thành công có thể gọi là 'kỳ diệu'", báo chí Kazakhstan dẫn lại cuộc điện đàm giữa ông Trump và Tổng thống nước này. 

Ngoài ra, cuộc điện đàm giữa ông Trump và ông Nazarbayev còn nhấn mạnh "quyết tâm đưa mối quan hệ hữu nghị giữa Kazakhstan và Mỹ lên tầm cao mới trong lĩnh vực đối tác thương mại và kinh tế". Ông Trump cũng bày tỏ mong muốn sắp xếp một cuộc gặp với Tổng thống Nazarbayev.

cùng chuyên mục
Kéo xuống để xem tiếp nội dung
Xem thêm trên infonet