Giữa những ngày tuyết rơi buốt giá, nhiệt độ có nơi xuống âm độ, nhưng trên các trường học vùng cao, thầy, cô giáo vẫn khắc phục khó khăn, bám trường, bám bản để chăm lo cho học sinh bán trú và đợi thời tiết ấm lên để vận động học sinh đến trường.
Học sinh Trường PTDTBT THCS Pa Cheo nhà ở thôn, bản xa được thầy cô giữ lại trường vì trời quá rét.

Chúng tôi có mặt tại Trường PTDTBT - THCS Pa Cheo (huyện Bát Xát) vào giữa ngày buốt giá. Tuy băng tuyết đã tan nhiều, nhưng trời vẫn rét tái tê, mưa rơi rả rích và ngôi trường chìm trong biển sương dày đặc. Mấy hôm nay, do nhiệt độ xuống quá thấp, nhà trường đã cho học sinh nghỉ học để tránh rét nên quang cảnh trường vắng vẻ hẳn. Trong gian nhà công vụ liêu xiêu gió rét, thầy giáo Phương Việt Cường, Hiệu trưởng nhà trường cùng các thầy, cô giáo đang tất bật chuẩn bị bữa ăn trưa cho học sinh bán trú vẫn ở lại trường.

Thầy Cường chia sẻ: Năm học này, nhà trường có 8 lớp học với 222 học sinh, trong đó có 135 học sinh bán trú. Hai hôm nay, học sinh được nghỉ học tránh rét, nhưng có 40 học sinh ở các thôn, bản xa chưa biết thông tin trên nên vẫn xuống trường. Lo các em đi về nhà đường xa không đảm bảo sức khỏe do trời quá lạnh, nên nhà trường giữ các em ở lại trường chờ thời tiết ấm lên tiếp tục học tập. Dù thời tiết khắc nghiệt, nhưng các thầy, cô giáo vẫn ở lại trường để sinh hoạt chuyên môn và chuẩn bị cùng các thành viên Ban chỉ đạo đổi mới giáo dục của xã đến từng nhà vận động học sinh ra lớp.

Tôi vào thăm dãy phòng công vụ của các thầy, cô giáo. Hơn 20 giáo viên ở lại trường, nhưng chỉ có 4 phòng tạm chật hẹp. Để tránh sương mù và gió lùa, các thầy cô phải dùng bạt dứa để che kín các bức vách hở tứ phía. Nhưng dù che thế nào, thì cũng không ngăn được giá buốt bủa vây, tấn công vào tận trong phòng. Chị Đinh Thị Tâm, nhân viên văn thư của trường, kiêm nhân viên cấp dưỡng nhanh tay thái mấy miếng đậu phụ còn nóng hổi đặt vào đĩa cho học sinh, rồi lại vội vàng chạy ra nhen bếp lửa luộc nồi rau cải mèo và đun lại nồi cá kho. Nhìn đống củi đang vơi dần, chị Tâm bảo: Củi chỉ đủ đun hai hôm nữa thôi, vừa dùng vừa tiết kiệm, nếu trời cứ mưa và sương mù thế này thì không biết lấy đâu ra củi nấu nướng cho học sinh bán trú.

Chuẩn bị bữa trưa cho học sinh ở lại trường.

Ở gian phòng bên cạnh có tiếng lạch cạch và tiếng trẻ con khóc. Cô giáo Nguyễn Thị Thủy đang kê mấy viên gạch, đốt đống lửa to giữa nhà để xua đi giá rét. Cô Thủy nhà ở tận huyện Bảo Thắng, bồng bế con nhỏ 8 tháng tuổi lên trường mấy tháng qua. Do chồng ở xa, chỉ có hai mẹ con nên cô Thủy phải thuê người địa phương trông con nhỏ để ngày ngày lên lớp. Cô Thủy tâm sự: Trên này khí hậu khắc nghiệt, mình thì chịu được, chỉ lo con nhỏ sức đề kháng kém hay bị ốm và quấy khóc. Tuy vất vả, nhưng mình cũng cố gắng bám trường để mai kia thời tiết ấm lên sẽ xuống thôn vận động học sinh đi học đầy đủ, chỉ mong sao sớm qua đợt rét đậm này…

Cô giáo Thủy có con nhỏ 8 tháng vấn bám trường để chuẩn bị vận động học sinh ra lớp.

Trái với dãy nhà tạm của các thầy cô giáo, dãy phòng bán trú dành cho học sinh Trường PTDTBT - THCS Pa Cheo là dãy nhà xây khang trang. Các phòng bán trú đều kín đáo và ấm áp, đủ chăn, màn, đệm, gối cho học sinh. Em Cứ Thị Súa, học sinh lớp 8B bảo nhà em ở tận thôn Pờ Sì Ngài, cách trường 15km đường dốc. Mấy hôm nay trời lạnh quá, không về nhà được nên em ở lại trường cùng các bạn. Ở bán trú, chúng em có đủ chăn ấm, lại được ăn cơm nóng do các thầy cô nấu, được xem ti vi trong phòng kín, nên trời lạnh mấy cũng không lo bị ốm…

Bữa ăn trưa của học sinh Trường PTDTBT THCS Tả Giàng Phình trong ngày băng tuyết.

Từ Pa Cheo, tôi vượt cung đường Hoàng Liên Sơn 1 sang xã Tả Giàng Phình, huyện Sa Pa. Ở đây tuyết phủ trắng núi đồi, lạnh như kim châm vào da thịt, tuy tôi đã đeo găng tay thật dày và đi hai đôi tất, nhưng từng ngón tay, ngón chân vẫn tê buốt không còn cảm giác. Trường PTDTBT - THCS Tả Giàng Phình nằm giữa một biển tuyết trắng mênh mông. Tôi đến trường vừa lúc các em học sinh đang ăn trưa. Bữa cơm hôm nay chỉ có hơn chục học sinh. Ngoài trời buốt giá, nhưng có cơm, canh nóng nên các em ăn rất ngon lành. Thầy giáo Phạm Văn Thọ, Hiệu trưởng nhà trường tâm sự: Hai hôm nay tuyết rơi nhiều, nhiệt độ giảm xuống âm 4 độ C, học sinh đều được nghỉ học ở nhà. Những em nào nhà xa quá không về được thầy cô giữ ở lại trường để đảm bảo sức khỏe học tập. Năm học này, để nâng cao tỷ lệ chuyên cần, nhà trường huy động 141 học sinh ra ở bán trú. Tuy nhiên, do thiếu phòng bán trú, các thầy, cô giáo tình nguyện nhường 4 phòng công vụ cho học sinh có chỗ ở, còn thầy cô thì ra ngoài thuê trọ ở nhà dân.

Thầy Phạm Văn Thọ lo lắng vì vườn rau của trường bị tuyết vùi lấp.

Nhìn ra bầu trời u ám sương mù và tuyết trắng khắp nơi, thầy Thọ không khỏi lo lắng: Tuyết đang tan dần, nhưng trời vẫn rét lắm, chắc học sinh phải nghỉ học thêm hai hôm nữa. Từ nay đến Tết Nguyên đán và sau Tết học sinh hay nghỉ học để chơi Tết, chơi lễ hội nên việc duy trì tỷ lệ chuyên cần rất khó khăn. Năm nay, tỷ lệ chuyên cần của nhà trường thường xuyên ở mức trên 90%, nhưng để duy trì được tỷ lệ đó trong thời gian tới các thầy, cô giáo còn phải vất vả nhiều.

Thầy Thọ dẫn tôi ra thăm vườn rau của nhà trường. Những luống rau cải cách đây vài hôm còn mướt xanh, vậy mà sau trận mưa tuyết đã bị dập nát gần hết. Bao nhiêu công lao của thầy cô giáo và các em học sinh đều bị vùi lấp dưới lớp tuyết lạnh buốt. Chỉ những luống rau còn lại, thầy Thọ bảo: Sau hôm mưa tuyết, “thương” vườn rau quá, mấy thầy trò bất chấp giá lạnh ra vườn giũ tuyết để cứu rau. Nhưng chỗ nào tuyết phủ dày quá thì rau hỏng hết, nát nhừ như bị luộc, may thay vẫn cứu được mấy luống rau này để ít ngày nữ học sinh bán trú có thêm rau ăn. Càng trong hoàn cảnh khó khăn, các thầy, cô giáo càng động viên nhau đoàn kết, gắn bó, bám trường, bám lớp vì học sinh, chỉ mong sao các em chăm chỉ học tập để sau này có tương lai tươi sáng…

TUẤN NGỌC/Báo Lào Cai