Sau nhiều trục trặc, Ấn Độ và Nga cuối cùng đã nhất trí thỏa thuận hợp tác thiết kế và sản xuất Máy bay Chiến đấu Thế hệ Thứ năm (FGFA), dự kiến sẽ được hai công ty Sukhoi của Nga và HAL của Ấn Độ thực hiện.

“Từ một bản thỏa thuận ban đầu chưa đầy hai chục trang giấy, hai bên đã thống nhất một kế hoạch dài 650 trang, theo đó phân chia rõ ràng những hạng mục mà hai nước cần thực hiện”, một quan chức quốc phòng Ấn Độ giấu tên trả lời tạp chí The Economic Times. Dự kiến hợp đồng chính thức sẽ được ký kết vào năm 2017.

Máy bay chiến đấu PAK FA T-50 của Nga.

Các quan chức quốc phòng Ấn Độ và Nga đã thúc đẩy quá trình đàm phán trước thêm cuộc họp cấp cao giữa nguyên thủ hai nước, dự kiến được tổ chức tại thành phố Goa (Ấn Độ) vào ngày 15/10. Trước đó, Tổng thống Nga Vladimir Putin và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đã không tìm được tiếng nói chung về vấn đề này trong cuộc gặp gỡ tại thủ đô Moscow vào tháng 12/2015.

Dự án phát triển máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm giữa Ấn Độ và Nga, dựa trên máy bay Sukhoi PAK FA T-50, đã gặp phải nhiều trục trặc kể từ khi được tuyên bố công khai vào năm 2007 và thỏa thuận ban đầu được ký kết vào năm 2010 do hai nước vẫn còn nhiều bất đồng về việc chia sẻ chi phí và nhân lực, công nghệ quân sự cũng như số lượng máy bay sẽ được sản xuất. Năm 2015, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Ấn Độ Manohar Parrikar quyết định nỗ lực hơn nữa để thống nhất thỏa thuận với Nga.

Vào cuối năm 2015, Nga tuyên bố rằng họ sẽ chỉ đưa vào sử dụng một phi đội gồm 18 đến 24 máy bay PAK FA, phi cơ chiến đấu thế hệ thứ năm của Nga, và thay vào đó mua thếm Su-35 với số lượng lớn. Kết quả, Ấn Độ đe dọa sẽ từ bỏ hoàn toàn dự án này. Đáp lại, Nga đưa ra đề xuất giảm bớt khoản kinh phí mà Ấn Độ góp vào dự án từ 6 xuống còn 3,7 tỉ USD trong việc chế tạo 3 mẫu thử máy bay T-50 và chuyển giao công nghệ cho nước này.

Trong tương lai, dự án máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm giữa Ấn Độ và Nga sẽ còn gặp những vấn đề lớn. Việc các hãng quốc phòng của Nga vẫn đang đối mặt với những rào cản về kỹ thuật cũng như tài chính, bao gồm việc thiết kế động cơ mới cho máy bay PAK-FA. Hiện tại phi cơ này vẫn đang sử dụng động cơ của máy bay Su-35S, khiến nhiều người nghi ngờ về khả năng của PAK FA.

Nga cũng đồng ý cho phép các phi công Ấn Độ bay thử máy bay PAK FA, hiện đang trải qua các cuộc thử nghiệm tại Nga. Trong những tháng vừa qua, hàng trăm chuyến bay thử nghiệm đã được tiến hành, và lực lượng không quân Nga hi vọng rằng máy bay sẽ được đưa vào sử dụng vào năm 2017.

Nội dung được thực hiện qua tham khảo nguồn tin The Diplomat, một tạp chí có trụ sở ở Tokyo, chuyên về chính trị, văn hóa và xã hội tại khu vực Châu Á-Thái Bình Dương.

Anh Tuấn (lược dịch)