Theo tờ Bưu điện Hoa Nam Buổi sáng (SCMP), hôm nay (25/7), Hiệp hội các Quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) đã đưa ra tuyên bố chính thức đầu tiên về những tranh chấp ở Biển Đông sau phán quyết của Tòa Trọng tài Thường trực (PCA).

Theo đó, tại Hội nghị Ngoại trưởng ASEAN lần thứ 49 (AMM-49) ở Vientiane, Lào, ASEAN đã đưa ra tuyên bố bao gồm một loạt các vấn đề khác nhau, trong đó có một phần dành để nói về tình hình Biển Đông.

Tuyên bố bày tỏ mối quan ngại sâu sắc đối với các tranh chấp lãnh thổ và sự leo thang của những hoạt động trái phép ở Biển Đông. Tuy vậy, nó không đề cập trực tiếp tới Trung Quốc hay phán quyết của PCA hôm 12/7.

 Hội nghị Ngoại trưởng ASEAN lần thứ 49 (AMM-49) khai mạc tại Vientiane, Lào hôm 24/7/2016.

Trong khi đó, SCMP dẫn lời một số nhà ngoại giao ASEAN cho hay, Philippines và Việt Nam đều mong muốn tuyên bố của ASEAN đề cập tới phán quyết và sự cần thiết phải tôn trọng luật pháp quốc tế.

ASEAN nhấn mạnh, các hoạt động trái phép trong khu vực đã "làm xói mòn lòng tin, sự tin cậy, gia tăng căng thẳng, có thể phá hoại hòa bình, an ninh và ổn định trong khu vực".

Tuyên bố cũng kêu gọi ngừng ngay quân sự hóa Biển Đông và nhấn mạnh tầm quan trọng của tự do hàng hải ở Biển Đông.

Các Ngoại trưởng ASEAN cũng kêu gọi thường xuyên tổ chức các cuộc họp giữa Trung Quốc và ASEAN để đẩy nhanh tốc độ thông qua một bộ quy tắc ứng xử ở Biển Đông, một đường dây nóng để quản lý các tình huống hàng hải khẩn cấp và một tuyên bố chung về cách đối phó những cuộc “chạm trán” ngoài ý muốn ở Biển Đông nhằm giảm những nguy cơ tiềm năng.

Tuyên bố trên được đưa ra sau cuộc gặp giữa các Ngoại trưởng ASEAN và Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị.

Trước đó, nhiều nhà ngoại giao lo ngại ASEAN sẽ không ra được tuyên bố chung bởi Campuchia phản đối đề cập đến Biển Đông.

Tại hội nghị, đại diện Trung Quốc luôn nhấn mạnh các mối quan hệ kinh tế với các nước ASEAN. Trong khi đó, ông Vương Nghị cho rằng, việc các phương tiện truyền thông tập trung vào vấn đề Biển Đông là rất kỳ lạ. Ông này vẫn khăng khăng, vấn đề Biển Đông không phải là vấn đề giữa Trung Quốc và ASEAN mà là giữa nước này với từng nước có riêng lẻ.

Nội dung được thực hiện qua tham khảo nguồn tin từ Tờ Bưu điện Hoa nam Buổi sáng (SCMP) là tờ báo tiếng Anh đầu tiên của Hồng Kông được Tập đoàn SCMP phát hành. Tse Tsan-tai và Alfred Cunningham là hai nhà sáng lập công ty TNHH SCMP vào năm 1903. Ấn bản đầu tiên của tờ báo này được phát hành vào ngày 6/11/1903.

PHẠM KHÁNH (Lược dịch)