Trang tin quân sự Sina nhận định khả năng quân đội Trung Quốc sẽ điều chiến hạm đâm va tàu chiến Mỹ nếu Hải quân Mỹ tiếp tục tuần tra 12 hải lý quanh hải phận gần các hòn đảo Bắc Kinh xây dựng trái phép trên Biển Đông.

Theo Sina, kể từ tháng Năm, Hải quân Mỹ đã điều động tàu chiến tới gần các hòn đảo nhân tạo mà Trung Quốc xây dựng trái phép trên Biển Đông. Nhưng hôm 27/10 là lần đầu tiên, tàu khu trục tên lửa USS Lassen của Mỹ tiến vào vùng 12 hải lý gần hòn đảo nhân tạo mà Trung Quốc xây trên bãi Subi thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam trên Biển Đông. 

Tàu tuần tra trên biển của Trung Quốc tiến hành diễn tập cứu hộ, cứu nạn trên Biển Đông. 

Hành động điều tàu USS Lassen vào khu vực 12 hải lý nằm trong chương trình "hoạt động bảo đảm tự do hàng hải" (FONOP) trên Biển Đông mà Mỹ đã lên kế hoạch thực hiện kể từ năm 2012. Tuy nhiên, chiến hạm Trung Quốc chưa tấn công hay có hành động đe dọa tàu chiến Mỹ mà chỉ đưa ra phản ứng theo con đường ngoại giao. 

Trong cuộc họp báo chí thường kỳ hôm 27/10, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lu Kang tuyên bố: "Các ban ngành liên quan đã theo dõi, bám sát và cảnh báo tàu USS Lassen". Tuy nhiên, ông Lu không nêu chi tiết phía Trung Quốc đã điều động bao nhiêu tàu thuyền và bao nhiêu binh sĩ tham gia theo dõi tàu USS Lassen.

Về phần mình, Mỹ cho rằng Trung Quốc không thể tự xác lập chủ quyền quốc gia với những hòn đảo nhân tạo vốn được xây dựng trái phép trên các "bãi triều thấp" như bãi Subi và Vành Khăn. Do đó, tàu thuyền các nước đều có thể đi vào phạm vi 12 hải lý quanh những hòn đảo này mà không hề vi phạm luật pháp quốc tế. 

Sina nhận định phản ứng có phần "nhẹ nhàng" của Trung Quốc xuất phát từ việc các công trình quân sự như đường băng mà Bắc Kinh xây trên các hòn đảo nhân tạo ở Biển Đông vẫn chưa hoàn thành trong khi Hạm đội Nam Hải lại ở quá xa. Do đó, lựa chọn duy nhất với Trung Quốc là sử dụng các tàu tuần tra ven biển để giám sát và ngăn tàu chiến Mỹ tiến vào vùng hải phận mà Bắc Kinh coi là chủ quyền quốc gia. 

Cũng theo Sina, quân đội Trung Quốc hiện vạch ra 2 chiến lược. Thứ nhất, Trung Quốc cử tàu bám sát và ngăn tàu chiến Mỹ xâm phạm "vùng cấm". Thứ hai, khả năng Trung Quốc sẽ điều tàu đâm va tàu chiến Mỹ. 

Sina cho rằng khả năng thứ hai là hoàn toàn có thể xảy ra bởi trước đây, Liên Xô cũ từng điều 2 tàu hộ vệ tới đâm va một tàu tuần dương tên lửa dẫn đường của Mỹ khi xâm phạm vùng lãnh hải của Liên Xô hồi năm 1988. Sau vụ việc, Liên Xô tuyên bố hai tàu chiến nước này đã "bị mất kiểm soát". Đây là lý do buộc chính phủ hai nước ngồi xuống bàn đàm phán để bàn về luật an ninh hàng hải. 

Theo Sina, Mỹ đã "can thiệp" vào các hoạt động của Trung Quốc suốt nhiều năm qua. Cụ thể, hồi tháng 11/1999, Mỹ đã điều tàu theo dõi và giám sát một tàu chiến Trung Quốc thử nghiệm hệ thống vũ khí trên Biển Đông. Thậm chí, tàu chiến Mỹ - Trung còn hoạt động chỉ cách nhau vài trăm mét. 

Tới năm 2009, Mỹ đã cho một tàu chiến trang bị hệ thống thu âm thanh dưới nước tới nghe ngóng hoạt động của các tàu ngầm hạt nhân Trung Quốc. Đáp trả, Bắc Kinh đã đưa hàng chục tàu đánh cá tới bám sát "nhất cử nhất động" tàu chiến Mỹ.  

Hồi tháng 12/2013, tàu khu trục tên lửa Aegis của Hải quân Mỹ có độ giãn nước toàn tải 9.500 tấn, đã theo dõi hoạt động của tàu sân bay Liêu Ninh Trung Quốc trên Biển Đông. Tàu chiến Mỹ còn "mặt đối mặt" với tàu đổ bộ cỡ lớn Type 071 của Trung Quốc ở khoảng cách 457 m cũng như phớt lờ mọi cảnh báo từ phía Trung Quốc. 

Vào tháng 7/2014, Mỹ đã điều động máy bay tuần tra trên biển P-8A Poseidon từ căn cứ Okinawa tới khu vực cách bờ biển phía đông đảo Hải Nam Trung Quốc 220 km. Đây là nơi đóng quân của Hạm đội Nam Hải. Đáp trả, Trung Quốc đã cử chiến đấu cơ J-11H. Máy bay Mỹ và Trung Quốc được báo cáo hoạt động chỉ cách nhau 30 m trước khi chiếc P-8A quay đầu về căn cứ. 

Chưa dừng lại, hôm 11/5, phản ứng trước hành động ngang nhiên xâm phạm chủ quyền của Trung Quốc, Hải quân Mỹ đã điều một tàu tấn công ven biển hạ neo ở Singapore gần hải phận Biển Đông. Về phần mình, Trung Quốc điều tàu hộ vệ Type 054A đi theo dõi tàu Mỹ. 

Chỉ 10 ngày sau, hãng tin CNN cho công bố hình ảnh chiếc máy bay P-8A của Mỹ tiến hành trinh sát phía trên không phận các hòn đảo nhân tạo mà Trung Quốc xây dựng trái phép ở Biển Đông. Hải quân Trung Quốc đã 8 lần phát cảnh báo yêu cầu chiếc P-8A rời khỏi "khu vực cấm". Trước đó, Mỹ cũng đã tiến hành các cuộc tập trận chung trên không và trên biển ở Biển Đông hôm 20/7. 

Nội dung được thực hiện qua tham khảo nguồn tin từ Sina Military Network, kênh thông tin chuyên về lĩnh vực quân sự trong nước và quốc tế của Trung Quốc.

MINH THU (lược dịch)