"Việc lựa chọn ứng cử viên ĐB nào là do quyền của cử tri, nhìn vào danh sách đó người ta đánh giá có “quân xanh, quân đỏ” hay không. Cách đánh giá của cử tri cũng rất tế nhị, tinh tế..."

ĐBQH Nguyễn Thị Quyết Tâm (TP. Hồ Chí Minh), Chủ tịch HĐND TP. Hồ Chí Minh chia sẻ quan điểm bên lề hành lang Quốc hội sáng 3/6, trước lo lắng nếu không quy định rõ ràng, cụ thể tiêu chuẩn của đại biểu thì sẽ rất dẫn tới tình trạng bầu cử kiểu “quân xanh, quân đỏ”.

Quy định tỷ lệ cơ cấu, thành phần ĐBQH, HĐND là vấn đề rất quan trọng. Nhưng có ý kiến cho rằng nếu quá chú trọng điều này nhiều khi khó chọn được ĐB đủ năng lực gánh vác trọng trách dân cử?

Tôi nghĩ cơ cấu, thành phần là điều cần thiết trong bất cứ một tổ chức nào. Tuy nhiên với cơ cấu, thành phần đó mà ta chọn được những người ưu tú nhất để tạo cơ cấu hợp lý mới là điều khó.

Ở mỗi một thành phần, một cơ cấu đều có những ĐB rất ưu tú, vấn đề ta phải có cách lựa chọn.

ĐBQH Nguyễn Thị Quyết Tâm (TP. Hồ Chí Minh)

Vậy theo bà làm thế nào để cử tri, người dân có thể lựa chọn được ứng cử viên ĐB tốt nhất, đại diện cho tiếng nói của mình tại các cơ quan dân cử?

Về giải pháp, tôi nghĩ tốt nhất là phát huy dân chủ, đặc biệt là dân chủ trực tiếp của người dân. Người dân là người hiểu rất nhiều về ĐB của mình trong quá trình hoạt động.

Với ĐB ứng cử mới thì phải tạo điều kiện để họ tiếp xúc với cử tri của mình nhiều hơn bằng những chương trình, qua đó cử tri biết và có thể lựa chọn.

Ngoài tiêu chuẩn đặt ra thì người ĐB phải có điều kiện tham gia vào các hoạt động. Trong thực tế có những ĐB ưu tú, năng lực tốt nhưng hoạt động thì không có nhiều. Chính vì thế cũng hạn chế hoạt động của cơ quan dân cử.

Trong phiên thảo luận tại hội trường, có ý kiến ĐBQH cho rằng, cần quy định rõ về trình độ học vấn, chuyên môn của ĐB để tránh tình trạng bầu cử kiểu sắp đặt “quân xanh, quân đỏ”. Bà nghĩ sao về ý kiến này?

Đúng là trong thực tiễn có xảy ra điều đó. Việc lựa chọn ứng cử viên nào là do quyền của cử tri, nhìn vào danh sách đó người ta đánh giá có lệch hay không, có “quân xanh, quân đỏ” hay không. Cách đánh giá của cử tri cũng rất tế nhị và tinh tế chứ không đơn giản đâu.

Để khắc phục tình trạng “quân xanh, quân đỏ” thì cần phải lắng nghe, tính toán để đưa ra danh sách ứng cử hợp lý, để nếu cử tri tín nhiệm ĐB nào thì ĐB đó cũng có đủ tiêu chuẩn, điều kiện để thực hiện nhiệm vụ của mình.

Trong khi các ý kiến tham gia thảo luận đều mong muốn tăng tỷ lệ nữ ĐB thì nhiệm kỳ này đã có 2 ĐB nữ đã và sắp được Quốc hội bãi miễn tư cách ĐB. Bà có cảm thấy tiếc cho những nữ ĐB này?

Bản thân là một ĐB nữ, tôi cảm thấy tiếc cho 2 nữ ĐB này đã không đi hết được con đường mà dân tin tưởng, giao phó và gửi gắm.

Nói về trách nhiệm thì trước hết phải là trách nhiệm cá nhân, mình không giữ gìn, không đáp ứng được lòng tin của cử tri. Còn cơ quan giới thiệu có trách nhiệm hay không còn tùy thuộc vào tính chất từng vụ việc của cá nhân những ĐB này.

Nhưng dù gì đi chăng nữa thì cơ quan hiệp thương và giới thiệu cũng có trách nhiệm một phần, vì không chỉ có trách nhiệm giới thiệu xong là thôi mà phải theo dõi, giám sát ĐB đó trong suốt quá trình hoạt động.

Theo tôi đây cũng là kinh nghiệm cho nhiệm kỳ tới đối với tất cả các cơ quan có trách nhiệm đưa người ra ứng cử, cơ quan hiệp thương. Sự việc trên cũng cảnh báo với các ĐB rằng, khi mình đã gieo được niềm tin đối với cử tri thì cần phải phấn đấu, giữ gìn một cách liên tục từng ngày, từng giờ để đáp lại lòng tin của cử tri, nếu không sẽ làm tổn thương lòng tin đó.

Trường Giang (ghi)