Facebook hiện tại có trị giá khoảng 364 tỷ USD với hơn 1,71 tỷ người sử dụng hàng tháng. Trang mạng xã hội phát triển nhất hiện nay này đã khiến Mark Zuckerberg trở thành một huyền thoại.

Facebook là một câu chuyện khởi nghiệp thành công ở Thung Lũng Sillicon. Nó đã biến Mark Zuckerberg từ một chàng trai không tên tuổi trở thành một trong những tượng đài lớn nhất trong ngành công nghệ.

Dưới đây là những câu chuyện đằng sau sự phát triển thần kỳ của Facebook: từ ký túc xá Harvard vươn tới thống trị thế giới kể từ tháng 2/2004.

Facebook được bắt đầu tại khu ký túc xá Kirkland House của Đại học Harvard.

Năm 2003, sinh viên năm thứ hai Đại học Harvard, Mark Zuckerberg xây dựng một ứng dụng mang tên "Face Mash", cho phép đánh giá độ "hot" của sinh viên trong trường. Anh đã sử dụng hình ảnh những bạn lấy từ dữ liệu máy chủ của trường. Trong vòng 4 giờ đầu ứng dụng ra mắt, nó đã thu hút 22.000 lượt xem từ 450 người.

Tuy nhiên, một vài ngày sau đó, Harvard đã ra lệnh gỡ bỏ ứng dụng vì vấn đề bản quyền và bảo mật.

Sau vụ việc trên anh bị kỷ luật nhưng vẫn tiếp tục theo học ở Harvard. Không nản lòng anh cho ra mắt Facebook vào ngày 4/2/2004.

Sáu ngày sau khi ra mắt, ba sinh viên khóa trên của Zuckerberg tại Harvard là cặp sinh đôi Cameron, Tyler Winklevoss và Divya Narendra tuyên bố họ đã đạt được thỏa thuận với Zuckerberg.

Zuckerberg sẽ lập ra một trang web mang tên HarvardConnection.com cho họ. Tuy nhiên, sau đó anh đã từ bỏ và sử dụng ý tưởng của riêng mình để tạo ra Facebook.

Ba người nộp đơn kiện và chỉ chịu dừng lại vào năm 2008 khi được nhận 1,2 triệu cổ phiếu Facebook. Lượng cổ phiếu này có giá trị lên tới 300 triệu đô la trong lần đầu tiên phát hành ra công chúng. 

Chỉ trong vòng 01 tháng, một nửa số sinh viên Harvard đã trở thành thành viên của Thefacebook. Đến tháng 03/2004, Thefacebook đã lan tỏa đến các trường đại học khác như Yale, Columbia hay Stanford.

Zuckerberg bổ nhiệm các bạn đồng môn tại Harvard như Dustin Moskovitz, Eduardo Saverin, Andrew McCollum, và Chris Hughes là những cộng sự đồng sáng lập, tham gia giúp đỡ quản lý tăng trưởng và tiếp tục xây dựng trang web thành web của một doanh nghiệp.

Doanh số thu được từ quảng cáo đầu tiên xuất hiện chỉ một vài tháng sau khi ra mắt cho thấy tốc độ tăng trưởng đáng ngạc nhiên của trang web.

Cũng vào thời gian đó, Zuckerberg quyết định rời bỏ Harvard, tương tự trường hợp của Bill Gate trước đây. Facebook bắt đầu hoạt động ngoài ký túc xá Harvard.

Giữa năm 2004, Zeckerberg thuê Napster- đồng sáng lập Sean Parker, là chủ tịch đầu tiên của công ty.

Sean Parker

Cũng khoảng thời gian đó, vào tháng 06/2004, Facebook chuyển tới Palo Alto, California, trong một văn phòng nhỏ nằm ở trung tâm.

Tuy nhiên, văn phòng làm việc ở trung tâm thành phố Palo Alto vô cùng khiêm tốn. 

Mark Zuckerberg thường xuất hiện ở văn phòng với quần đùi, chân đất và với một ly bia trong tay.

Nói một cách nghiêm túc thì tất cả mọi người ở đây đều thích uống bia!

Văn phòng Facebook cũng khá nổi tiếng vì những bức hình graffiti trên tường.

Ngay trong tháng đó, Facebook đã tiến thêm một bước dài. Trang mạng đã nhận được khoản tài trợ đầu tiên với hình thức đầu tư 500.000 đô la từ cựu CEO của PayPal Peter Thiel và đồng nghiệp Elon Musk, người sau này sáng lập Tesla.

Từ đó Facebook nhanh chóng phát triển như một ngôi sao văn hóa. Tháng 05/2005, Facebook đã có giá trị 13,7 triệu đô la. Năm 2006, Facebook tạo ra bước đột phá mang tính biểu tượng khi cho ra đời News Feed - dòng thời gian thực của người dùng cho biết họ đang làm gì.

Cuối năm 2007, Zuckerberg gặp Giám đốc điều hành Google Sheryl Sandberg tại một bữa tiệc Giáng sinh. Vào thời điểm đó, Sandberg đang cân nhắc về vị trí mới tại The Washington Post.

Tuy nhiên, sau khi gặp cô, Zuckerberg nghĩ rằng Facebook đang rất cần một Giám đốc điều hành và quản lý nên đã thuyết phục Sandberg về làm việc vào năm 2008.

Sheryl Sandberg  (bên trái)

Facebook lúc này đã phát triển nhanh chóng. Như diều gặp gió, sự phát triển của điện thoại thông minh đã giúp Facebook tiếp cận với nhiều người sử dụng hơn. Năm 2009, trụ sở Facebook chuyển tới một văn phòng lớn hơn ở Stanford Research Park, thành phố Palo Alto. Cuối năm 2010, Facebook chạm mốc 1 tỷ người xem mỗi tháng.

Tuy nhiên, ở trụ sở mới chưa được bao lâu, tới năm 2011, trang mạng xã hội chuyển tới khuôn viên của công ty Oracle.

Facebook thậm chí còn tự đặt tên con đường đi qua trụ sở là "Hacker Way".

Tự đặt tên con đường đi qua trụ sở là "Hacker Way".

Từ tháng 2/2011, Facebook trở thành một công cụ chính trị quyền lực khi hầu hết các cuộc nổi dậy ở Ai Cập đều được tổ chức thông qua các trang mạng xã hội mà Facebook là tiêu biểu.

Chỉ bằng một cú click chuột, Zuckerberg đã tự mình tham gia vào chính trị trong những năm qua. Anh nói chuyện với các nhà lãnh đạo trên thế giới trong việc hỗ trợ phủ sóng mạng Internet toàn cầu.

Facebook cũng tham gia ủng hộ quyền bình đẳng và hôn nhân đồng giới.

Facebook đạt giá trị 5 tỷ đô la chỉ trong lần đầu phát hành cổ phiếu ra công chúng vào ngày 18/05/2012.

Bắt đầu từ năm 2012, các nhân viên Facebook cho ra mắt cuốn sách huyền thoại "Little Red Book", một cuốn sách như khẩu hiệu tuyên truyền để các nhân viên đảm bảo đồng hành với công ty cùng tăng trưởng.

Sau IPO, Zuckerberg kết hôn với người bạn gái lâu năm Priscilla Chan, người mà anh đã gặp và yêu từ khi còn là sinh viên Harvard.

Facebook luôn thay đổi tạo ra những dự án mới để tránh bị tụt hậu. Năm 2012, Facebook mua lại Instagram với giá 1 tỷ đô la và hiện tại có hơn 400 triệu người sử dụng.

Hay công ty giải trí ảo Oculus, Facebook mua tháng 3/2014 với giá 2 tỷ đô la...

Và công ty điện thoại - tin nhắn WhatsApp, Facebook mua lại với giá 19 tỷ đô la vào tháng 2/2014. Đồng sáng lập của công ty, Jan Koum, hiện là một thành viên trong hội đồng quản trị Facebook. Dịch vụ này hiện có hơn 900 triệu người sử dụng.

Tính đến năm thứ 10, ngày 3/2/2014, có hơn 1,23 tỷ người truy cập mạng xã hội Facebook mỗi tháng. Trong đó có 1 tỷ người truy cập trên các thiết bị di động của họ. Thế giới đã thay đổi, nhưng Facebook vẫn tiếp tục tăng trưởng không ngừng.

Để đảm bảo cho sự phát triển, Facebook phải mở rộng văn phòng của mình. Trong năm nay, Facebook đã mở một cơ sở mới, được thiết kế bởi kiến trúc sư huyền thoại Frank Gehry, hỗ trợ cho hơn 2.800 nhân viên.

Cho dù điều gì xảy ra tiếp theo thì công ty, dưới sự chỉ huy của Mark Zuckerberg, vẫn tiếp tục thực hiện sứ mệnh kết nối con người trên toàn thế giới. Giống như Mark có lần viết: "Đơn giản, chúng tôi không tạo ra dịch vụ để kiếm tiền. Chúng tôi kiếm tiền để tạo ra những dịch vụ tốt hơn."

Tháng 12/2015, Zuckerberg cho ra đời quỹ từ thiện Chan Zuckerberg Initiative, chào đón sự ra đời của cô con gái nhỏ - người khiến vị tỷ phú trẻ quyết định sẽ dùng 99% tài sản để làm từ thiện. Nhưng dù vậy anh vẫn là người nắm giữ quyền kiểm soát với Facebook.

Nội dung được thực hiện qua tham khảo nguồn tin từ tờ Business Insider, một trang tin công nghệ lớn của Mỹ. Business Insider nổi tiếng bởi các bài viết tổng hợp từ nhiều nguồn tin với các chủ đề nổi trội liên quan đến công nghệ, chính trị, quân sự…

Hoàng Dung (Lược dịch)