“Biên chế kiểm toán Nhà nước hiện là 1.800 người, bằng Bệnh viện Bạch Mai, bằng ba, bốn trường trung cấp gộp lại. Nắm giữ trọng trách kiểm soát ngân sách quốc gia mà chừng ấy người thì có làm được không?” - ĐB Nguyễn Văn Tiên nhận định.

Chiều 28/3, ĐBQH Nguyễn Văn Tiên (Đoàn Đại biểu tỉnh Tiền Giang), Phó Chủ nhiệm Uỷ ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội đã đặt nhiều câu hỏi về năng lực đội ngũ nhân lực Kiểm toán Nhà nước tại phiên thảo luận tại nghị trường về báo cáo nhiệm kỳ kiểm toán Nhà nước.

Nhất trí với báo cáo nhiệm kỳ của Kiểm toán Nhà nước nhưng đọc báo cáo thì mỗi năm chỉ thấy kiểm toán Nhà nước kiểm toán được 40-50% báo cáo giám sát. “Bao vấn đề ngổn ngang như vậy mà đầu việc kiểm toán Nhà nước đảm đương trong 1 năm quá ít” - ĐB Nguyễn Văn Tiên nói.

“Hỏi đồng chí Tổng kiểm toán Nhà nước tôi được biết, biên chế kiểm toán Nhà nước năm 2015 ăn lương hiện giờ là 1.800 người, bằng biên chế Bệnh viện Bạch Mai, bằng ba đến bốn trường trung cấp gộp lại. Chừng ấy người mà nắm giữ trọng trách kiểm soát ngân sách quốc gia thì có làm được không?”- ông Tiên trăn trở.

Theo ĐB Nguyễn Văn Tiên, nhân lực kiểm toán Nhà nước hiện quá mỏng đã ảnh hưởng tới chất lượng kiểm toán.

Theo vị Phó Chủ nhiệm Ủy ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội, phải xem xét và điều chỉnh ngay nếu không sẽ rất khó khăn trong vấn đề kiểm toán ngân sách.

“Từ năm 2017 vay vốn ODA của Việt Nam sẽ càng khó khăn hơn, đắt hơn. Chúng ta cứ vay rồi sử dụng không hiệu quả thì rất gay go. Kiểm toán Nhà nước phải thể hiện được năng lực của mình là người kiểm soát “tay hòm chìa khoá” quốc gia” – ông Tiên nhắn gửi tới nhiệm kỳ sau.

Chia sẻ chung mối lo với ĐB Nguyễn Văn Tiên, ĐB Đỗ Mạnh Hùng (Thái Nguyên) băn khoăn, trước những con số đầu tư công đang “phình” ra, nợ công đang tiến sát ngưỡng trần Quốc hội cho phép thì bóng dáng của Kiểm toán Nhà nước chưa được “đậm”. 

“Đánh giá lịch sử 21 năm của Kiểm toán Nhà nước thì tỷ lệ kiến nghị kiểm toán về ngân sách chỉ được 55%; 5 năm qua tỷ lệ này là 60%... Dù là 55% hay 60% thì cũng không đạt yêu cầu”- ông Hùng thẳng thắn nói.

Theo ông Hùng, sở dĩ các kiến nghị của Kiểm toán Nhà nước bị “ngó lơ” là do ý thức thực thi pháp luật tại một số bộ, ngành chưa cao. Hai là chưa có chế tài mạnh xử lý các tổ chức, cơ quan không thực hiện nghiêm túc kiến nghị của Kiểm toán.

“Phải bổ sung thêm chế tài mạnh hơn. Kiểm toán Nhà nước nhiệm kỳ tới phải ưu tiên kiểm toán một số lĩnh vực như nợ công, đầu tư công, hiệu quả sử dụng vốn vay, bội chi ngân sách... để ĐBQH, cử tri yên tâm” – ĐB Hùng đề nghị.

Trong khi đó, ĐB Nguyễn Bá Thuyền (Lâm Đồng) đặt câu hỏi: “Kiểm toán đã làm hết trách nhiệm của mình chưa? Hay kiểm toán xong thì để đấy?”. Ông Thuyền dẫn dụ, nhiều doanh nghiệp vừa được kiểm toán xong thì thời gian ngắn sau chủ doanh nghiệp bị bắt giam, khởi tố.

“Những trường hợp như vậy kiểm toán có phát hiện sai phạm của doanh nghiệp không? Tôi chắc là có. Nếu vậy thì chủ DN bị khởi tố, dứt khoát anh cũng là đồng phạm” – ĐB Thuyền quả quyết và đề nghị phải “truy” trách nhiệm cụ thể của kiểm toán trong từng vụ việc, chứ không thể “sống chết mặc bay”.

ĐB Nguyễn Thị Khá (Trà Vinh) cũng đề nghị báo cáo cần làm rõ hơn, đi sâu hơn đánh giá những kết quả Kiểm toán đạt được. 

"Đánh giá từ khi công tác kiểm toán Nhà nước đi vào nề nếp thì tỷ lệ thu hồi sau kiểm toán thực hiện như thế nào? Phần còn lại chưa được thực hiện sau báo cáo kết quả kiểm toán thì như thế nào? Phải đi tới cùng, nếu không cũng chỉ là câu chuyện hình thức" - bà Khá khẳng định. 

Trường Giang