Hiện tại, thủ tục hải quan đang là một trong những vấn đề gây nhiều cản trở nhất cho các doanh nghiệp trong quá trình xuất nhập khẩu hàng hóa, tuy nhiên việc thực hiện Hiệp định TFA sẽ giúp giảm 20% chi phí giao dịch cho các doanh nghiệp tại Việt Nam do vậy các DN Việt Nam sẽ là những đối tượng được hưởng lợi nhiều nhất từ TFA.

Tại hội thảo “Xây dựng kế hoạch hành động thực hiện hiệp định tạo thuận lợi thương mại theo cam kết WTO”, do cơ quan phát triển Quốc tế Hoa Kỳ (USAID), Ngân hàng Thế giới (WB) và Tổng cục Hải quan tổ chức đã đưa ra các mục tiêu giảm chi phí thông quan hàng hóa cho doanh nghiệp.

Theo ông Vũ Ngọc Anh, Phó Tổng cục Trưởng Tổng cục Hải quan: Hiệp định TFA đã được các nước thành viên WTO thông qua trong Hội nghị Bộ trưởng lần 9 tại Bali – Indonexia  tháng 12/2014. Cho đến thời điểm hiện tại đã có 96/164 nước Thành viên phê chuẩn hiệp định.

“Theo dự kiến, Hiệp định sẽ có hiệu lực trong đầu năm 2017 được chia thành các nhóm A, B và C. Đây là Hiệp định rất quan trọng trong việc thúc đẩy thương mại quốc tế, giúp giảm thời gian và chi phí cho các giao dịch thương mại qua biên giới. Theo kết quả nghiên cứu của WB thì việc thực hiện Hiệp định TFA sẽ  giúp giảm 20% chi phí giao dịch cho các doanh nghiệp tại Việt Nam, thúc đẩy đầu tư và tạo công căn việc làm cho nguồn nhân lực Việt Nam”, Phó Tổng cục Trưởng Vũ Ngọc Anh khẳng định.

Với những lợi ích và hiệu quả rõ rệt mà Hiệp định TFA mang lại, Chính phủ Việt Nam đã thể hiện quyết tâm của mình thông qua việc ban hành Kế hoạch nói trên cũng như việc thành lập Ủy ban chỉ đạo quốc gia về Cơ chế một cửa ASEAN, Cơ chế một cửa quốc gia và tạo thuận lợi thương mại.

Việt Nam không chỉ chứng tỏ mình là quốc gia chủ động và tích cực trong hợp tác hội nhập quốc tế mà còn thể hiện mong muốn tạo thuận lợi hơn nữa cho thương mại và đầu tư cho DN theo đúng mục tiêu của Chính phủ tại Nghị quyết 19-2016/NQ-CP về những nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia giai đoạn 2016-2017, định hướng đến năm 2020.

Hải quan đã và đang nỗ lực xây dựng, hoàn thiện các cam kết liên quan tới lĩnh vực hải quan nhằm tiết giảm thời gian, chi phí cho doanh nghiệp trong việc thông quan hàng hóa XNK (Ảnh: Hải quan)

Đại diện của Hải quan cho biết, với vai trò cơ quan thường trực, Tổng cục Hải quan sẽ tiếp tục tích cực tham gia vào việc triển khai thực hiện Hiệp định một cách thiết thực và hiệu quả. Theo đó, Hải quan đã và đang nỗ lực xây dựng, hoàn thiện các cam kết liên quan tới lĩnh vực hải quan. Đơn cử, hoạt động kiểm tra chuyên ngành có liên quan rất nhiều đến hàng hoá XNK, như: kiểm dịch động vật, thực vật, kiểm tra vệ sinh an toàn thực phẩm…. Bên cạnh đó, các cam kết còn liên quan tới các dịch vụ logistics ở đường bộ, đường biển… để làm sao tiết giảm thời gian, chi phí cho DN trong việc thông quan hàng hoá XNK.

Nhiều ý kiến cho rằng, thời gian qua, nhiều DN kêu khó trong quá trình xuất nhập khẩu, nhất là trong vấn đề kiểm tra chuyên ngành đã gây không ít khó khăn cho DN. Để tháo gỡ vấn đề này, ông Nguyễn Toàn, Vụ trưởng Vụ hợp tác quốc tế (Tổng Cục Hải quan) cho rằng, việc kiểm tra chuyên ngành là vấn đề trọng tâm cùa vấn đề tự do hóa thương mại. Thời gian vừa qua, việc thực hiện các cam kết của WTO, trong đó có kiểm tra chuyên ngành đã có nhiều cơ quan quản lý nhà nước với Tổng cục Hải quan là cơ quan chủ trì đã thực hiện đánh giá đo thời gian giải phóng hàng hóa để từ đó có biện pháp tháo gỡ cho doanh nghiệp.

“Thực tế cho thấy, cho đến nay cơ quan Hải quan chỉ chiếm khoảng 28% thời gian để thông quan hàng hóa, còn lại 72% thuộc các cơ quan quản lý khác. Với tỷ lệ 72% này thì chúng ta cần phải phân tích xem bộ ngành hay cơ quan nào chiếm tỉ trọng bao nhiêu trong đó, để từ đó Chính phủ cũng như các bộ ngành cần có các biện pháp, định hướng nhằm rút ngắn khoảng thời gian đó lại.

Tuy nhiên, việc triển khai các nội dung cam kết thuận lợi hóa thương mại trong lĩnh vực hải quan không phải bây giờ mới thực hiện, mà chúng tôi đã thực hiện ngay từ khi bắt đầu đàm phán các hiệp định thuận lợi hóa thương mại cũng như đàm phán các FTA khác có liên quan. Bên cạnh tăng cường thuận lợi thương mại thì chúng tôi cũng tích cực tăng cường khâu kiểm tra, kiểm soát chống buôn lậu để làm sao có thể đi bằng “hai chân”, nhằm giúp cân bằng thuận lợi hóa thương mại thực chất cho các hoạt động thương mại xuất nhập khẩu và đầu tư ở Việt Nam”, ông Toàn khẳng định.

Theo đánh giá  của ông Craig Hart, Phó giám đốc USAID tại Việt Nam, Hiệp định TFA hứa hẹn tạo ra một động lực mới thúc đẩy hoạt động thương mại hàng hóa quốc tế và mang lại lợi ích chung cho tất cả các quốc gia thành viên WTO. Trong đó, với nội dung bao trùm các vấn đề về hải quan nhằm thúc đẩy và tạo thuận lợi cho hoạt động vận chuyển, thông quan, giải phóng hàng hóa XNK, quá cảnh tại các cửa khẩu cũng như các biện pháp hợp tác giữa hải quan các nước và hỗ trợ kỹ thuật thực hiện.

Hải Yến