Ông Lê Như Tiến - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng cho rằng, “trảm” cán bộ “cắp ô” phải kiên quyết, không thể để hiện tượng này trở thành vấn nạn.

Bên hành lang Quốc hội ĐB Lê Như Tiến - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội chia sẻ quan điểm quanh chuyện cán bộ "cắp ô", học hộ, thi hộ...

Thưa ông, tình trạng cán bộ “sáng cắp ô đi, tối cắp ô về” không những không giảm mà còn tăng. Theo ông, cần phải có giải pháp căn cơ nào để chấn chỉnh điều này?

Tôi đã chất vấn Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc về việc có hay không tỷ lệ 30% cán bộ, công chức “sáng cắp ô đi, tối cắp về” và tỷ lệ này giảm được bao nhiêu. Đây là sự quan tâm không chỉ của riêng tôi mà của toàn xã hội, cử tri, công luận báo chí và các vị ĐBQH. Nếu chúng ta có một tỷ lệ như thế thì phải tinh giản. Nhưng tinh giản như thế nào thì phải có những giải pháp đi kèm, chứ không thể nói suông.

ĐB Lê Như Tiến: Tinh giản cán bộ "cắp ô" phải có giải pháp chứ không thể nói suông!

Giải pháp đó chính là trách nhiệm của người đứng đầu trong các cơ quan Nhà nước. Khi đã nói tinh giản thì phải đưa ra chỉ tiêu tinh giản bao nhiêu, lộ trình như thế nào, thời gian thực hiện… Chúng ta nói cứ tinh giản đi thì hết đợt tinh giản này đến đợt tinh giản khác chúng ta vẫn không giảm được bao nhiêu.

Ngoài tình trạng cán bộ “cắp ô”, thì lâu nay vẫn đang rộ lên hiện tượng thuê người thi hộ, học hộ để chuẩn hoá bằng cấp. Ông nhận định ra sao về hiện tượng  này?

Chuyện thi hộ, học hộ hay thậm chí thuê người thi hộ, học hộ không phải bây giờ mà từ khá lâu rồi. Cứ mỗi đợt chuẩn bị tuyển dụng, đề bạt, bổ nhiệm hay chuẩn bị đại hội các cấp thì tình trạng chạy bằng, thậm chí học giả mà có bằng thật bằng việc nhờ người thi hộ, học hộ lại nở rộ.

Vừa rồi, còn có một số người xưng tham gia các khóa đào tạo ở nước ngoài nhưng trên thực tế không tham gia học mà chỉ nộp tiền và ghi danh để có bằng từ những “công xưởng” sản xuất bằng giả. Điều này gióng lên hồi chuông cảnh báo là khi mà tuyển dụng, đề bạt, bổ nhiệm mà quá coi trọng bằng cấp thì người ta sẽ cố chạy để có những bằng cấp họ cần.

Chúng ta phải xác định rằng, năng lực thực tế mới quan trọng, bằng cấp cũng là chỉ một tiêu chí, nhưng không phải tiêu chí duy nhất. Tôi cho rằng, cần phải có các cơ quan kiểm định xem bằng cấp đó thậy hay giả. Mà kể cả bằng có thật thì cũng phải kiểm tra xem kiến thức có thật không. Không đi học, không đi thi thì làm gì có kiến thức thật. 

Thực tế có tình trạng các trường đại học mở các hệ đào tạo từ xa chỉ vì mục đích thu tiền mà không quan tâm đến chất lượng đào tạo và quản lý học viên. Điều này cũng “mở đường”cho tình trạng học hộ, thi hộ, chạy bằng cấp?

Đây là một nguyên nhân từ phía các cơ sở đào tạo. Các cơ sở đào tạo mở ra rất nhiều và không kiểm soát được học viên của mình, chủ yếu nhăm nhe để thu tiền. Với tình trạng như thế chắc chắn không bảo đảm chất lượng đào tạo. Điều này cũng cảnh báo các cơ sở đào tạo. Nhưng quan trọng là cảnh báo các cơ quan quản lý Nhà nước cần phải có trách nhiệm hơn trong việc thanh tra, kiểm tra kịp thời uống nắn khi phát hiện những hiện tượng đó. Cùng với đó, nếu phát hiện ra những người có bằng mà không đi học, không đi thi thì hủy ngay bằng đó.

Có ý kiến cho rằng đã đến lúc phải huy hoạch xắp xếp lại việc mở ra các hệ đào tạo từ xa. Ý kiến của ông về vấn đề này?

Đúng vậy. Hiện có rất nhiều cơ sở đào tạo được thành lập, chưa kể các hệ liên kết nhưng không kiểm kiểm soát được chất lượng từ đội ngũ quản lý đến đội ngũ giáo viên nên cần phải chấn chỉnh, quy hoạch, chuẩn hóa lại các cơ sở đào tạo. Không thể để tỉnh nào, huyện nào cũng có cơ sở đào tạo theo phương thức đào tạo từ xa như thế. Rõ ràng có nhiều cơ sở chưa đáp ứng được yêu cầu đào tạo nhân lực trình độ cao.

Trường Giang (ghi)