Cách đây 40 năm, xe tăng 390 cùng với xe tăng 843 đã húc đổ cổng Dinh Độc lập-“chứng nhân lịch sử” của Chiến thắng vĩ đại ngày 30/4/1975. Đến nay hai chiếc xe tăng đã là Bảo vật quốc gia.

Hiện hai chiếc xe tăng này đang được trưng bày tại Bảo tàng Lực lượng Tăng thiết giáp và Bảo tàng Lịch sử quân sự Việt Nam (Hà Nội).

Xe tăng T-59 số hiệu 390. Là loại xe tăng chủ lực do Trung Quốc sản xuất theo mẫu xe tăng T54A của Liên Xô.

Xe tăng T-59

Chiều dài pháo phía trước 9m, chiều dài pháo quay về phía sau 8,485m, chiều dài thân xe 6,04 m, chiều rộng 3,27m, chiều cao đến đỉnh tháp pháo 2,4m. Khối lượng 36 tấn.

Vũ khí trên xe gồm 1 pháo cỡ nòng 100mm, 1 súng máy song song cỡ 7,62mm dành cho pháo thủ. 1 súng máy phòng không cỡ 12,7mm gắn trên tháp pháo; Súng máy phía trước cỡ 7,62mm của lái xe.

Sườn trái tháp pháo có 2 vết lõm sâu 1cm do đạn bắn và trên mặt tháp pháo có 1 vệt lõm dài 27cm, sâu 1cm do mảnh bom tạo thành.

Trong chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, xe tăng 390 thuộc biên chế Đại đội 4- Tiểu toàn 1- Lữ đoàn xe tăng 203. Do Trung úy Vũ Đăng Toàn- Chính trị viên đai đội làm trưởng xe, Thiếu úy Lê Văn Phượng- Đại đội phó ký thuật- pháo thủ số 2, Trung sĩ Ngô Sĩ Nguyên - Pháo thủ số 1 và Trung sĩ Nguyễn Văn Tập - lái xe đã dũng mãnh lao vào húc đổ cánh cổng Dinh Độc lập. 

Xe tăng 390 là chiếc xe tăng đầu tiên tiến vào Dinh, yểm trợ cho đồng chí Bùi Quang Thận- đại đội trưởng xông lên cắm lá cờ trên nóc Dinh Độc lập vào lúc 11h30’ ngày 30/4/1975, đánh dấu giờ phút toàn thắng của chiến dịch Hồ Chí Minh, kết thúc 30 năm chiến tranh gian khổ và anh dũng của dân tộc Việt Nam.

Ảnh tư liệu

Trước đó xe tăng 390 đã cùng Đại đội 4 hành quân và tham gia chiến đấu trên chiến trường Thừa Thiên.

Hiện nay chiếc xe tăng 390 đang được trưng bày tại Bảo tàng Lực lượng tăng- Thiết giáp.

Cũng như xe tăng T59 số hiệu 390, xe tăng T54 số hiệu 843 đóng vai trò quan trọng trong thời khắc lịch sử của chiến dịch Hồ Chí Minh.

Xe tăng T54 số hiệu 843, thuộc Đại đội 4, Tiểu đoàn 1, Lữ đoàn Tăng Thiết giáp 203, Quân đoàn 2, đã tham gia giải phóng Huế, Đà Nẵng, sau đó tiếp tục hành quân tham gia giải phóng các tỉnh ven biển miền Trung và thẳng tiến về Sài Gòn với tinh thần thần tốc và quyết thắng. 

Từ ngày 26 - 29/4/1975, xe tăng 843 đã tham gia chiến đấu đập tan tuyến phòng thủ của địch ở căn cứ Nước Trong.

Ngày 30/4/1975, xe tăng 843 đã dẫn đầu đội hình vào Sài Gòn, trên đường đến dinh Độc Lập đã bắn cháy 3 xe tăng và bọc thép của địch. 11h ngày 30/4/1975, xe tăng T54 húc vào cổng phụ của dinh Độc Lập. Chỉ huy chiếc xe tăng này là đại đội trưởng Bùi Quang Thận- người đã cắm lá cờ giải phóng nên nóc Dinh Độc Lập.

Ngày 1/10/2012, chiếc xe tăng 843 huyền thoại đã được Thủ tướng Chính phủ ký quyết định công nhận là "Bảo vật quốc gia".

Hiện nay, chiếc xe tăng này đang được trưng bày tại Bảo tàng Lịch sử quân sự Việt Nam. 

Diệu Thùy- Lại Hà