Báo chí, người dân, vẫn đang khóc thương cây cầu hơn trăm tuổi bị đâm sập. Nhưng có lẽ, không ai nghĩ đến chuyện đây là cơ hội để ngành đường sắt vùng Đông Nam Bộ có thể thay đổi

Trong tuyến vận tải đường sắt Bắc-Nam thì đoạn từ ga Biên Hòa đến ga Hòa Hưng dài khoảng 40-50km nhưng tốc độ các đoàn tàu đi qua khu vực này rất chậm vì phải vòng vèo trong khu đô thị mật độ dân số cao, cũng như gây ách tắc giao thông cho các khu vực mà tàu đi qua vì các chuyến tàu thường đi vào lúc 17 đến 19 giờ, ngay lúc các con đường trong TP. HCM đang kẹt xe cao điểm.

Những người dân TP.HCM hay phải đi dọc tuyến Nguyễn Văn Trỗi với Lê Văn Sỹ sẽ thấy rất rõ điều này. Cũng không thể trách ngành đường sắt vì họ đã tính toán khá kỹ cho giờ tàu chạy để giảm thiểu ảnh hưởng đến giao thông đường bộ nhưng nếu tàu không phải rời vào giờ khung giờ đó thì việc ách tắc giao thông ở TP. HCM cũng sẽ giảm được chút ít.

Một mặt khác, sở dĩ tốc độ các đoàn tàu đi qua khu vực này đều khá chậm là do tàu phải đi qua 2 cây cầu già đều đã trên trăm tuổi là cầu Bình Lợi và cầu Ghềnh. Cũng giống như cầu Ghềnh, cầu Bình Lợi đã từng bị xà lan va đụng nhiều lần nhưng may mắn vẫn đứng vững, còn cầu Ghềnh đã sập, hai cây cầu này theo một số thông tin thì đã hết niên hạn sử dụng từ lâu. Đoạn đường này ngắn, đi mất thời gian, có nhiều rủi ro cho cả tàu và cả người đi đường, gây ách tắc giao thông, không lợi nhuận như thế thì nên chấm dứt và tìm phương án thay thế.

Nhìn dưới góc độ kinh tế, nếu bỏ ga Hòa Hưng làm ga cuối của tuyến đường sắt Bắc-Nam mà xây ga Biên Hòa thành ga cuối chính, chúng ta sẽ có những cái lợi:

1. Đối với ga Hòa Hưng và TP. HCM: nếu dùng ga Hòa Hưng là ga thu gom, quy hoạch lại ga này thì TP. HCM sẽ tận dụng được quỹ đất 40.000m2 ở khu ga, gần 70.000m2 của xí nghiệp đầu máy xe lửa. Với diện tích đất vàng được giải phóng này có giá trị hàng trăm triệu USD. Quỹ đất này có thể dùng mở công viên như Công viên 23/9 (trước là ga Sài Gòn) và dùng làm đất dân sinh, mở đường đi, chưa kể giải quyết được một phần nạn kẹt xe do tàu lửa và giảm tai nạn đường sắt trong khu dân cư.

2. Đối với TP Biên Hòa thì phát triển được ga Biên Hòa. Với quỹ đất còn nhiều, có thể quy hoạch và xây ga Biên Hòa thành 1 ga mới, rộng rãi, hiện đại, đón đầu việc nâng cấp tuyến đường sắt Bắc Nam thành tuyến đường đôi khổ 1,4m. Đường từ Biên Hòa vào TpHCM thì hiện có quốc lộ 1K-Phạm Văn Đồng, 8 làn xe hoàn toàn có thể đảm nhận việc trung chuyển hành khách từ điểm Hòa Hưng ra ga chính Biên Hòa.

3. Tỉnh Bình Dương thì có ga Sóng Thần ở khu công nghiệp, nay mở rộng ga này làm ga chính cho hàng hóa như ga Giáp Bát ở phía Bắc.

4. Đối với ngành đường sắt nói chung, đây là cơ hội để tái quy hoạch đường sắt ở vùng TP. HCM-Đồng Nai-Bình Dương. Sắp tới đây chúng ta nâng cấp đường sắt thành khổ 1,4m-đường đôi, Nếu phải nâng cấp đoạn từ Biên Hòa vào ga Hòa Hưng thì số tiền đền bù giải tỏa trong nội thành sẽ rất cao, chưa kể các ảnh hưởng đến người dân như ô nhiễm tiếng ồn, thi công gây hỏng nhà dân, tai nạn đường sắt trong khu dân sinh.

5.Người dân ở TP. HCM thì đỡ được 1 chút kẹt xe, người dân các tỉnh thì có thêm công ăn việc làm nhờ ga phát triển, có thêm lựa chọn khi dùng phương tiện vận tải công cộng.

Bài viết thể hiện quan điểm của tác giả Bùi Quang Đạo - thạc sỹ ngành kinh tế - xã hội hiện đang sinh sống tại TP.HCM.

Đạo Bùi