Sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng vô cùng quý giá cho trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ sơ sinh. Nhưng việc cho - tặng sữa như hiện nay tiềm ẩn nhiều nguy cơ bệnh tật cho trẻ, đặc biệt là các bệnh lây nhiễm.

Sữa mẹ bảo quản trong tủ lạnh và cho các trẻ khác.

Chỉ cho con ăn sữa mẹ

Chị Bùi Vy Linh trú tại Văn Khê, Hà Đông, Hà Nội kể, chị sinh con đầu lòng được hơn 1 tháng và chị rất nhiều sữa. Hàng ngày, chị dùng máy hút sữa hút sữa ra các túi nhựa đã hút chân không mua ở cửa hàng mẹ và bé, sau đó chị Linh cho vào ngăn đá tủ lạnh để cho bé dùng dần. Nhưng lượng sữa nhiều không dùng hết nên chị ngỏ ý muốn cho nhiều bà mẹ khác không có sữa.

Chị Linh lên mạng vào các hội mẹ bỉm sữa thông báo cho sữa mẹ. Chỉ vài phút sau, có nhiều bà mẹ ngỏ xin. Chị Linh rất vui vì sữa con không dùng hết bỏ đi thì phí. Hơn nữa, càng hút sữa nhiều lần thì sữa về càng nhiều. Mỗi ngày chị hút được vài bịch và cho các mẹ khác ít sữa.

Trường hợp của chị Phạm Thu Hoài trú tại Lương Thế Vinh, Thanh Xuân, Hà Nội lại khác. Chị Hoài kể mình sinh em bé bằng phương pháp sinh mổ. Cháu lớn sinh thường chị thấy sữa về nhiều nhưng lần sinh này sữa về rất ít. Mất 5 ngày sau sữa mới về nhưng bé vẫn không đủ dùng. Không muốn con dùng sữa công thức hàng ngày chị Hoài đều ngó qua các diễn đàn trên mạng xem mẹ nào có sữa mẹ thừa không chị Hoài đến xin về cho bé.

Chồng chị sau mỗi buổi đi làm, anh lại được vợ giao nhiệm vụ đi xin sữa cho con. Thương con, anh đến từng nhà một lấy sữa mang về bỏ ngăn đá cho con dùng dần. Mỗi lần dùng, chị Hoài mang sữa ra chợ quay vào lò vi sóng cho sữa ấm rồi cho bé tự ti.

HIV, viêm gan B có thể lây qua đường cho con bú.

Chị Hoài cho biết dù mình ít sữa không đủ cho con bú nhưng chị cố gắng cho con được ti sữa mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu. Vì thế, chị không nhớ mình đã xin sữa của bao nhiêu mẹ. Ai cho chị cũng xin về dùng dần. Có những túi sữa, vợ chồng chị đã để ở tủ lạnh hai tháng nay. Chị Hoài cho biết nếu cứ để ở ngăn đông có thể dùng ít nhất là 6 tháng.

Trên các diễn đàn mẹ và bé, diễn đàn cho - tặng sữa mẹ có rất nhiều mẹ sau sinh nhiều sữa đã hút sữa ra cho vào tủ lạnh rồi đem cho, tặng lại những bà mẹ không có sữa. 

Nhiều mầm bệnh rình rập

Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Trọng Hưng – Phòng khám dinh dưỡng, cơ sở 2, Viện Dinh dưỡng Quốc gia cho biết sữa mẹ là một thực phẩm “toàn năng” vì có đủ tất cả các nhóm dinh dưỡng cần thiết cho sự phát triển thể chất và trí tuệ đối với cơ thể người. Trong những tháng đầu đời, chỉ cần có sữa mẹ là em bé có được sự phát triển vượt bậc về mọi mặt mà không cần bất cứ loại thức ăn nào, kể cả nước. Tuy nhiên, càng về sau thì chất lượng sữa mẹ không còn nhiều chất dinh dưỡng như thời gian đầu.

Việc bảo quản sữa trong tủ lạnh và cho sữa trên mạng, bác sĩ Hưng cho rằng việc này chỉ là hành động chia sẻ của các mẹ đã làm từ nhiều năm nay. Tuy không có ý đồ xấu nhưng lại tiềm ẩn nhiều rủi ra cho trẻ nhận sữa. Bác sĩ Hưng cho biết hiện nay các bà mẹ bị nhiễm HIV vẫn được khuyến cáo là cho con dùng sữa mẹ. Nếu xin phải sữa của mẹ bị HIV hay bị viêm gan B thì rất nguy hiểm cho trẻ.

Mặt khác, vệ sinh lúc vắt sữa không phải mẹ nào cũng biết. Cho đến nay, nhiều mẹ còn bị các bệnh viêm nhiễm ở vú khi cho trẻ bú. Khi đầu ngực bị viêm, nứt cổ gà, có dịch trong sữa thì đứa trẻ nhận sữa có thể mang các mầm bệnh lây qua dịch tiết.

Mặc dù sữa mẹ là dinh dưỡng đặc biệt tốt với mọi đứa trẻ sơ sinh, sữa mẹ không có chuyện hợp hay không hợp như sữa công thức, nhưng theo bác sĩ Hưng việc lấy sữa của bà mẹ có sữa thừa cho con mình bú là điều không nên. Vì bản thân bà mẹ muốn xin sữa đó cũng không kiểm soát được và cũng không biết được hết những bệnh tật của bà mẹ cho sữa đang mang trong người.

Nếu gia đình nào có nhu cầu dùng sữa mẹ cho con mà ít sữa, khi xin sữa mẹ tốt nhất là của người quen biết, hay biết rõ tình trạng sức khỏe, đảm bảo người đó không nhiễm các bệnh có thể lây cho trẻ qua đường sữa mẹ.

Ngoài ra, bác sĩ Hưng còn cho biết việc bảo quản sữa mẹ nếu để tủ lạnh thông thường chỉ nên dùng trong 2-3 ngày, ngâm trong nước nóng không quá 50 độ C. Còn nếu để sữa trong tủ lạnh bình thường, không có tủ âm chuyên dụng thì không nên vì giá trị dinh dưỡng bị bào mòn và có thể nhiễm các vi khuẩn khác từ tủ lạnh.

Ph. Thúy