Trả lời phỏng vấn AP bên lề kỳ họp Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc tại New York, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang khẳng định việc Trung Quốc xây dựng các hòn đảo nhân tạo trái phép trên Biển Đông đã vi phạm luật pháp quốc tế và đe dọa an ninh hàng hải.

Chủ tịch nước Trương Tấn Sang cũng hối thúc Mỹ, quốc gia nhiều lần bày tỏ mối quan ngại về hành động ngang ngược của Trung Quốc, gỡ bỏ toàn bộ lệnh cấm bán vũ khí sát thương cho Việt Nam. Theo Chủ tịch nước, việc làm này sẽ là thông điệp gửi tới toàn thế giới rằng mối quan hệ Việt - Mỹ đã hoàn toàn bình thường hóa trên mọi phương diện sau 40 năm kết thúc chiến tranh ở Việt Nam. 

Hành động ngang nhiên cải tạo, bồi đắp, xây đảo nhân tạo và xâm phạm chủ quyền láng giềng trên Biển Đông mà Trung Quốc tiến hành lâu nay, đã vấp phải sự phản đối mạnh mẽ của các quốc gia trong khu vực và cả Mỹ. Hồi tháng 5/2014, Trung Quốc còn lai dắt và hạ đặt trái phép giàn khoan Hải Dương-981 vào vùng biển thuộc chủ quyền của Việt Nam. 

Chủ tịch nước Trương Tấn Sang. 

"Biển Đông hiện là điểm nóng trong khu vực và trên thế giới. Hồi năm ngoái, Trung Quốc đã tiến hành cải tạo một diện tích lớn các hòn đảo nửa nổi nửa chìm và biến chúng thành những hòn đảo rộng lớn", Chủ tịch nước Trương Tấn Sang nói. 

Chủ tịch nước nhấn mạnh theo Công ước luật biển năm 1982 của Liên Hợp Quốc: "Chúng tôi tin rằng những hành động của Trung Quốc đã vi phạm luật pháp quốc tế". Ngoài ra, hành động ngang nhiên của Trung Quốc cũng vi phạm Tuyên bố về ứng xử của các bên ở biển Ðông (DOC) mà Bắc Kinh đã ký kết với các nước ASEAN hồi năm 2002. 

Theo Chủ tịch nước, mối quan ngại của Việt Nam và các nước Đông Nam Á là "hiển nhiên và dễ hiểu bởi hành động trái phép của Trung Quốc đang ảnh hưởng nghiêm trọng tới an toàn và an ninh hàng hải trên Biển Đông". Ông nhấn mạnh tầm quan trọng của một môi trường hòa bình để thực hiện những mục tiêu mới cho sự phát triển bền vững mà Liên Hiệp Quốc đã thống nhất.

Hồi tuần trước tại Washington, nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình còn ngang nhiên cho rằng Trung Quốc "có quyền bảo vệ chủ quyền quốc gia" trên Biển Đông, nơi Việt Nam, Philippines, Đài Loan, Brunei và Malaysia cùng tuyên bố chủ quyền. 

Tốc độ cải tạo nhanh chóng của Trung Quốc trên Biển Đông đã khiến các nước trong khu vực không khỏi lo ngại. Chỉ trong hơn một năm qua, Bắc Kinh đã cải tạo 1.200 hecta đất bằng cách đổ cát xuống dưới lòng biển đồng thời xây dựng đường băng và nhiều cơ sở khác mà Mỹ quan ngại nhằm phục vụ mục đích quân sự. 

Chủ tịch nước cũng bày tỏ mong muốn nâng tầm mối quan hệ Việt - Mỹ. "Thời khắc Mỹ gỡ bỏ toàn bộ lệnh cấm bán vũ khí sát thương cho Việt Nam sẽ là thông điệp gửi tới toàn thế giới rằng quan hệ Việt – Mỹ đã được bình thường hóa trên mọi phương diện và hai nước hoàn toàn tin tưởng lẫn nhau", Chủ tịch nước Trương Tấn Sang chia sẻ. 

Chủ tịch nước nhận định chuyến thăm của Tổng thống Barack Obama tới Việt Nam khả năng diễn ra vào mùa thu năm nay, thời điểm nhà lãnh đạo Mỹ công du toàn khu vực, sẽ củng cố quan hệ đối tác toàn diện giữa hai nước. 

Hồi tháng 10 năm ngoái, Mỹ tuyên bố xét theo từng trường hợp cụ thể, Washington sẽ cho phép bán các loại vũ khí sát thương để hỗ trợ công tác cho lực lượng an ninh hàng hải Việt Nam. 

Chủ tịch nước Trương Tấn Sang đồng thời bày tỏ sẵn sàng tiếp tục thảo luận với Mỹ về vấn đề nhân quyền vốn được đưa vào Hiến pháp của Việt Nam và công tác triển khai các đạo luật sẽ diễn ra "trong vài năm tới".

Nội dung được thực hiện qua tham khảo nguồn tin từ Associated Press (AP) của Mỹ. Đây là hãng tin lớn nhất trên thế giới, có trụ sở tại New York. AP cũng là một trong những nguồn cung cấp tin tức lớn nhất cho các tờ báo, đài truyền hình và đài phát thanh trên thế giới.


MINH THU (lược dịch)