Một số phương pháp nâng cao hiệu quả tuyên truyền về biển, đảo vừa được chuyên gia đề xuất, đáng chú ý như: tăng cường đối thoại mở nhằm giải thích kịp thời những vấn đề phức tạp, đưa công tác tuyên truyền biển, đảo vào hoạt động thi đua...

Phải nỗ lực hơn trong tuyên truyền biển, đảo

Hội nghị “Tập huấn tuyên truyền về biển, đảo, bảo vệ chủ quyền Trường Sa và Hoàng Sa năm 2016” vừa khai mạc sáng 15/9/2016 tại Phú Thọ. Đây là sự kiện thứ 2 trong chuỗi 5 hội nghị do Bộ TT&TT tổ chức thuộc khuôn khổ Kế hoạch tuyên truyền của Bộ TT&TT về Chiến lược Khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên và bảo vệ môi trường biển đến năm 2020, tầm nhìn 2030. Chuỗi 5 hội nghị được tổ chức tại khu vực đồng bằng sông Hồng (Hải Phòng), khu vực Trung du và miền núi phía Bắc (Phú Thọ), khu vực Bắc Trung bộ và Duyên hải miền Trung (Thừa Thiên - Huế), khu vực Tây Nguyên và Đông Nam bộ (TP.HCM, và khu vực Đồng bằng sông Cửu Long (tại Kiên Giang).

Hội nghị tại Phú Thọ lần này thu hút sự tham gia của đại diện các sở TT&TT, đài truyền thanh - truyền hình cấp huyện, phòng văn hóa - thông tin cấp huyện của 14 tỉnh, thành phố khu vực Trung du và miền núi phía Bắc, đặc biệt có sự tham dự của 277 Đài Truyền thanh xã, phường, thị trấn tỉnh Phú Thọ.

Thứ trưởng Bộ TT&TT Hoàng Vĩnh Bảo phát biểu khai mạc Hội nghị.

Phát biểu khai mạc Hội nghị, Thứ trưởng Bộ TT&TT Hoàng Vĩnh Bảo lưu ý: “Thực tế, tại nước ta, nhận thức về vị trí kinh tế biển đảo vẫn còn khiếm khuyết, bất cập so với yêu cầu. Công tác tuyên truyền đấu tranh dư luận  bảo vệ chủ quyền biển đảo còn thiếu đồng bộ và chưa đồng đều ở các đơn vị truyền thông và ở các lĩnh vực truyền thông khác nhau. Điều này đòi hỏi chúng ta phải nỗ lực hơn nữa trong việc đẩy mạnh truyên truyền về biển đảo”.

Đồng quan điểm, PGS.TS. Nguyễn Chu Hồi, nguyên Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Biển và hải đảo Việt Nam, Bộ Tài nguyên & Môi trường, Giảng viên cao cấp Đại học Quốc gia Hà Nội phân tích cụ thể hơn: “Công tác tuyên truyền, giáo dục về biển, hải đảo trong cả nước hiện nay vẫn còn hạn chế, chưa đáp ứng được yêu cầu của tình hình mới. Cụ thể là: Chưa nhận thức đầy đủ, sâu sắc và chú trọng đúng mức đến công tác tuyên truyền, giáo dục về phát triển bền vững biển, hải đảo và vấn đề chủ quyền của Việt Nam trên Biển Đông trong các tầng lớp nhân dân trên phạm vi cả nước; Chỉ đạo công tác tuyên truyền biển, hải đảo còn thiếu tập trung, hướng dẫn chưa chuyên nghiệp, còn làm theo phong trào và gắn quá mức vào một số sự kiện của Bộ, ngành và địa phương; Vai trò định hướng dư luận của các cơ quan tuyên truyền và truyền thông còn bất cập, các xuất bản phẩm về biển, hải đảo và chủ quyền còn rất hạn chế, khiến cho các tầng lớp xã hội tiếp cận các nguồn thông tin chính thức về chủ quyền biển, hải đảo của nước ta còn gặp không ít khó khăn; Nội dung tuyên truyền chưa phong phú, chưa có trọng tâm, trọng điểm, còn lúng túng trong tuyên truyền về chủ quyền biển, hải đảo trong một số trường hợp và đối tượng; Đội ngũ làm công tác tuyên truyền về biển, hải đảo còn thiếu về số lượng, yếu về chất lượng. Phần lớn cán bộ làm công tác tuyên truyền còn hạn chế về kiến thức, bản lĩnh chính trị, nghiệp vụ và kỹ năng...

Hội nghị thu hút sự tham gia của đại diện các sở TT&TT, đài truyền thanh - truyền hình cấp huyện, phòng văn hóa - thông tin cấp huyện của 14 tỉnh, thành phố khu vực Trung du và miền núi phía Bắc.

Gợi ý một số phương pháp tuyên truyền hiệu quả hơn

Xác định phát triển bền vững và bảo vệ an ninh, chủ quyền biển, đảo là những nhiệm vụ ưu tiên cao nhất không chỉ của thế hệ hôm nay mà còn của các thế hệ mai sau, Chiến lược Biển Việt Nam đến năm 2020 đã yêu cầu phải thực hiện tốt công tác tuyên truyền về biển và hải đảo. Tiếp đó, Ban Bí thư đã ra thông báo  tiếp tục "Đẩy mạnh hơn nữa công tác tuyên truyền, giáo dục sâu rộng, có hệ thống trong cán bộ, Đảng viên và nhân dân nhằm nâng cao nhận thức về vai trò, vị trí chiến lược của biển, đảo”.

 PGS.TS Nguyễn Chu Hồi cập nhật kiến thức về biển, đảo cho hàng trăm đại biểu tham dự Hội nghị.

Với góc nhìn của một chuyên gia nhiều năm gắn bó với hoạt động nghiên cứu biển, đảo, PGS.TS. Nguyễn Chu Hồi cho rằng thời gian tới, cần lựa chọn một hoặc một số phương pháp tuyên truyền khác nhau để nâng cao hiệu quả tuyên truyền.

Một số phương pháp cụ thể đã được PGS.TS Nguyễn Chu Hồi gợi ý như: Nội dung và mục tiêu của một chiến dịch tuyên truyền, giáo dục về biển, hải đảo phải được đúc kết thành các “Thông điệp hoặc khẩu hiệu” để giúp các đối tượng tuyên truyền hiểu đúng và hiểu rõ vấn đề.

 

Ông Hà Kế San, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ:

"Những năm gần đây, tranh chấp Biển Đông căng thẳng thu hút sự quan tâm của công chúng trong và ngoài nước. Tỉnh Phú Thọ đã tích cực chủ động tổ chức tuyên truyền đa dạng, chú trọng chiều sâu về công tác bảo vệ chủ quyền biển, đảo. Tỉnh đã tổ chức Triển lãm bản đồ và trưng bày tư liệu về chủ quyền của Việt Nam đối với Trường Sa, Hoàng Sa; thi tìm hiểu biển đảo trên Cổng thông tin điện tử của tỉnh. Đặc biệt, trên các phương tiện thông tin đại chúng cũng đa dạng hóa nội dung tuyên truyền về chủ đề biển, đảo, bảo vệ chủ quyền Trường Sa, Hoàng Sa. Hội nghị tập huấn lần này là dịp để các sở TT&TT, đài phát thanh - truyền hình, phòng văn hóa... được củng cố kiến thức về cơ sở pháp lý, công tác thực thi chủ quyền của Việt Nam ở Trường Sa Hoàng Sa, tiếp tục nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của biển trong đời sống kinh tế, xã hội".

Lồng ghép nội dung, kiến thức về biển, hải đảo vào các chương trình hoạt động thường kỳ của cơ quan, tổ chức Đảng và các tổ chức quần chúng-xã hội và lồng ghép vào các chương trình giáo dục ngoại khóa hoặc các đợt tuyên truyền biển, hải đảo hàng năm, như: Tuần lễ Biển và Hải đảo Việt Nam (1-7/6), Ngày Đại dương Thế giới (8/6), Ngày Môi trường Thế giới (5/6),... nhằm tạo sự gắn bó và sức mạnh lan tỏa ra toàn xã hội.

Tăng cường các cuộc “đối thoại mở” với các đối tượng nhằm giải thích kịp thời các vấn đề phức tạp, truyền tải các thông điệp, thuyết phục hoặc gây ảnh hưởng đến đối tượng tuyên truyền về biển, hải đảo.

Định kỳ tổ chức các diễn dàn, các hội nghị, hội thảo, cuộc họp để tăng cường nhận thức về biển, hải đảo. Cần xem các diễn đàn là nơi chia sẻ, lắng nghe và người tuyên truyền phải giữ thái độ trung gian, trung lập tạo điều kiện để mọi đối tượng có thể đề xuất được nhiều ý kiến hay nhất.

Huy động các phương tiện thông tin đại chúng (báo chí, truyền hình, đài phát thanh, trang mạng biển đảo,…) để tuyên truyền, giáo dục rộng rãi, có tiếng nói chính thức từ các cơ quan quản lý, lan tỏa ra ngoài nước với các hình thức hoạt động cụ thể khác nhau. Ví dụ: Loạt 18 tập phim “Ký sự biển, đảo”, các tập phim “Biển của người Việt’’, “Biển Đông dậy sóng“, Đầu tư cho các hệ sinh thái vùng ven biển là đầu tư cho tương lai, Cuộc thi tìm hiểu biển đảo trên trang Web hoặc Cầu truyền hình Trường Sa - Hà Nội để đảo xa gần lại,...

Xây dựng các câu lạc bộ, hiệp hội/hội về biển, hải đảo trong các bộ ngành, địa phương để tập hợp các lực lượng trẻ cùng tìm hiểu và có những hoạt động vì biển đảo quê hương. 

Thông qua các sự kiện biểu dương, vinh danh người tốt việc tốt, phát thưởng cho những người vì biển đảo quê hương.

Có thể định kỳ kết hợp với các đơn vị liên quan đến biển, đảo trưng bầy, triển lãm dài ngày các bằng chứng về chủ quyền biển, hải đảo hoặc tự tổ chức chiếu phim tư liệu,...nhằm thu hút quảng đại quần chúng tham dự.

Đưa công tác tuyên truyền biển, hải đảo vào các chương trình, kế hoạch, hoạt động thi đua của các tổ chức đoàn thanh niên nhà trường, hội học sinh sinh viên,... nhằm xác định trách nhiệm và ý thức của các em đối với biển đảo.

Bình Minh