Cựu Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Mỹ Dov S. Zakheim cảnh báo rằng Mỹ, Anh và NATO sẽ phải có “phương án B” đối với việc Anh sẽ có thể mất một căn cứ hải quân chiến lược do người dân nước này vừa bỏ phiếu ủng hộ rời EU.

Vào ngày 23/6, Anh đã tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý về việc rời khỏi Liên minh Châu Âu hay không. Kết quả cuối cùng cho thấy đã có 52% người bỏ phiếu, tức 17,4 triệu người đã ủng hộ tách khỏi EU, hay còn gọi là Brexit, trong khi đó 16,1 triệu người bỏ phiếu ở lại.

Căn cứ Hải quân Clyde nằm ở vịnh Faslane (Scotland) của Anh.

Trên tạp chí National Interest của Mỹ, ông Zakheim cảnh báo rằng Brexit sẽ gây ảnh hưởng rất xấu đối với lợi ích của quân đội Mỹ. Ông viết, “nền an ninh quốc phòng của Anh, NATO và Mỹ có thể sẽ phải hứng chịu hậu quả khôn lường do Brexit”. Cụ thể, tại Scotland, Đảng Quốc gia Scotland, với tư tưởng ủng hộ gia nhập EU và phản đối tham gia NATO sẽ tổ chức một cuộc trưng cầu dân ý trước khi Anh hoàn tất đàm phán với EU.

Ông Zakheim cho biết, “nếu cuộc trưng cầu dân ý được tổ chức và nếu người dân Scotland bỏ phiếu ủng hộ nước này rời Vương quốc Anh, căn cứ tàu ngầm Clyde ở vịnh Faslane sẽ không còn thuộc sự kiểm soát của Anh nữa, trong khi đó Hải quân Mỹ cũng sẽ không thể tiếp cận căn cứ này trong trường hợp khẩn cấp”.

Theo một cuộc khảo sát do báo Sunday Post thực hiện, gần 60% người dân Scotland đã ủng hộ độc lập khỏi Vương quốc Anh nếu một cuộc trưng cầu dân ý được tổ chức tại quốc gia này, sau khi Anh ủng hộ Brexit.

Trong trường hợp này, Anh sẽ phải xây dựng một căn cứ tàu ngầm mới, và ông Zakheim nói rằng “đây có thể là một lựa chọn rất tốn kém, có thể ảnh hưởng đến các chương trình phát triển vũ khí quốc phòng của Anh”.

Cựu quan chức quốc phòng người Mỹ cảnh báo rằng, “với sự phát triển quân sự của Nga, cũng như tầm quan trọng của khu vực GIUK (vùng biển giáp ranh đảo Greenland, Iceland và Vương quốc Anh ở phía Bắc Đại Tây Dương), nơi tiếp giáp với Scotland, việc Mỹ không thể sử dụng căn cứ hải quân ở vịnh Faslane sẽ là mối lo ngại lớn cho Mỹ, Anh và NATO”.

Mặc dù vậy, ông Zakheim cũng khẳng định rằng hi vọng cho cả Mỹ và NATO vẫn còn. “Scotland đã có những phát biểu rằng họ sẽ không buộc Anh phải rời vịnh Faslane trước năm 2020. Washington và London vì vậy sẽ có đủ thời gian để giảm bớt ảnh hưởng xấu của việc Scotland tuyên bố độc lập”.

Sau cùng, ông Zakheim nhấn mạnh rằng, “điều quan trọng nhất là Lầu Năm Góc và Bộ Quốc phòng Anh phải nhanh chóng có phương án B nếu Scotland thực sự tách khỏi Vương quốc Anh. Từ lâu, các chính trị gia Anh và Châu Âu đã quá tập trung vào cuộc trưng cầu dân ý và nhận định sai lầm rằng dư luận Anh sẽ không bao giờ bỏ phiếu rời EU. Nhiều chuyên gia và các khảo sát cũng cho thấy kết quả như trên, và tất cả đều đã nhầm”.

Nội dung được thực hiện qua tham khảo nguồn tin từ Sputnik, hãng thông tấn mới của Nga khai trương ngày 10/11/2014, có quy mô toàn cầu để cạnh tranh trên thị trường truyền thông thế giới. Sputnik thay thế các dịch vụ truyền thông tiếng nước ngoài của hãng thông tấn RIA Novosti và đài phát thanh Tiếng nói nước Nga.

Anh Tuấn (lược dịch)