Cộng đồng Hồi giáo tại Ai Cập đã tỏ ra rất tức giận sau khi tổng thống được bầu đầu tiên của nước này, ông Mohamed Morsi đã bị kết án tử hình gần hai năm sau khi bị quân đội Ai Cập lật đổ.

Ông Morsi là một trong số hơn 100 người bị tuyên án tử hình vào ngày 16/5 sau những cáo buộc cho thấy ông đã vượt ngục trong cuộc nổi dậy vào năm 2011 khiến cựu Tổng thống Hosni Mubarak phải từ chức. Ông Morsi cùng với các đồng sự bị buộc tội hợp tác với Hamas ở Palestine, và theo các thẩm phán, chính tổ chức này đã giúp đỡ các tù nhân vượt ngục.

Cựu Tổng thống Ai Cập Mohamed Morsi sau song sắt nhà tù.

Bản án tử hình này là đòn đánh mới nhất trong cuộc truy quét kéo dài 23 tháng đối với các nhóm Hồi giáo và cánh tả, khiến hàng ngàn người thiệt mạng và hàng chục ngàn người bị bắt giữ. Những người ủng hộ ông Morsi coi đây là đòn thù của chính quyền hiện tại, nay được lãnh đạo bởi cựu Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Ai Cập và là người trực tiếp lật đổ ông Morsi, ông Abdel Fatah al-Sisi.

Bà Hoda Abdel Moneim, một thành viên Đảng Anh em Hồi giáo cho biết, những người bị kết án bao gồm 2 người đã chết vào năm 2008 và 2009, cùng một người thứ ba đang bị giam giữ tại Israel trong nhiều năm. “Bọn họ chỉ muốn trả thù thôi”, bà nói. “Chúng ta đang chứng kiến một trò hề của quân đội, được thêu dệt bởi truyền thông và được thực thi bằng một hệ thống pháp lý thối nát”.

Một trong số những người bị xử tử hình vắng mặt, chính trị gia thuộc Đảng Anh em Hồi giáo Ahmed Ramy Elhofy, đã cảnh báo phương Tây về những xung đột sẽ còn xảy ra. “Toàn thế giới sẽ phải trả giá cho bản án này, cho sự câm lặng trước bản án này và cho sự phản bội những lý tưởng về tự do và công lý”, ông nói.

Ông Elhofy còn nhấn mạnh rằng: “Hãy đặt mình vào vị trí của hàng trăm gia đình tin rằng con mình vô tội, và giờ đây phải chứng kiến họ nhận án tử và cả thế giới khiến họ thất vọng. Họ sẽ nhìn thế giới ra sao, những người luôn nói về công lý và quyền con người ra sao?”

Sau cuộc nổi dậy năm 2011, Morsi và những người cùng phe với ông không được phép rời nhà tù, tuy nhiên ông vẫn tham gia tranh cử tổng thống và đánh bại cựu Thủ tướng Ai Cập dưới thời cựu Tổng thống Mubarak. Tuy nhiên, vào tháng 7/2013, quân đội Ai Cập, lợi dụng tình hình người dân phản đối trước những hành động ngày càng cứng rắn của ông, đã tiến hành đảo chính và bắt giữ ông và những người cùng phe.

Nhiều người Ai Cập tỏ ra vui mừng trước bản án của Morsi. Ông Esmat el-Merghany, người đứng đầu một hiệp hội luật sư Ai Cập đã viết: “Morsi đã phản bội đất nước và bị kết án phản quốc bởi ông ta đã làm gián điệp cho Qatar. Với những tội ác đối với người dân Ai Cập, việc ông ta bị kết án tử hình là điều đương nhiên”.

Bản án này cũng chấm dứt bất kỳ hi vọng hòa giải nào ở Ai Cập. Ông Yasser El-Shimy, một học giả người Ai Cập tại Đại học Boston (Mỹ) nói rằng: “Morsi là một lãnh đạo theo đạo Hồi và là một thủ lĩnh tinh thần. Nếu nó được thực thi, nhiều thanh niên Hồi giáo sẽ xa rời các hoạt động chính trị của chính phủ và khiến cho quá trình hòa giải ở Ai Cập gần như là không thể”.

Trong khi đó, cựu Tổng thống Hosni Mubarak dự kiến sẽ được phóng thích trong tương lai gần, bốn năm kể từ khi ông bị bắt giam sau cuộc đảo chính năm 2011 diễn ra.

Nội dung được thực hiện dựa trên tham khảo nguồn tin từ The Guardian, tờ báo thông tin đời sống xã hội có lượng bạn đọc đông đảo của Anh.

Anh Tuấn (lược dịch)