Chuyên gia của Tập đoàn kinh doanh vàng bạc lớn chia sẻ các kinh nghiệm vạch mặt bẫy vàng giả tinh vi đã từng qua mặt được các chủ tiệm vàng nhờ dùng công nghệ cao, xuất phát từ gian thương nước ngoài...

Hợp chất vàng dỏm là gì?

Vừa qua, hàng loạt tiệm kim hoàn lớn mắc bẫy vàng giả tinh vi. Tại các tiệm vàng lớn ở Hải Phòng, Quảng Ninh, Hà Nội, gần chục miếng vàng ròng dỏm do người nước ngoài cung cấp đã được bán “qua mặt’' thiết bị đo tuổi vàng.

Vàng dỏm bị thu giữ

Đại diện Tập đoàn DOJI, ông Dương Anh Tuấn – PTGĐ Phụ trách Khối Sản xuất -Kĩ thuật cho biết, theo kết quả nghiên cứu của DOJI trên mẫu “vàng lạ” thu được trên thị trường trong thời gian vừa qua, đây có thể là một dạng vật liệu đặc biệt khác với Volfram thông thường. Vì Volfram thông thường khó hòa tan trong vàng với hàm lượng lớn, đồng thời nó có thể bị phát hiện bằng một số phương pháp như nấu, cắt.

“Theo chúng tôi, vàng giả ở đây được chế bằng cách cho một loại bột  kim loại mịn gồm các kim loại nặng trong nhóm Pt. Cụ thể là: Ru (Ruthenium), Os (Osminum), Ir (Irridium) – Gọi tắt là ROI. Các kim loại này đều không tạo hợp kim với vàng, vì vậy chúng chỉ tồn tại trong vàng miếng dưới dạng tạp chất cơ học giống như các hạt sạn màu ánh kim. Khi đo kiểm tra hàm lượng vàng bằng phổ kế X-quang cũng xác định được có các thành phần như vậy”, ông Tuấn cho biết.

“Mánh” chống vàng giả

Trao đổi với PV Infonet, ông Bùi Anh Tú, Trưởng phòng Kinh doanh Bán lẻ vàng của Công ty vàng bạc đá quý Phú Qúy cho rằng nguyên nhân khiến một số tiệm vàng bị lừa vừa qua có thể là do chủ quan và thiếu thiết bị kiểm tra.

Đối với Phú Quý, trường hợp khách đến bán vàng nhưng không phải sản phẩm của Phú Quý hay của những đơn vị có thương hiệu trên thị trường thì đều phải nung chảy vàng để kiểm tra. Với trang thiết bị máy móc cũng như quy trình kiểm tra nghiêm ngặt như vậy nên ông khẳng định công ty không bao giờ e ngại việc thu mua sản phẩm của khách hàng.

Cấu trúc bề mặt của vàng 9999 khi chụp dưới kính hiển vi

“Khi nấu chảy và thử trên máy quang phổ sẽ lộ ra ngay có phải là vàng thật hay không. Toàn bộ quá trình này có sự giám sát trực tiếp của cả phía công ty và của người bán. Trong quá trình kiểm tra, chúng tôi cũng đã phát hiện có không ít trường hợp vàng giả do chính người bán cũng bị hại”, ông Tú cho biết.

Chủ công ty TNHH Bảo Tín Đức Hùng cũng cho rằng nguyên nhân khiến một số tiệm vàng bị lừa do chủ quan, bỏ qua các quy trình kiểm tra nghiêm ngặt. Còn thực chất thông tin vàng giả đã xuất hiện cách đây khá lâu.

“Có nhiều phương pháp để kiểm tra như nấu, cắt, dùng axit để thử. Nếu vàng thật khi nấu nung chảy rất nhanh, còn khi cắt sẽ ngọt, dẻo hơn. Người làm trong nghề lâu năm sẽ có rất nhiều phương pháp để thử”, chủ doanh nghiệp cho biết.

Cấu trúc bề mặt dạng hạt của miếng vàng lạ.

Theo chuyên gia của Tập đoàn DOJI, đây là hiện tượng mới và có tính chất tinh vi, công nghệ cao, xuất phát từ gian thương nước ngoài, khó phát hiện nên đặc biệt cẩn trọng trong mua bán, giao dịch. Để tránh bị thiệt hại về tài chính, khi giao dịch, các chủ tiệm vàng cũng như người dân cần chú ý tới các phương pháp kiểm tra về cảm quan, các yếu tố nguồn gốc, xuất xứ, độ tin cậy và uy tín của bạn hàng, khách hàng.

Tiếp theo, thực hiện các biện pháp nghiệp vụ và các phương pháp kiểm tra đo đạc khác nhau để giám định và đánh giá chất lượng tuổi vàng như: soi bề mặt, đo tỉ trọng, phổ kế X-quang có độ chính xác cao. Khi cảm thấy nghi vấn nhưng chưa đủ điều kiện trang thiết bị máy móc cho việc giám định thì nên tới các đơn vị có đủ điều kiện tiêu chuẩn, sử dụng các thiết bị kĩ thuật cao để giám định sâu hơn.

Khi cắt ngang mẫu vàng giả thấy có độ dẻo kém hơn, có vết gẫy của vật liệu có độ giòn tự nhiên. Đặc biệt, trên bề mặt vết cắt soi dưới kinh hiển vi có nhìn thấy những hạt nhỏ màu trắng khá rõ.

Đại diện Tập đoàn DOJI cũng đưa ra một số phương pháp để kiểm tra, phát hiện vàng dởm như: Trước hết khi pha hàm lượng lớn trong vàng thường tạo ra bề mặt không thật sáng bóng, sạch sẽ và dễ xuất hiện các dạng hạt “sạn”. 

Trong một số trường hợp, khi nấu lại sẽ thấy sạn xuất hiện nhiều hơn dưới đáy. Có trường hợp sau khi nấu, xuất hiện những mảng màu trắng ở bề mặt đáy, dưới dạng lớp rất mỏng, đo X-quang vẫn khó phát hiện sai khác, khi nấu lại thì lớp này không còn nữa.

Bên cạnh đó, khi cắt ngang miếng vàng và kiểm tra dưới kính hiển vi kim tương độ phân giải cao có thể phát hiện một số dấu vết “lạ” rất nhỏ bên trong. Ngoài ra vàng giả khi cắt có độ dẻo kém hơn, chưa bấm hết kìm đã gãy.

Trưởng phòng Kinh doanh Bán lẻ vàng của Công ty vàng bạc đá quý Phú Qúy cũng đưa ra lời khuyên, để tránh mua phải vàng giả, kém chất lượng, khách hàng nên chọn mua sản phẩm ở những thương hiệu lớn, có uy tín.

Diệu Thùy