Mấy ngày nay, cư dân mạng, thậm chí một số báo điện tử đã chia sẻ và đăng tải ảnh và bài viết “Dân phố cổ Hà Nội trổ tài châm cứu, cứu sống ông Tây bị ngất và co giật giữa phố”. Tuy nhiên các chuyên gia đều cảnh báo phương pháp này không có tác dụng.
Hình ảnh người dân cấp cứu cho ông Tây.

Nhiều người miêu tả về hành động “tương thân, tương ái” của người với người khi gặp nạn để nói về tình huống này. Nội dung như sau: “Thấy ông Tây đột nhiên bị ngất xỉu giữa đường, nhiều người dân đã dừng lại để giúp đỡ. Khi xe cấp cứu chưa đến kịp, một số người dân đã mượn kim khâu, châm cứu lên 10 đầu ngón tay, ngón chân để sơ cứu cho ông Tây. Một lát sau, ông Tây tỉnh lại và xin phép không đến bệnh viện nữa khi xe cứu thương tới”.

Theo người dân kể lại thì ông Tây này bị ngất ở chợ Hàng Bè, người dân gọi cấp cứu 30' nhưng không thấy đâu. Cho rằng ông tây bị đột quỵ nên người dân đã chủ động sơ cứu. May mắn ở đó người ta có kim khâu, dân mình nhiều người giỏi nên đã châm cứu 10 đầu ngón tay, ngón chân. Sau đó người đàn ông này đã bình phục. Nhiều người cảm ơn và chia sẻ cách cứu người này và cho rằng đây là cách thực sự hữu ích, như một cẩm nang để đầu giường cấp cứu cho người bị đột quỵ.

Tuy nhiên, theo Thạc sĩ, bác sĩ Lương Quốc Chính – Khoa Cấp cứu Hồi sức Bệnh viện Bệnh Mai, việc người dân cứu nạn nhân là hành động tốt đẹp tuy nhiên do thiếu hiểu biết họ đã bất chấp những hiểm nguy có thể xảy ra đối với nạn nhân, thậm chí đối với chính bản thân và gia đình mình khi áp dụng biện pháp sơ cứu này. 

Thứ nhất, họ tin đây là phương pháp đúng và sẽ sơ cứu khi người thân bị đột quỵ thực sự. Thứ hai là những bệnh có thể lây từ máu của người gặp nạn. Tuy nhiên, trường hợp của ông Tây này sau khi tỉnh lại đã không cần sự hỗ trợ của y tế, bác sĩ Chính phỏng đoán có thể do bị động kinh và bệnh nhân bị nhiều lần từ trước nên bình tĩnh không cần đến bệnh viện.

Theo bác sĩ Chính, khi đứng trước một nạn nhân mất ý thức, điều đầu tiên cần làm là ít nhất phải đảm bảo an toàn về đường thở, hô hấp và tuần hoàn cho nạn nhân như: tư thế nằm nghiêng an toàn với đầu cao (nếu huyết áp bình thường) hoặc đầu thấp (nếu tụt huyết áp), phải nhanh chóng gọi xe cấp cứu tới và tiến hành sơ cứu đúng cách nếu có thể. Trong khi chờ xe cấp cứu tới, không nên cố gắng áp dụng các biện pháp sơ cứu không có cơ sở khoa học (chích máu 10 đầu ngón tay), mà nhiều khi chính các biện pháp này lại có hại đối với nạn nhân.

Bác sĩ Chính cho biết đối với trường hợp này, tình trạng ngất hay mất ý thức tạm thời mà khi tỉnh dậy không để lại di chứng gì thì có thể có các khả năng xảy ra như sau: mất ý thức do cơn động kinh. Trường hợp này có thể có hoặc không kèm theo hiện tượng co giật. Thứ hai, ngất do một số nguyên nhân thường gặp như ngất xảy ra khi tập luyện. Ngất có liên quan tới hồi hộp trống ngực hoặc các bất thường của tim. Ngất liên quan tới tiền sử gia đình có ngất tái phát hoặc đột tử.

Nguyên nhân thứ 3 là cơn thiếu máu não thoáng qua. Cơn thiếu máu não thoáng qua thường được gọi là “đột quỵ nhỏ” nhưng về bản chất thì nó có những đặc điểm một cách chính xác hơn là của một “đột quỵ cảnh báo”, đây là một cảnh báo mà bạn cần hết sức lưu ý. 

Cơn thiếu máu não thoáng qua xuất hiện do một cục máu đông; sự khác nhau duy nhất giữa một cơn đột quỵ và một cơn thiếu máu não thoáng qua là với cơn thiếu máu não thoáng qua thì sự tắc nghẽn là thoáng qua. Hầu hết cơn thiếu máu não thoáng qua kéo dài ít hơn 5 phút, trung bình là khoảng 1 phút. Khi cơn thiếu máu não thoáng qua kết thúc thì nó thường không để lại tổn thương vĩnh viễn nào đối với não.

Khi gặp trường hợp người bị ngất như thế, bác sĩ Chính cho biết cần đưa tới khoa cấp cứu kịp thời thì nạn nhân có thể tự hồi phục và tỉnh lại mà không để lại di chứng gì hoặc được điều trị kịp thời nếu ở trong tình trạng nghiêm trọng hơn hoặc một đột quỵ thực sự xảy ra. Khi bệnh nhân tỉnh lại, nhất định phải đi khám bác sĩ hoặc đưa bệnh nhân tới khoa cấp cứu để được đánh giá và tìm kiếm hoặc loại trừ những tình trạng nguy hiểm đe dọa tính mạng.

Ph. Thúy