Góp ý về dự thảo Luật Dược (sửa đổi) ngày 18/11, trong phiên thảo luận tại tổ thuộc Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XIII, nhiều đại biểu tỏ ra băn khoăn về chất lượng và việc quản lý thị trường thuốc hiện nay.

Đại biểu Phạm Khánh Phong Lan (TP HCM) cho rằng dự thảo Luật Dược (sửa đổi) đã có nhiều thay đổi so với lần trước nhưng còn nhiều điều phải xem xét lại. Đại biểu đưa ra nhiều nhóm vấn đề hiện vẫn còn tồn tại liên quan đến dược phẩm hiện nay.

Theo đại biểu Lan, chính sách phát triển công nghiệp dược Việt Nam đang thiếu sự địnhhướng, sự đầu tư, thiếu sự quan tâm nên thị trường phát triển rất tự phát. Việc này dẫn đến dư thừa nhà máy nhưng không phát huy hết công suất, sản phẩm chưa tạo được dấu ấn và khó có đầu ra sản phẩm.

Đại biểu Quốc hội Phạm Khánh Phong Lan

Vấn đề thứ 2, đại biểu Phong Lan đề cập là về chính sách. Hiện chúng ta có quá nhiều công ty, tầng nấc trung gian, công ty phân phối dược phẩm làm thị trường hỗn loạn. Điều này cũng khiến viên thuốc trong một số trường hợp đội giá lên rất nhiều.

Đại biểu Lan cũng cho rằng, đối với các thuốc nhập khẩu chúng ta cần kiểm tra ngay tại quốc gia đó. “Tôi hoan nghênh dự thảo Luật lần này đã đề ra một trong những hình thức phải kiểm tra là kiểm tra thực địa và kiểm tra tại chỗ nhưng chúng ta phải nhấn mạnh hơn là kiểm tra phải bắt buộc với tất cả thuốc từ các quốc gia hay có vấn đề về chất lượng thuốc chứ không phải chọn 1 trong 3 hình thức kiểm tra như dự thảo nêu” - bà Lan nhấn mạnh.

Đại biểu Lan thông tin về  một số nước thường xuyên có vi phạm về chất lượng thuốc cần được kiểm tra kỹ. Ví dụ, cách đây 2 năm, phát hiện 37 công ty thường xuyên có vi phạm về chất lượng thuốc thì có 25 công ty là từ Ấn Độ. Đại biểu Lan đưa ra quan điểm: “Thuốc đến tay người dân không phải cái nào cũng được kiểm tra đâu! Cho nên là có yếu tố hên xui trong đó!”.

Đại biểu Phong Lan cũng cho rằng, trong đăng ký dược  gần như chỉ kiểm tra trên giấy tờ và việc nhập khẩu không kiểm tra được tất cả mẫu trên thị trường

Đại biểu Lan rất quan ngại về chất lượng thuốc và chế tài thu hồi thế nào cho nghiêm. Theo các báo cáo thì tỉ lệ thuốc giả qua kiểm nghiệm hàng năm đều thể hiện con số giảm. Liệu đó có phải là phản ánh đúng không?

Đại biểu cho rằng kinh doanh thuốc giả là công việc béo bở, lan truyền khắp thế giới và cần những biện pháp, hình phạt đủ sức răn đe. Đại biểu đưa ra ví dụ ở Trung  Quốc đã tử hình một cán bộ cấp cục  liên quan đến việc làm thuốc giả.

Đại biểu Nguyễn Tiến Sinh (Hòa Bình) cũng nêu ra nhiều vấn đề còn bất cập: “Phải tăng cơ chế quản lý thuốc, chất lượng thuốc đang là vấn đề. Chỉ là những người trong ngành, trình dược viên đưa đơn thuốc của bệnh viện tỉnh ra thì người ta nói ngay là cái này không khỏi bệnh được đâu!”.

Đại biểu Quốc hội Nguyễn Tiến Sinh

Theo đại biểu Nguyễn Tiến Sinh, chất lượng thuốc hiện nay còn bỏ ngỏ, chất lượng do nhà sản xuất công bố còn không có cơ quan nào kiểm nghiệm về hiệu quả chứ chưa nói đến hóa dược hay độc hại, thành phần. Vì vậy cần phải tăng quy định để đảm bảo chất lượng thuốc đưa ra thị trường. 

"Anh công bố nhưng tôi phải kiểm tra, kiểm soát. Nếu không đúng thì phải có xử lý chứ không được để như hiện nay là các nhà thuốc tự công bố. Cần điều chỉnh để bảo đảm được giá, chất lượng thuốc. Cần đưa vào loại giá đặc biệt do Nhà nước quản lý. Kinh doanh theo thị trường nhưng Nhà nước không quản thì không được" - ông Sinh đề nghị.

Đại biểu Sinh cũng cho rằng, việc quản lý thị trường thuốc hiện nay cũng khá còn nhiều bất cập từ việc sản xuất, kinh doanh, quảng cáo.

Đại biểu Nguyễn Tiến Sinh bức xúc nói: "Quảng cáo ai cũng biết là vô lý nhưng vẫn tồn tại. Cái ác là ai cũng biết là nó lừa đấy mà không tài gì cảnh báo được cho dân, người ta vẫn phải chịu. 

Nếu mà có bệnh chỉ cần xem quảng cáo thuốc thôi là cũng có thể khỏi bệnh rồi, không phải bác sỹ, nhưng cuối cùng lại ghi là thực phẩm chức năng. Quảng cáo thực phẩm chức năng lúc đầu ghi bạn bị thế này, thế này, sau thì vươn vai rất tỉnh táo… xong lại nói không có tác dụng chữa bệnh. Không có tác dụng chữa bệnh mà lại quảng cáo như thế. Biết là nó lừa đảo, lách luật, bây giờ phải bịt ngay chỗ đó.

Tôi khi còn là lãnh đạo một huyện vùng cao, nhân dân đọc báo, rồi bà con bán hết thóc hết gạo khi có quảng cáo ung thư không lo ngại khi có đông y Trung Quốc chữa khỏi để ra Hà Nội mua nhưng về chữa không khỏi, sau đó đi kiện… Cần có cơ chế, chứ nếu mà quảng cáo cũng như quảng cáo nước ngọt có ga, tiêu dùng thông thường, mắm, muối thì không được”.

Nhiều đại biểu khác cũng cho rằng, Luật Dược sửa đổi cần quy định chặt chẽ hơn nữa để quản lý tốt hơn việc nhập khẩu, sản xuất và lưu hành dược phẩm trong thời gian tới.

P. Hoàng