Đông Nam Á ồ ạt 'rót tiền' đầu tư vào hải quân

Hòa Phong

Infonet - Indonesia mua tàu ngầm của Hàn Quốc và hệ thống ra-đa bờ biển của Trung Quốc và Mỹ. Việt Nam nhận tàu ngầm và máy bay chiến đấu của Nga, còn Singapore lại đang tiếp tục cộng thêm những chủng loại mới vào kho vũ khí của mình.

Những thành công về kinh tế và sự thận trọng trước Trung Quốc khiến các nước Đông Nam Á đang đầu tư mạnh vào lĩnh vực quốc phòng, để bảo vệ tuyến đường vận chuyển, bến cảng và biên giới trên biển của mình, những thứ vô cùng quan trọng đối với xuất khẩu và năng lượng.

Tàu ngầm đầu tiên của Malaysia "KD Tunku Abdul Rahman"

Tranh chấp lãnh thổ tại Biển Đông trở nên căng thẳng do Trung Quốc ngày càng bộc lộ tham vọng độc chiếm vùng biển này bởi nó hứa hẹn một nguồn tài nguyên  dầu mỏ và khí đốt không lồ. Điều này khiến Việt nam, Malaysia, Philippines, Brunei cố gắng đối chọi lại sự trỗi dậy của lực lượng hải quân Trung Quốc.

Ngay cả đối với những nước không dính vào cuộc tranh chấp lãnh thổ tại biển Đông như Thái Lan, Singapore, Indonesia, thì đường hàng hải lại là vấn đề cần tập trung chính của họ.

Chuyên gia về khu vực Châu Á Thái Bình Dương của tạp chí IHS Jane, ông James Hardy cho biết: “Phát triển kinh tế đang đẩy họ chi nhiều cho quốc phòng để bảo vệ các khoản đầu tư, các tuyến đường biển và các vùng đặc quyền kinh tế của mình. Xu hướng lớn nhất là giám sát, tuần tra bờ biển và hàng hải”.

Khi nền kinh tế Đông Nam Á bùng nổ, theo dữ liệu tại Viện nghiên cứu Hòa bình quốc tế Stockholm (SIPRI), từ năm 2002 đến năm 2011, chi tiêu quốc phòng của họ đã tăng 42%.

Đứng đầu danh sách chi tiêu quốc phòng của các nước này là việc mua sắm tàu chiến, tàu tuần tra, hệ thống ra-đa, máy bay chiến đấu, tàu ngầm và tên lửa chống tàu, những vũ khí ngăn chặn đối phương xâm nhập bằng đường biển rất hiệu quả.

Ông Tim Huxley, Giám đốc điều hành khu vực Châu Á của Viện nghiên cứu chiến lược quốc tế cho biết: “Tàu ngầm là loại vũ khí rất lớn, chúng có thể gây ra thiệt hại to lớn mà không bị phát hiện, không lường trước được, và có thể thực hiện việc gây thiệt hại đó ở bất cứ nơi nào trong khu vực”.

Nhiều thập kỉ qua, các nước Đông Nam Á đầu tư cho vũ khí quân sự chủ yếu tập trung vào súng và xe tăng loại nhỏ. Hầu hết các mối đe dọa là nội bộ và sự bảo trợ của Mỹ đã đủ để ngăn chặn mọi cuộc xâm chiếm từ nước ngoài.

Trung Quốc bành trướng, khiến danh mục vũ khí được các nước Đông Nam Á mua sắm trở nên phức tạp hơn. Hầu hết các nước Đông Nam Á có đường bờ biển, do đó các nước này tập trung vào việc phát triển lực lượng trên biển và phòng không.

Malaysia có hai tàu ngầm Scorpene, Việt Nam có 6 tàu ngầm lớp Kilo mua từ Nga. Thái Lan cũng dự định mua tàu ngầm, máy bay chiến đấu Gripren của họ mua từ Thụy Điển sẽ được trang bị tên lửa chống tàu Saab's RBS-15F.

Singapore đã đầu tư chiến đấu cơ  F-15SG của Mỹ, và hai tàu ngầm lớp Archer của Thụy Điển để bổ sung vào lực lượng hải quân và không quân mạnh mẽ của mình.

Indonesia, một quốc gia rộng lớn có 54.700km bờ biển với các tuyến đường biển quan trọng hiện cũng có 2 tàu ngầm và đã đặt thêm 3 chiếc nữa từ Hàn Quốc. Nước này cũng đã làm việc với các công ty Trung Quốc trong việc sản xuất tên lửa chống tàu C-705 và C-802.

"Chiến lược không chắc chắn"

Trong khi việc này không phải là một cuộc chạy đua vũ trang, các chuyên gia phân tích rằng, các nước này mua sắm nhiều vũ khí là do tình hình căng thẳng tại biển Đông, các cuộc xung đột lâu dài giữa các nước láng giềng, cũng như việc hiện đại hóa khi mà chính phủ có đủ nguồn tài chính.

Những thứ mới được mua sắm và biên chế cũng đóng vai trò trong việc chống vi phạm chủ quyền, chống đánh bắt cá trái phép, chống buôn lậu, khủng bố và tham gia vào việc cựu trợ.

Có một “cảm nhận chung không chắc chắn về chiến lược trong khu vực” do sự trỗi dậy của Trung Quốc, và sự lo lắng về khả năng có thể duy trì sự hiện diện quân sự của Mỹ tại Châu Á, ông Ian Storey, chuyên gia cao cấp của Viện nghiên cứu Đông Nam Á phân tích.

Ông phân tích thêm: “Các nước Đông Nam Á không bao giờ có thể bắt kịp sự hiện đại hóa quân sự của Trung Quốc.

SIPRI cho biết, Việt Nam, Campuchia và Thái Lan vẫn dẫn đầu trong việc đẩy mạnh ngân sách quốc phòng trong khoảng 66% và 82% từ năm 2002 đến năm 2011.

Nhưng nước chi mạnh tay nhất cho quốc phòng trong khu vực chính là Singapore, một quốc đảo nhỏ nhưng có cảng container bận rộn thứ 2 thế giới, trung tâm tài chính toàn cầu, một trung tâm dầu, khí đốt và hóa dầu lớn.

Theo IISS, ngân sách quốc phòng trong năm 2011 của Singapore là 9,66 tỉ USD, của Thái Lan là 5,52 tỉ USD, của Indonesia là 5,42 tỉ USD, của Malaysia là 4,54 tỉ USD, vòn của Việt Nam là 2,66 tỉ USD.

Tình hình tại Bắc Á với sự tham gia của Trung Quốc, Nhật Bản, Mỹ, Nga và hai miền Triều Tiên thì có vẻ đỡ căng thẳng hơn.

Đông Nam Á có vẻ như theo đuổi những hệ thống quân sự được sử dụng để tấn công. Các con số chi tiêu quốc phòng có thể không nói hết toàn bộ câu chuyện. Theo các nhà phân tích, các quốc gia như Việt Nam, Indonesia sử dụng thỏa thuận tín dụng hoặc bán quyền thăm dò khai thác năng lượng để có tài chính cho việc nhập khẩu vũ khí thì không được thể hiện trong ngân sách quốc phòng.

Mua sắm và xây dựng

Khi ngân sách cho quốc phòng bị hạn chế ở các nước phương Tây, thì châu Á là điểm đến hấp dẫn cho các nhà sản xuất vũ khí, thiết bị thông tin liên lạc, hệ thống giám sát. Khu vực Châu Á-Thái Bình Dương đóng góp đến 40% doanh thu tại thị trường nước ngoài cho cả Lockheed Martin và Boeing.

Tại triển lãm hàng không Singapore hồi tháng 2, Phó chủ tịch mảng Quốc phòng của Boeing, ông Jeff Kohler cho biết: “Môi trường hàng hải của Thái Bình Dương thu hút được sự quan tâm của tất cả mọi người”.

97% vũ khí chính của Việt Nam như tàu khu trục, máy bay chiến đấu, tên lửa bờ biển được nhập từ Nga trong giai đoạn 2007-2011, nhưng Việt Nam cũng đã đàm phán với Hà Lan, Mỹ để đa dạng hóa vũ khí của mình.

Còn Philippines thì có 90% vũ khí nhập khẩu từ Mỹ. Khi mà nguy cơ đe dọa từ Trung Quốc tại biển Đông tăng lên, Philippines có kế hoạch chi 1,8 tỉ USD để nâng cấp vũ khí của mình trong 5 năm.

Nhà phân tích Sam Bateman tại Trung tâm Tài nguyên đại dương và an ninh quốc gia Úc thì cho rằng, đầu tư vào lực lượng hải quân và không quân của Philippines là “không hề ít”. Ông phân tích: “Yêu cầu cụ thể của Philippines là giám sát trên không”.

Tại Thái Lan, quân đội đã tổ chức 18 cuộc đảo chính từ năm 1932. Nước này đã một đội tàu tuần tra nhập từ Anh. Thái Lan cũng có kế hoạch hiện đại hóa tàu khu trục nhỏ, và trong 5 năm qua đã mua chiếc đầu tiên trong hai chiếc mới nhất.

Singapore chủ yếu nhập vũ khí từ Mỹ, Pháp và Đức, nhưng nước này cũng có nền công nghiệp quốc phòng của riêng mình. Các tập đoàn sở hữu nhà nước cung cấp cho Lực lượng cũ trang Singapore và cũng có nhiều khách hàng ở nước ngoài.

Ông Ian Storey phân tích: “Đa số các quốc gia quan tâm, theo đuổi ngành công nghiệp vũ khí cho riêng mình. Như vậy rẻ hơn so với việc đi mua ở nước ngoài. Về lâu dài, họ sẽ phát triển và tìm thị trường xuất khẩu của riêng mình”.

cùng chuyên mục
Kéo xuống để xem tiếp nội dung
Xem thêm trên infonet