Câu chuyện của bác sĩ Phan Xuân Tước được nhiều nhà báo, bác sĩ chia sẻ. Với các bác sĩ bài học của bác sĩ Tước như bài học với chính họ.

Trần tình của bác sĩ Tước nhận được nhiều sự chia sẻ, đồng cảm của các đồng nghiệp.

Bị phóng viên gài

Mấy ngày qua, dư luận cả nước và cộng đồng y khoa bức xúc về một bài báo viết về bệnh nhân đi mổ sỏi thận bị bác sĩ cắt tứ chi. Theo thông tin ban đầu vào tháng 1/2009, bà Trần Thị Hu sinh năm 1961, quê An Nhơn Tây, Củ Chi, TP.HCM bị đau bụng mua thuốc về uống không đỡ nên bà được con cháu đưa lên Bệnh viện Đa khoa Củ Chi. Tại đây, bác sĩ chẩn đoán bà Hu bị sốc nhiễm trùng từ đường niệu do sỏi niệu quản bên trái, thận ứ nước độ 2. Bệnh nhân trong tình trạng bị lơ mơ, vật vã, huyết áp tụt, tiên lượng nặng có thể tử vong nên kíp trực quyết định mổ để cứu mạng bệnh nhân.

10h ngày 10/01/2009, sau 1 giờ tiến hành phẫu thuật, ca mổ thành công, bệnh nhân được phẫu thuật lấy sỏi niệu quản, đặt ống thông niệu quản dẫn lưu ra nhiều mủ đục. Sau đó, bệnh nhân được chuyển ra phòng hồi sức. Nhưng đến sáng 11/01/2009, bệnh nhân kêu đau nhiều ở các đầu chi, tay chân lạnh, nhiều ban tím rải rác ở cẳng tay và cẳng chân. Bệnh nhân được chuyển lên Bệnh viện Chợ Rẫy TP.HCM tiếp tục điều trị kháng sinh và bị cắt cụt tứ chi do tình trạng hoại tử chân tay.

Vụ việc không có gì gây xôn xao dư luận nếu bác sĩ Phan Xuân Tước – Trưởng khoa Thận Tiết Niệu, Bệnh viện Nguyễn Trãi trả lời về ca phẫu thuật này cho rằng khi “Bệnh nhân sạn thận bị sốc thường là do nhiễm trùng ở chỗ sạn đó, thông thường các bác sĩ phải dùng kháng sinh để điều trị nhiễm trùng trước và sử dụng thuốc tăng huyết áp lên, chứ bệnh nhân bị sốc và huyết áp thấp không ai mổ bao giờ. Tất cả phải sử dụng kháng kháng và thuốc tăng huyết áp trước”. 

Câu trả lời của bác sĩ Tước đã gây sóng trong cộng đồng y khoa Việt Nam với câu chốt của bài báo “không ai mổ như thế”. 

Tuy nhiên, bác sĩ Tước đã có một status trên trang cá nhân cho rằng mình bị nhà báo gài. Theo tâm sự của bác sĩ Tước thì ông được một người nói là cần tư vấn về bệnh thận. Thấy có ích cho bệnh nhân nên bác sĩ Tước đã tư vấn cho người này và trong cuộc nói chuyện người này có hỏi về sỏi thận, rồi hỏi thêm về sỏi thận kèm sốc có mổ hay không. Bác sĩ Tước đã trả lời đầy đủ theo hướng áp xe sỏi thận mà không hề biết rằng mình đã bị đưa vào trường hợp của nữ bệnh nhân Hu kia.
Bà Hu với tứ chi bị cụt

Sau khi bài báo được đưa lên trang, bạn bè các nơi gọi điện về hỏi bác sĩ Tước, ông mới giật mình và gọi cho PGĐ Bệnh viện Nguyễn Trãi, người đã giới thiệu phóng viên kia gặp ông. Tuy nhiên bài báo vẫn không được gỡ và tai tiếng bác sĩ Tước đã phải chịu rất nhiều.

Chuyên môn chẳng có gì sai sót

Nhiều đồng nghiệp sau khi nghe được tâm thư của bác sĩ Tước họ tỏ ra đồng cảm vì việc cung cấp thông tin bị chính phóng viên đó cài theo kiểu “râu ông nọ cắm cằm bà kia”. Cho đến ngày hôm nay, tại khoa Thận tiết niệu Bệnh viện Nguyễn Trãi, ai ai cũng mệt mỏi và buồn cùng với bác sĩ Tước vì sự cố gây hiểu lầm trên. Khi chúng tôi liên lạc tới gặp bác sĩ Tước, nhân viên của khoa đều nói bác sĩ Tước đang bị hiểu lầm và anh ấy rất buồn vì điều đó.

Bác sĩ Nguyễn Trung Cấp- Quyền trưởng khoa Cấp cứu Bệnh viện Nhiệt đới Trung ương tỏ ra rất bức xúc vì những vấn đề chuyên môn đã được nhà báo hiểu sai, cắt cúp phỏng vấn rồi đưa ý này, ý khác dẫn đến sự hiểu lầm giữa các bác sĩ và truyền thông.

Theo bác sĩ Cấp, trong tình huống bệnh nhân nguy kịch, Bệnh viện Củ Chi đã hướng tới mục tiêu cứu sống bệnh nhân. Các biến chứng của sốc nhiễm khuẩn thì có nhiều vô cùng. Trong đó biến chứng suy đa tạng thì hay gặp và là biến chứng mà các thầy thuốc luôn lưu tâm. 

Còn biến chứng co thắt, tắc mạch gây hoại tử chi là biến chứng hiếm gặp, và nhìn chung không có cách nào để dự đoán trước và ngăn ngừa. Phải xét sự việc trong bối cảnh mà thầy thuốc chỉ có 2 lựa chọn 1: Điều trị nội khoa và nhìn bệnh nhân chết, hoặc 2: Phẫu thuật với hy vọng cứu sống bệnh nhân và chấp nhận những biến chứng không mong muốn.

Trong tình huống sốc nhiễm trùng có ổ mủ như vậy, nguyên tắc xử trí được cả thế giới đồng thuận trong Surviving Sepsis Campaine 2012 là phải bao hàm cả giải quyết ổ nhiễm khuẩn đồng thời với việc sử dụng kháng sinh và đảm bảo tuần hoàn. 

Trong bài phỏng vấn bác sĩ Tước có trả lời rõ: “Chỉ những trường hợp quá đặc biệt, quá nặng đến mức điều trị kháng sinh không kịp buộc phải mổ cấp cứu để lấy ổ mủ ra thì khả sống sót là rất thấp. Bệnh viện Củ chi đã giải quyết đúng tình huống “quá đặc biệt, quá nặng” trên và cứu sống bệnh nhân”.

Khánh Ngọc