"Khi nói đến cấm phương tiện giao thông cá nhân người ta thường hiểu cấm mua, cấm sở hữu, như vậy là không đúng. Chúng ta chỉ hạn chế phương tiện tham gia giao thông tại các khu vực cơ sở hạ tầng chưa đảm bảo", Giám đốc Sở GTVT Hà Nội nói.

Trước luồng dư luận khác nhau về việc Hà Nội đang xây dựng kế hoạch để cấm xe máy hoạt động trong nội đô vào năm 2025, chiều 29/6, lãnh đạo Sở GTVT Hà Nội đã chủ động mời các cơ quan báo chí đến để gặp gỡ, trao đổi về chủ trương này.

Tại buổi trao đổi, Giám đốc Sở GTVT Hà Nội Vũ Văn Viện cho biết, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ TP Hà Nội lần thứ 16, có đề cập đến Chương trình phát triển đồng bộ kết cấu hạ tầng giao thông, đảm bảo vệ sinh môi trường, xây dựng Hà Nội phát triển nhanh, bền vững. Khi đưa chương trình ra thảo luận, các đại biểu đã thống nhất là phải có lộ trình giảm phương tiện giao thông cá nhân, tiến tới cấm xe máy vào năm 2025 để đảm bảo đô thị văn minh.

Cảnh ùn tắc trên đường phố Hà Nội.

Theo lãnh đạo Sở GTVT, khi xây dựng lộ trình giảm phương tiện giao thông cá nhân và tiến tới cấm xe máy vào năm 2025, Sở GTVT không học và áp dụng một cách máy móc của các nước, mà việc xây dựng đề án là vì Hà Nội hiện nay đang đứng trước nguy cơ ùn tắc giao thông rất lớn, do phương tiện giao thông cá nhân tăng rất nhanh.

Hiện thành phố đang đứng trước nguy cơ ùn tắc giao thông rất lớn với xe cá nhân tăng nhanh. Thành phố hiện có 5,5 triệu xe cá nhân, trong đó 500.000 ôtô, hơn 5 triệu xe máy và với tốc độ tăng bình quân 10%/năm, dự báo đến năm 2025 có khoảng 11 triệu xe máy. Lượng xe máy lớn không chỉ gây ùn tắc giao thông mà còn ảnh hưởng đến môi trường.

Chính vì vậy, lãnh đạo TP Hà Nội đã giao Sở GTVT xây dựng đề án tăng cường quản lý phương tiện giao thông cá nhân nhằm giảm ùn tắc trên địa bàn, dự kiến hoàn thành vào tháng 12/2016. Một trong những mục tiêu của đề án là hạn chế phương tiện cá nhân tiến tới cấm xe máy tại một số tuyến phố nội đô.

“Việc giảm xe cá nhân, tiến tới cấm xe máy hoạt động ở nội thành là xu thế tất yếu. Việc này Thủ tướng đã có chủ trương giao cho các thành phố lớn như Hà Nội và TP HCM phải xây dựng lộ trình. Hà Nội cũng đã quyết tâm đưa ra lộ trình như vậy”, Giám đốc Sở GTVT Hà Nội nói.

Theo Giám đốc Sở GTVT Hà Nội, các giải pháp đưa ra không nhằm hạn chế việc sở hữu phương tiện giao thông cá nhân mà chỉ nhằm kiểm soát việc gia tăng phương tiện tham gia giao thông cho phù hợp với điều kiện cơ sở hạ tầng nhằm giảm ùn tắc giao thông.

“Khi nói đến cấm phương tiện giao thông cá nhân người ta thường hiểu cấm mua, cấm sở hữu, như vậy là không đúng. Chúng ta chỉ hạn chế phương tiện tham gia giao thông tại các khu vực cơ sở hạ tầng chưa đảm bảo. Ở đây, Hà Nội không cấm nhân dân mua, sở hữu ô tô, xe máy để đi ở những tuyến phố không cấm”, Giám đốc Sở GTVT Hà Nội nói.

Lãnh đạo Sở GTVT Hà Nội cho biết, để hạn chế phương tiện giao thông cá nhân và tiến tới cấm xe máy, Hà Nội phải đảm bảo các điều kiện đáp ứng nhu cầu đi lại của nhân dân, trong đó phương tiện vận tải hành khách công cộng phải bổ sung tương ứng lượng phương tiện giao thông cá nhân bị hạn chế. 

Theo tính toán của Sở GTVT Hà Nội, đến năm 2025, Hà Nội cũng sẽ cơ bản đầu tư xong hạ tầng khung như các tuyến đường vành đai, xuyên tâm và hoàn thiện 8 tuyến đường sắt đô thị.

"Đến năm 2020, phương tiện vận tải hành khách công cộng trên địa bàn Hà Nội phải đáp ứng được 20% nhu cầu đi lại của nhân dân; đến năm 2025 đáp ứng được 30-40%", lãnh đạo Sở GTVT Hà Nội cho biết.

Trước đó, tại hội nghị lần thứ 5 Ban chấp hành Đảng bộ Hà Nội sáng 27/6, lần đầu tiên nội dung hạn chế phương tiện cá nhân có lộ trình cụ thể, hướng tới mục tiêu phát triển đồng bộ, hiện đại hóa kết cấu hạ tầng đô thị. Theo đó, Hà Nội định hướng đến 2025 sẽ dừng hoạt động xe máy cá nhân trong nội đô.

Ngay sau đó, trao đổi với Infonet, ông Bùi Danh Liên, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải Hà Nội hoan nghênh việc lãnh đạo TP Hà Nội nhiệm kỳ mới đã đưa ra lộ trình rất cụ thể về hạn chế phương tiện cá nhân. 

Theo ông Liên, năm 2012, ông Đinh La Thăng đưa ra đề án hạn chế xe cá nhân nhưng bị xã hội phản đối vì không có lộ trình cụ thể và không chuẩn bị dư luận xã hội, không có giải pháp kèm theo. Bây giờ, Thành ủy Hà Nội đưa ra đề án cấm xe máy là hơi chậm nhưng có còn hơn là không làm.

Còn PGS.TS Bùi Xuân Cậy khi trao đổi với phóng viên Infonet thì cho rằng, nếu giao thông công cộng phát triển thì nên hạn chế phương tiện cá nhân, có thể hạn chế bớt xe máy cho bớt ô nhiễm nhưng nếu nói cấm hoàn toàn thì rất khó.

Theo quan điểm của PGS.TS Bùi Xuân Cậy, ngay cả việc cấm xe máy trong nội đô cũng vậy. Vì không lẽ người ta có xe máy, họ không đi đến chỗ này chỗ kia?

“Tôi nghĩ là hạn chế xe máy thì cũng ủng hộ để bớt ô nhiễm nhưng liệu đến năm 2025 giao thông công cộng có phát triển hay không? Có được mấy tuyến tàu ngầm? Đến năm 2020 mới có tuyến đường sắt trên cao số 3 còn các tuyến khác phải chờ thì 10 năm nữa bao giờ mới có hệ thống giao thông hiện đại để cấm?”, PGS.TS Bùi Xuân Cậy đặt câu hỏi.

Tuấn Minh