Một cuộc chiến tranh hạt nhân đầy đủ giữa Nga và Mỹ có thể bùng phát bất cứ thời điểm nào vì những sai sót trong hệ thống cảnh báo các đòn tấn công tên lửa. So với thời chiến tranh lạnh, mối đe dọa này vẫn giữ nguyên cấp độ.
Tên lửa hạt nhân chiến lược của Nga
Theo nhận định của chuyên gia phân tích chính trị Bruce Blair viết cho tờ Politico, sự thiếu tin tưởng lẫn nhau giữa Nga với NATO mà đứng đầu là Mỹ đang tiếp tục gia tăng do những cuộc xung đột ở Syria và Ukraine.

Chính những cuộc xung đột này đang đẩy tình hình trở nên căng thẳng như thời chiến tranh lạnh với đầy đủ tính chất của nó, trong đó có mô hình kiềm chế hạt nhân.

Theo Blair, hiện cả Nga và Mỹ đều đang duy trì hoạt động của các trạm chỉ huy và hàng trăm đầu đạn hạt nhân luôn ở trong trạng thái sẵn sàng chiến đấu cao.

Thực tế này vẫn chưa có gì thay đổi: Trong bối cảnh mâu thuẫn thời chiến tranh lạnh, cả hai quốc gia đều mong muốn thực hiện các đòn tấn công hạt nhân trước khi đối phương kịp tiêu diệt và phá hủy phần lớn tiềm lực hạt nhân của mình.

Sau các cải tiến kỹ thuật, thời hạn một tên lửa mang đầu đạn hạt nhân tấn công và tiêu diệt đối thủ đã được rút ngắn đáng kể, chỉ còn từ 11-30 phút (11 phút nếu như tên lửa được bắn từ tàu ngầm đang neo đậu gần bờ biển của đối phương và 30 phút đối với tên lửa được bắn từ một điểm trên trái đất đến một điểm khác).

Theo Blair, hiểm họa bùng nổ chiến tranh hạt nhân còn xuất phát từ việc giới lãnh đạo mỗi nước đều có rất ít thời gian để đưa ra quyết định “sống còn”.

“Theo một số kịch bản, việc xử lý các thông tin của hệ thống cảnh báo sớm các đòn tấn công tên lửa chỉ được kéo dài trong 3 phút, sau đó Tổng thống Mỹ có 30 giây để nghe bản báo cáo về những phương án có thể thực hiện các cuộc tấn công hạt nhân trả đũa và những hậu quả của nó. Tổng thống chỉ có một vài phút để lựa chọn một trong các phương án khả dĩ nhất”- Blair nhận định.

Theo một cựu sỹ quan kiểm soát việc phóng tên lửa đạn đạo LGM-30, kể từ khi nhận được sắc lệnh cho đến khi trực tiếp phóng tên lửa chỉ có 1 phút nên những xử lý chưa chuẩn đôi khi vẫn có thể xảy ra.

Hiện cả Nga và Mỹ đều có hệ thống cảnh báo sớm các đòn tấn công tên lửa hạt nhân. Tuy nhiên lịch sử chiến tranh lạnh đã ghi nhận không ít các sự vụ hệ thống cảnh báo sớm các đòn tấn công hạt nhân xử lý chưa chuẩn.

Năm 1983, sỹ quan Liên Xô Stanislav Petrov đã ngăn chặn được một cuộc chiến tranh hạt nhân tiềm tàng vì hệ thống trên xử lý sai dữ liệu. Khi đó, hệ thống của Nga cảnh báo rằng Mỹ đã phóng một tên lửa đạn đạo từ căn cứ của mình.

Về phía Mỹ, Brzezinski, trợ lý Tổng thống Mỹ Jimmy Carter cũng đã sẵn sàng thông báo cho Tổng thống Mỹ về việc Liên Xô đã bắt đầu huy động tổng tấn công quy mô lớn. Rất may các sự vụ này đã không làm bùng phát chiến tranh hạt nhân giữa Nga với Mỹ.

“Nếu như quan hệ Nga-Mỹ vẫn phát triển theo xu hướng đối đầu như thời chiến tranh lạnh thì hiểm họa hai bên phóng tên lửa tiêu diệt lẫn nhau vẫn rất cao, như thời chiến trạnh”- Blair nhận định.

Do đó, cho dù khả năng diễn ra cuộc chiến tranh hạt nhân Nga-Mỹ là khá thấp nhưng hiểm họa này vẫn có thể thành hiện thực nếu như hệ thống thực hiện cảnh báo sớm các đòn tấn công tên lửa hoạt động có vấn đề.

Nội dung được thực hiện qua tham khảo nguồn tin từ Ria-Novosti, một trong những hãng thông tấn lớn và uy tín nhất tại Nga cũng như trên thế giới.

Đào Cảnh