“Đối với các kỳ thi tiêu chuẩn hóa quy mô lớn như của chúng ta, trắc nghiệm có xu thế áp đảo. Năm nay Bộ đưa ra phương án dùng trắc nghiệm cũng là phương án hiệp hội đề nghị với Bộ cách đây 2 năm”, GS. Lâm Quang Thiệp cho hay.

Hiệp hội các trường ĐH, CĐ Việt Nam vừa tổ chức buổi trao đổi về dự thảo phương án thi tốt nghiệp THPT quốc gia và tuyển sinh đại học, cao đẳng 2017 của Bộ GD&ĐT.

Chủ trì buổi trao đổi có PGS.TS Trần Xuân Nhĩ – phó chủ tịch hiệp hội và một số chuyên gia hàng đầu về thi, tuyển sinh cũng như đo lường chất lượng.

Buổi trao đổi về dự thảo phương án thi tốt nghiệp THPT quốc gia và tuyển sinh đại học, cao đẳng 2017 của Bộ GD&ĐT.

Tại buổi trao đổi, các chuyên gia đầu ngành giáo dục đã bàn về việc tổ chức thi giao cho các địa phương, lo lắng về việc có đảm bảo công bằng hay không? Trắc nghiệm với môn Toán và môn Sử có đánh giá đúng trình độ học sinh hay không?

Liên quan đến vấn đề này, GS. Lâm Quang Thiệp cho hay: "Hình thức thi trắc nghiệm hay tự luận, mỗi phương pháp có ưu và nhược điểm riêng.

Trắc nghiệm chấm điểm khách quan hơn, kiểm tra được nhiều kiến thức hơn. Tự luận đánh giá khả năng sáng tạo. Trong hai phương pháp đó, dùng cho các kỳ thi tiêu chuẩn hóa quy mô lớn với hàng triệu thí sinh tham gia thì phương pháp trắc nghiệm có xu thế áp đảo với phương pháp tự luận.

Bởi lẽ, thi trắc nghiệm thì chất lượng của kỳ thi phụ thuộc vào chất lượng đề thi còn tự luận chất lượng kỳ thi phục vụ vào năng lực người chấm. Với hình thức thi tự luận chúng ta có thể khắc phục bằng xây dựng ngân hàng đề thi nhiều năm, cho nhiều người tham gia. Nhưng trong nửa tháng chấm hàng triệu bài thi thì không thể tìm toàn người giỏi chấm. Vì thế, chất lượng kỳ thi bằng tự luận đương nhiên sẽ kém.

Vì thế trên thế giới, như Hoa Kỳ, thi tuyển ĐH có hai kỳ thi SCT và AST người ta dùng toàn trắc nghiệm và đề viết khoảng 30 phút để đánh giá khả năng viết. Cho nên, đối với các kỳ thi tiêu chuẩn hóa quy mô lớn như của chúng ta, trắc nghiệm có xu thế áp đảo. Năm nay Bộ đưa ra phương án dùng trắc nghiệm cũng là phương án hiệp hội đề nghị với Bộ cách đây 2 năm.

Đối với môn Toán, Lịch Sử, chúng tôi thấy có nhiều ý kiến nói không nên thi trắc nghiệm nhưng tôi e rằng những người đó đang hiểu nhầm mục tiêu của kỳ thi vì đây không phải kỳ thi tuyển chọn nhân tài mà là thi THPT quốc gia, lấy kết qủa kỳ thi tuyển vào ĐH chỉ phân 2 loại: Vào được và không vào được ĐH, chứ không phải tuyển chọn nhân tài như thi Olympic Toán học nên dùng hình thức trắc nghiệm là hợp lý.

Với môn Toán: Nếu chúng ta có phần thi tự luận chiếm khoảng 30 phút thì sẽ là sự lựa chọn hợp lý nhất và hoàn toàn tránh được tính may rủi.

Với môn Sử: Có nhiều người cho rằng hình thức thi trắc nghiệm làm nát vụn môn Sử. Tôi nghĩ đó là nhận định sai lầm. Lâu nay chúng ta thi Văn và Sử bằng hình thức tự luận. Tuy nhiên chúng ta có nghĩ tới việc để chấm môn tự luận phải triệu tập rất nhiều giáo viên và để đảm bảo công bằng thì quy định thang điểm rất chi tiết.

Chính thang điểm ấy đã biến chấm thi tự luận thành đếm ý tính điểm và đây cũng là bản chất của phương pháp trắc nghiệm. Cách chấm này vô hình đã biến đề thi tự luận hay thành đề thi trắc nghiệm tồi. Và tôi nghĩ với kỳ thi tiêu chuẩn hóa quy mô lớn như kỳ thi THPT quốc gia thì thi bằng tự luận không bao giờ tốt”.

Cùng quan điểm, bà Nguyễn Phương Nga – Giám đốc trung tâm Kiểm định chất lượng của hiệp hội cho hay: “Với môn Toán nhiều người nói không nên thi trắc nghiệm khách quan nhưng với mục tiêu đảm bảo công bằng, khách quan, không áp lực thì trắc nghiệm là giải pháp tốt nhất nhưng đòi hỏi người ra đề phải tốt và giỏi.

Đánh giá trung tâm khảo thí thế giới khẳng định dạng thức thi tự luận hay trắc nghiệm không ảnh hưởng tới việc học và dạy trên lớp vì đề thi luôn phải xây dựng trên mục tiêu đúng chương trình. Chỉ cần giáo viên dạy đúng chương trình thì học sinh trung bình vẫn làm được bài.

Nhiều người đã từng hỏi tôi năm 2017 áp dụng thi trắc nghiệm ngay thì học sinh có thích ứng được không? Tôi nghĩ học sinh hoàn toàn có thể làm được. Bởi lẽ, bây giờ chúng ta công bố dự thảo cũng là thời điểm sau thềm khai giảng năm học mới thì giáo viên và học sinh đủ khả năng chuẩn bị. 

Vấn đề là nhà quản lý có đủ năng lực làm ngân hàng đề thi hay không. Còn học sinh và phụ huynh không phải lo”.

Hoàng Thanh