Ít nhất 147 sinh viên mà phần lớn theo đạo Thiên Chúa đã thiệt mạng sau khi các tay súng khủng bố Hồi giáo thuộc tổ chức Shabaab của Somalia tấn công vào một trường Đại học tại Kenya hôm 2/4.

Theo Telegraph, 5 tay súng từ tổ chức al-Shabaab ở Somali đã bất ngờ ùa vào khu vực hội trường tại Đại học Garissa, nằm cách thủ đô Nairob của Kenya hơn 320 km vào sáng ngày 2/4. Chúng đã xả súng điên loạn vào sinh viên trước khi bắt cóc nhiều người khác.

Trung tâm Xử lý thảm họa quốc gia Kenya cho hay cảnh sát đã truy lùng những kẻ khủng bố suốt đêm qua. Kết quả, 4 tên khủng bố đã bị tiêu diệt và 1 người bị bắt.

Cảnh sát Kenya mai phục bên ngoài trường Đại học Garissa.

Hơn 300 sinh viên trong tổng số 815 học sinh trong trường Garissa vẫn được báo cáo bị mất tích trong đêm qua. Còn theo số liệu từ Trung tâm Xử lý thảm họa quốc gia Kenya, 70 người đã bị sát hại, bao gồm 2 kẻ tấn công và ít nhất 79 người bị thương. Trong đó, 9 người bị thương nặng đã được chuyển tới thủ đô Nairobi để chữa trị.

Theo một nguồn tin chưa được kiểm chứng, nhiều người chết do bị những kẻ khủng bố cắt cổ. Giới chuyên gia an ninh lo ngại băng nhóm khủng bố này muốn giữ các con tin qua đêm để tiếp tục thực hiện hành vi sát hại vào ngày hôm nay (3/6) nhằm thu hút sự chú ý của dư luận trong ngày lễ Phục sinh.

Garissa là thị trấn với phần lớn người dân theo đạo Hồi sinh sống. Tuy nhiên, các trường đại học trong vùng đã cho rất nhiều sinh viên theo đạo Thiên Chúa theo học. Đây cũng là một trong những mục tiêu tấn công của những nhóm Hồi giáo cực đoan như al-Shabaab tại Somalia nhằm phản đối nền giáo dục phương Tây.

Vụ bắt cóc và xả súng hôm 2/4 đã trở thành vụ tấn công đẫm máu nhất ở Kenya kể từ sau vụ tấn công nhằm vào Trung tâm thương mại Westgate tại Nairobi hồi năm 2013. Trong sự việc này, sau 4 ngày bao vây nhóm khủng bố, 72 người đã thiệt mạng bao gồm 4 kẻ khủng bố al-Shabaab.  

Những sinh viên may mắn được giải thoát.

Vụ tấn công hôm 2/4 xảy ra vào rạng sáng khi một nhóm khủng bố đã tấn công và bắn chết 2 nhân viên bảo vệ không được trang bị vũ khí đứng gác ở khu vực cổng trường đại học. Chúng ùa vào khu vực ký túc xá và bắt đầu xả súng điên loạn trước khi tạm ngừng tiếng súng để yêu cầu sinh viên trong trường chia làm 2 nhóm theo đạo Thiên chúa và đạo Hồi. Một số báo cáo cho hay các tay súng khủng bố đã đi lên khu vực mái nhà ký túc xá để tiếp tục xả súng vào những sinh viên đang đứng ở phía dưới.

Collins Wetangula, phó Chủ tịch Hội sinh viên trong trường cho biết, anh này đã may mắn được cứu sống khi binh sĩ Kenya bất ngờ xuất hiện trong khi các tay súng khủng bố tiếp tục đi vòng quanh khu ký túc xá để sát hại sinh viên.

Những kẻ tấn công đã mở hết cánh cửa và yêu cầu những người trốn bên trong phải trả lời câu hỏi họ theo đạo Hồi hay đạo Thiên Chúa.

"Nếu bạn là người theo đạo Thiên Chúa, bạn sẽ bị bắn. Chỉ với một phát súng, tôi nghĩ mình sẽ chết. Tuy nhiên, chúng tôi đã nhìn thấy nhiều người mặc quân phục trèo qua khu vực cửa sổ phía sau phòng và cho biết họ thuộc quân đội Kenya", anh Wetangula chia sẻ. Sau đó, các binh sĩ đã đưa anh này cùng 20 sinh viên khác tới nơi an toàn.

Sinh viên Michael Bwana (20 tuổi) và những người may mắn được cứu sống đã cố gắng liên lạc với những người bạn của mình đang bị bắt cóc, nhưng điện thoại của họ đã bị tắt. Một trong hai lý do có thể xảy ra là các sinh viên đã chủ động tắt chuông điện thoại để không bị phát hiện nơi ẩn náu hoặc đã bị những kẻ khủng bố tắt máy. Trong đó, phần lớn sinh viên vẫn ở trong trường là nữ sinh.  

Tới chiều ngày 2/4, hơn 500 học sinh ở trường Garissa đã được tìm thấy vẫn trong tình trạng an toàn. Các nhóm y tế cấp cứu từ thủ đô cũng đã tới hỗ trợ cho những bệnh viện cấp quận. Ngoài ra, hàng đoàn người đã xếp hàng để tham gia hiến máu.

Dư luận cũng đưa ra nhiều lời chỉ trích nhằm vào chính quyền Kenya về việc không thể ngăn chặn các cuộc tấn công quy mô lớn. Thậm chí, ngay cả nguồn tin tình báo đã thông báo về nguy cơ xảy ra các cuộc tấn công như trên.

Hồi tuần trước, Anh, Mỹ và Australia đã thông báo rộng rãi tới các văn phòng du lịch của nước mình đặt trụ sở tại khu vưc bờ biển Kenya và nâng mức cảnh báo với công dân về mức độ thiếu an ninh ở Kenya trong dịp nghỉ lễ Phục sinh.

Nhiều người còn cho biết chính quyền ở Nairobi đã phớt lờ hoạt động kiểm soát an ninh trong tỉnh đặc biệt là khu vực phía đông bắc nơi giáp biên giới với Somalia.

Trong điều kiện kinh tế nghèo khó, hạn hán kéo dài và thiếu nguồn đầu tư tài chính từ chính phủ, nhiều thanh niên Kenya đã gia nhập các lực lượng Hồi giáo cực đoan như al-Shabaab. Trong khi đó, các đồn cảnh sát lại chỉ được trang bị  hệ thống vũ khí thô sơ, nghèo nàn và lực lượng binh sĩ thì quá mỏng.

Các binh sĩ quân đội Kenya có mặt tại trường Garissa sau vụ tấn công.

Cho tới nay, vẫn không rõ liệu tổ chức tấn công vào trường đại học Garissa là người Kenya hay Somali. Một số nhân chứng cho biết những kẻ tấn công nói tiếng Swahili, quốc ngữ của Kenya.

Trước đó, một vụ tấn công khủng bố bị nghi là do người Somali tiến hành tại thị trấn Mpeketoni ở Kenya hồi năm ngoái cuối cùng đã được xác định là do một nhóm khủng bố Kenya có mối quan hệ với các chính trị gia địa phương tiến hành.

Chính quyền ở Nairobi đang nghiêng về giải thuyết Dulyadin Gamadhere, một công dân Kenya và từng là một giáo viên chính là chủ mưu thực hiện vụ tấn công hôm 2/4.

Trong khi đó, nhóm khủng bố Al-Shabaab ở Somali cũng đã chịu thiệt nặng trong thời gian qua khi các quan chức cấp cao của tổ chức này đã bị máy bay không người lái của Mỹ tiêu diệt hoặc thanh trừng nội bộ lẫn nhau.

Nội dung được thực hiện qua tham khảo nguồn tin từ trang điện tử của tờ Telegraph (Anh), một nhật báo khổ rộng phát hành buổi sáng hàng ngày tại Vương quốc Anh và nhiều quốc gia khác. 

MINH THU (lược dịch)