Theo tiết lộ của Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc 4 vị Bộ trưởng sẽ “đăng đàn” trả lời chất vấn tại kỳ họp thứ 9 lần này trong danh sách đề cử 5 Bộ trưởng.

Bên lề hành lang Quốc hội sáng 4/6, ông Nguyễn Hạnh Phúc – Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội cho biết, trong 5 vị Bộ trưởng được đề xuất thì qua kiểm phiếu đã chọn được 4 Bộ trưởng sẽ đăng đàn kỳ này. 

Cụ thể: Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn, Bộ trưởng Bộ Công thương, Bộ trưởng Bộ Giáo dục & Đào tạo và Bộ trưởng Bộ Khoa học & Công nghệ. Ngoài ra, khi có vấn đề liên quan thì các vị Bộ trưởng khác cũng sẽ cùng đăng đàn giải trình thêm vấn đề cho rõ. Trong số này Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn có tỷ lệ ĐB muốn chất vấn cao nhất.

“Theo kết quả thì chọn từ phiếu cao nhất xuống, nhưng vẫn phải bảo đảm hài hòa kinh tế - xã hội. Trong nhóm này có 3 Bộ trưởng phụ trách lĩnh vực kinh tế, 1 Bộ trưởng – lĩnh vực xã hội. Trong đó, Bộ Giáo dục & Đào tạo và Bộ Văn hóa Thể thao & Du Lịch, nhưng Bộ Giáo dục & Đào tạo có số phiếu cao hơn nên được lựa chọn”- Chủ nhiệm Nguyễn Hạnh Phúc chia sẻ.

Ông Phúc cũng cho biết, ngoài 5 vị Bộ trưởng thì cũng có 6 ý kiến của các ĐBQH muốn chất vấn Bộ trưởng Bộ Thông tin & Truyền thông Nguyễn Bắc Son, nhưng tỷ lệ này vẫn thấp hơn so với 5 Bộ trưởng trên nên lần này Bộ trưởng Nguyễn Bắc Son cũng không tham gia trả lời chất vấn.

Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc

Thống đốc NHNN sẽ không đăng đàn trả lời chất vấn

Thưa ông, vì sao tại kỳ họp lần này Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) lại không đăng đàn trả lời chất vấn? Phải chăng các vị ĐBQH đã yên tâm với những vấn đề nóng của ngành tài chính, ngân hàng?

Một nguyên tắc rất quan trọng là khi quyết định chất vấn Bộ trưởng nào thì phải có ĐBQH đặt câu hỏi chất vấn. Nếu không có câu hỏi chất vấn thì sẽ không có cơ sở để mời Bộ trưởng trả lời chất vấn được, như Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, Bộ trưởng Ngoại giao, Thống đốc NHNN. Ngay từ đầu kỳ họp chúng tôi đã gửi tới các ĐBQH mẫu đăng ký ý kiến chất vấn. Sau 10 ngày thì thu lại phiếu này và qua kiểm phiếu thấy không có câu hỏi nào của ĐBQH liên quan tới các Bộ trưởng như Bộ trưởng Quốc phòng, Bộ trưởng Ngoại giao…

Lần này Thống đốc không nhận được câu hỏi chất vấn nào từ các ĐBQH.

Không phải các ĐBQH không quan tâm tới lĩnh vực ngân hàng, mà có thể các ĐB đã có báo cáo về tình hình kinh tế xã hội và họ thấy đã đủ thông tin nên không muốn hỏi thêm về lĩnh vực này. Đây là quyền của ĐBQH.

Rút kinh nghiệm từ kỳ họp trước, kỳ họp này Đoàn Thư ký đã có những cải tiến trong việc phát, thu phiếu. Đó là, không phát trực tiếp cho các ĐB mà giao cho các thư kỳ đoàn và các thư ký đoàn có trách nhiệm thu và ký nhận. Như vậy sẽ biết được ĐB nào đã gửi, ĐB nào chưa. Chính vì thế, số phiếu thu về vừa rồi lên tới 435 phiếu, cao nhất từ trước tới nay.

Cá nhân ông thấy giải trình của Thống đốc như thế nào?

Tôi thấy có chuyển biến vì kết quả tăng trưởng kinh tế 6,03% trong quý 1/2015 thì thấy quản lý vĩ mô có sự ổn định, có sự tác động của lĩnh vực ngân hàng, của chính sách tiền tệ. Tất nhiên vẫn còn vấn đề nợ xấu, lãi suất… cần tiếp tục củng cố. Tất nhiên khi có vấn đề liên quan tới lãi suất, nợ xấu…. thì Thống đốc sẽ cùng trả lời với các bộ trưởng.

Các Bộ trưởng không nhận được câu hỏi chất vấn là tín hiệu mừng, thưa ông?

Vấn đề ở đây không phải vui hay mừng, mà chính là các Bộ trưởng đã có giải trình và thấy rằng trong quá trình giải trình thêm thì có thể tham gia phát biểu thêm.

Nguyên tắc lựa chọn lĩnh vực chất vấn là vấn đề bức xúc nổi lên cử tri quan tâm; bức xúc này được giải quyết nhưng chậm; một số Bộ trưởng chưa bao giờ được chất vấn và hài hòa giữa các lĩnh vực kinh tế, xã hội.

ĐBQH chờ đợi Thủ tướng sẽ “đăng đàn” chất vấn

Theo thông lệ thì kỳ họp giữa năm Thủ tướng thường ủy quyền cho Phó thủ tướng tham dự và trả lời chất vấn. Nhiều ĐB bày tỏ mong muốn khi đất nước có những vấn đề nóng nảy sinh thì Thủ tướng nên đăng đàn trả lời chất vấn. Ông nghĩ sao về ý kiến trên của các ĐBQH?

Tôi rất mong như thế, rất mong Thủ tướng trả lời chất vấn. Trong thiết kế chương trình gửi tới ĐBQH thì có nội dung đề nghị Thủ tướng trực tiếp trả lời chất vấn, nhưng vẫn mở ngoặc đơn là có thể ủy quyền cho Phó Thủ tướng tham dự. Việc ủy quyền là thẩm quyền của Thủ tướng, còn câu hỏi vẫn là dành cho Thủ tướng. Với những vấn đề cần người đứng đầu Chính phủ trả lời thì Thủ tướng trả lời.

Các vấn đề mà ĐBQH quan tâm hỏi Thủ tướng rất rộng, liên quan tới tất cả vấn đề kinh tế, xã hội. Liên quan tới vấn đề về Biển Đông ĐB muốn hỏi về việc Trung Quốc đang có hành động xâm lấn, xây đảo trên vùng biển của nước ta trên Biển Đông…

Với tư cách là một ĐBQH, lĩnh vực của vị trưởng ngành nào khiến ông quan tâm nhất?

Kỳ này các vị Bộ trưởng trả lời chất vấn đều liên quan đến vấn đề thời sự, đó là liên quan đến việc chúng ta đang chuẩn bị hội nhập thế giới, tham gia cộng đồng kinh tế ASEAN, Hiệp định thương mại tự do xuyên Thái Bình Dương (TPP)…. Những nội dung này liên quan rất nhiều đến hàng hóa Việt Nam xuất khẩu ra nước ngoài. Vậy phải làm sao để hàng hóa Việt Nam khi hội nhập không bị thua thiệt trên thị trường, làm sao sản xuất hàng ra bảo đảm chất lượng?... Nên liên quan tới ngành nông nghiệp, cần phải sản xuất làm sao, sản xuất như thế nào đáp ứng nhu cầu thị trường cần, tránh tình trạng làm không có quy hoạch, hàng hóa sản xuất ra thừa. Thứ hai, hàng hóa sản xuất ra bảo đảm chất lượng, đủ sức cạnh tranh. Thì đây là những vấn đề rất quan trọng.

Còn đối với ngành công thương thì liên quan đến đầu ra, lo thị trường, để làm sao khi hàng hóa sản xuất ra có thị trường xuất khẩu, tránh việc như câu chuyện dưa hấu vừa qua. Rồi cạnh tranh lành mạnh, bảo đảm quản lý thị trường tốt, không để hàng nhái, hàng kém chất lượng.

Vấn đề này cũng có liên quan tới ngành khoa học công nghệ, làm sao đổi mới công nghệ, để hàng hóa sản xuất ra có giá thành hạ xuống, năng suất, tránh câu chuyện “17 người Việt Nam sản xuất chỉ bằng 1 người Singapore”. Đó là những vấn đề này tôi rất tâm đắc để chất vấn.

Lâu nay các ĐB vẫn kêu các vị trưởng ngành đăng đàn hay tốn thời gian đọc báo cáo, tuyên dương thành tích của ngành. Lần này chúng ta có đổi mới?

Trong chất vấn lần này chúng tôi cũng đổi mới, yêu cầu các Bộ trưởng hạn chế đọc báo cáo thành tích của ngành, tối đa không quá 5 phút, mà đi thẳng vào vấn đề trả lời chất vấn. Còn báo cáo của Phó Thủ tướng thì có thể dài hơn, 15-20 phút.

Nguyễn Hoài