Theo một báo cáo mới công bố ngày 3/8, cuộc chiến chống lại phiến quân Nhà nước Hồi giáo (IS) tại Iraq và Syria do Mỹ và liên quân khởi xướng đã khiến hàng trăm dân thường thiệt mạng.

Cuối tuần này sẽ đánh dấu kỷ niệm tròn 1 năm chiến dịch không kích mở màn khi chính quyền Tổng thống Mỹ Barack Obama điều máy bay không người lái nhằm cản trở bước tiến của tổ chức khủng bố tại Iraq.

Các cuộc không kích sau đó mở rộng ra Syria và trong suốt một năm qua, Mỹ và các nước đồng minh đã thực hiện hàng ngàn chuyến bay tại hai quốc gia bị chiến tranh tàn phá này và tiến hành hàng trăm cuộc không kích mỗi tháng. Tướng chỉ huy của liên quân các nước do Mỹ đứng đầu đã gọi đây là “chiến dịch chính xác và có kỷ luật nhất trong lịch sử không chiến”.

Máy bay Mỹ không kích trụ sở IS tại Syria.

Tuy nhiên, theo Airwars, một nhóm các nhà báo độc lập theo sát chiến dịch này, “có những bằng chứng” cho thấy ít nhất 459 dân thường đã bị giết hại bởi các cuộc không kích. Nhóm này dẫn ra 57 sự vụ có thể có thiệt hại về người.

Chính quyền Mỹ đến nay chỉ mới tiết lộ thông tin về một vụ trong số đó, khi họ thừa nhận rằng một cuộc tấn công vào tháng 11 năm ngoái đã khiến 2 trẻ em bị chết. Theo AP, Bộ Tư lệnh Mỹ đang điều tra ít nhất 3 vụ khác bị nghi có thiệt hại về người. Hiện Nhà Trắng vẫn chưa đưa ra bất kỳ lời bình luận nào.

Airwars đã thu thập dữ liệu từ rất nhiều nguồn. Họ thu thập và kiểm chứng các thông tin quân sự có sẵn từ chính phủ các nước tham gia không kích cùng tin tức địa phương, tin tức qua mạng và từ các tổ chức giám sát nhân quyền.

Một trong những vụ để lại hậu quả nặng nề nhất là một cuộc tấn công vào kho vũ khí của IS tại một thị trấn Iraq, khi vụ nổ có thể đã giết hại 70 dân thường. Airwars cũng nhắc đến một cuộc oanh kích vào một địa điểm gần thành phố Aleppo (Syria) “có thể đã có ít nhất 58 người chết khi máy bay tiêu diệt một cơ sở địa phương của IS, nơi cũng là một nhà tù tạm thời”.

Theo nghiên cứu của Airwars, những vụ việc để lại thiệt hại lớn nhất đều diễn ra tại những thành phố lớn, nơi các cuộc giao tranh khốc liệt diễn ra tại Iraq và Syria.

“Những gì chúng ta đang thấy tại Iraq và Syria là liên quân đang oanh tạc những nơi có sự xuất hiện của IS, và phần lớn đều nằm ở thành phố”, ông Chris Woods, trưởng nhóm Airwars trả lời báo Guardian. “Đó cũng là những nơi mà chúng tôi tin rằng có số người dân thiệt mạng nhiều nhất”.

Báo cáo này được công bố nhằm thúc đẩy những thay đổi trong việc giám sát các hoạt động của quân chính phủ liên quân cũng như tính minh bạch, bởi phần lớn họ đều đưa ra những báo cáo không khớp về thời gian và địa điểm không kích.

“Chúng ta không thể tiến hành một cuộc chiến tranh trên không khốc liệt như thế này mà không làm liên lụy đến dân thường, nhưng hoạt động của họ cần phải rõ ràng hơn”, ông Woods kết luận.

Nội dung được thực hiện qua tham khảo nguồn tin từ The Washington Post, nhật báo lớn nhất và là lâu đời nhất tại Washington D.C, Mỹ. Bên cạnh những tờ báo lớn khác như The New York Times, The Wall Street Journal và Los Angeles Times, The Washington Post thường đăng tải các phóng sự về Nhà Trắng, Quốc hội và những khía cạnh khác của chính phủ Mỹ.

 

Anh Tuấn (lược dịch)