Australia vừa công bố một sự thay đổi lớn trong bộ máy chính phủ, khi ông Malcolm Turnbull bất ngờ giành chiến thắng trước Thủ tướng Tony Abbott. Vậy ông Malcolm Turnbull là ai và Australia sẽ ra sao dưới thời của ông?

Bộ trưởng nội các Australia Malcolm Turnbull sẽ tuyên thệ nhậm chức và trở thành Thủ tướng thứ 5 trong vòng 5 năm vào hôm nay, sau khi chiến thắng trong cuộc bỏ phiếu của các nghị sĩ đảng Tự do với tỉ lệ 54-44. 

Ông Turnbull đã giữ được 54 phiếu bầu từ trong Quốc hội, một khoảng cách khá xa so với 44 phiếu của Abbott, sau khi ông Turnbull hứa rằng sẽ mang lại một phong cách lãnh đạo mới tôn trọng cử tri và khôi phục nội các chính phủ truyền thống.

Tân Thủ tướng Australia, Malcolm Turnbull. Nguồn: Reuters

Sau khi giành chiến thắng, ông Turnbull hứa hẹn sẽ tập trung vào cải thiện nền kinh tế đang bấp bênh của Australia. “Tôi có sự tự tin và lạc quan rằng chúng ta sẽ ổn định hơn trong thời gian tới, nhiều tổ chức, hiệp hội được thành lập sẽ đảm bảo sự thịnh vượng cho đất nước”, ông Turnbull khẳng định trước giới truyền thông.

Từ triệu phú thành Thủ tướng Australia

Ông Malcolm Turnbull học luật tại Đại học Sydney rồi được học bổng Rhodes để học thêm ở Đại học Oxford. Trước khi theo nghề luật sư, ông Turnbull có thời gian ngắn ông làm phóng viên. Ông bảo vệ cho cựu điệp viên Anh Peter Wright hồi thập niên 1980. Ông Wright viết hồi k‎ý về cơ quan MI5 và chính phủ Anh muốn cấm xuất bản tại Anh. Luật sư Turnbull khi đó đã bảo vệ thành công và khiến lệnh cấm bị bãi bỏ.

Những năm 1990, ông chuyển sang kinh doanh công nghệ, đồng sáng lập một doanh nghiệp internet thành công với tên gọi OzEmail. Ông cũng điều hành một ngân hàng tư nhân và sau đó trở thành đồng chủ tịch chi nhánh Goldman Sachs giai đoạn 1997 – 2001.

Ông Turnbull là một trong những người giàu nhất Australia và được miêu tả là “một triệu phú sống trong một biệt thực màu hồng bên cạnh cảng Sydney”. Năm 2010, ông trở thành chính khách duy nhất lọt vào Bảng xếp hạng người giàu của BRW với khối tài sản ước tính 186 triệu đô la Australia (132 triệu USD).

Năm 2004, ông trở thành nghị sĩ tại hạt Wentworth, quê hương của mình. Năm 2009, ông được bầu làm lãnh đạo Đảng Tự do. Ông Turnbull nổi tiếng vì quan điểm trung tả, ủng hộ đối phó thay đổi khí hậu và hôn nhân đồng tính.

Kết thúc giai đoạn chính trị biến động?

Gần đây, uy tín của cựu Thủ tướng Abbott đã suy giảm đáng kể do một loạt sự cắt giảm ngân sách không được lòng dân, nhiều lần vạ miệng và các sai lầm khác. Nhiều chính trị gia chỉ trích rằng ông Abbott “không đủ khả năng lãnh đạo kinh tế” và “không đủ khả năng tạo ra sự tin cậy kinh tế mà các doanh nghiệp cần”. Trong cuộc họp báo sáng qua, ông Turnbull cho rằng, nếu ông Abbott tiếp tục lãnh đạo, chính phủ liên minh sẽ thất bại trong cuộc bầu cử tới.

Trong khi đó, ông Turnbull lại gây ấn tượng tốt với dư luận trong những thập kỷ qua. Ông là chủ tịch của Phong trào Cộng hòa ở Australia, ủng hộ mạnh mẽ việc cải cách. Còn ông Abbott lại là cựu giám đốc điều hành của Những người Australia ủng hộ Chế độ Quân chủ Lập hiến, luôn muốn giữ nguyên hiện trạng.

Từ  khi lãnh đạo đảng Tự do, đảm nhiệm vai trò Thủ tướng Úc, ông Abbott bị nhiều người hoài nghi về khả năng lãnh đạo và bị chỉ trích vì những lần nói hớ, nói nhầm. Tháng 8/2013, ông Abbott khiến cả đám đông bật cười vì trong bài phát biểu tranh cử của mình, ông nói: không ai là thuốc nhét hậu môn của mọi sự khôn ngoan. Ông nhầm từ “kho tàng” thành “thuốc nhét hậu môn”.

Tháng 10/2014, ông Abbott bị cho là thô thiển khi nói nói sẽ “húc vào ngực” Tổng thống Nga Vladimir Putin trong một cuộc họp thượng đỉnh của các nhà lãnh đạo. Các quan chức Nga nhạo báng lời đe dọa này và cảnh báo rằng, ông Putin là cao thủ judo.

Đây không phải là lần đầu tiên một thủ tướng Australia bị mất chức sau khi bỏ phiếu kín trong đảng. Trước đó, tháng 6/2013, bà Julia Gillard, thuộc đảng Lao động, bị đối thủ là ông Kevin Rudd tước mất chức thủ tướng sau cuộc bỏ phiếu trong nội bộ đảng. Vài tháng sau, Australia tiến hành tổng tuyển cử và dẫn đến thắng lợi của ông Abbott.

Nội dung được thực hiện qua thảm khảo nguồn tin Reuters (Anh), một trong những hãng tin lớn nhất thế giới. Reuters cung cấp bài viết, hình ảnh, đồ họa và video cho rất nhiều tờ báo, đài phát thanh, đài truyền hình, Internet và các phương tiện truyền thông khác trên toàn thế giới.

Tuệ Minh (lược dịch)