Là tình trạng nguy hiểm, thường xảy ra ở nam giới từ 10 đến 20 tuổi. Có nhiều nguyên nhân khiến tinh hoàn bị xoắn nhưng nguyên nhân chủ yếu là do tính di động của “đôi bi” trong bìu gây nên.

Teo tinh hoàn là cơn ác mộng của bất kỳ đấng mày râu nào trong độ tuổi sinh sản bởi lẽ nó không chỉ gây mất thẩm mỹ bộ phận sinh dục mà còn ảnh hưởng trực tiếp tới sức khỏe sinh sản của nam giới. Xoắn tinh hoàn, stress, chấn động cơ học, biến chứng của bệnh quai bị,…đều là những nguyên nhân điển hình gây nên tình trạng này. Cảnh giác với bệnh teo tinh hoàn ở nam giới chưa bao giờ là thừa, do đó đừng vì bất kỳ nguyên nhân gì mà chủ quan khi gặp phải những triệu chứng bất thường này nhé.

Trong từ điển y học có ghi chép, tinh hoàn là bộ phận tập trung những tế bào mầm cơ bản (có nhiệm vụ sản sinh tinh trùng) và tế bào Leydig (có nhiệm vụ sản xuất hóc môn testosterone). Tinh hoàn trung bình có kích thước dài 4,5 cm, rộng 2,5 cm, dày 1,5 cm, cân nặng khoảng 20g. Tinh hoàn được bao bọc bởi một lớp vỏ xơ dày, trắng và không đàn hồi gọi là lớp áo trắng.

Teo tinh hoàn tuy không phải là một bệnh lý phổ biến nhưng cũng không quá hiếm gặp. Bất kỳ nam giới nào trong độ tuổi sinh sản cũng có thể gặp phải do đó sự chủ quan vô cùng nguy hiểm. Như trường hợp vợ chồng chị Loan, anh Quang (Quận 7, TP HCM) là một trong những dẫn chứng điển hình. Anh chị yêu nhau được 3 năm, lấy nhau đến nay đã được hơn 1 năm nhưng vẫn chưa có tin vui dù quan hệ tình dục đều đặn và không hề sử dụng bất kỳ biện pháp tránh thai nào. Không những thế, anh Quang ngày càng thấy ham muốn của mình bị suy giảm, không còn hưng phấn như trước, mặc dù anh chị vẫn rất yêu thương nhau.

Tại Phòng khám đa khoa quốc tế Hồ Chí Minh sau khi được bác sĩ khám lâm sàng, làm xét nghiệm tinh dịch đồ, kết quả cho thấy anh Quang gần như không có tinh trùng, chính vì vậy, khả năng có con là rất thấp.

Trước đây, anh Hưng có bị quai bị lúc còn dậy thì, sau đó, tinh hoàn có sưng đau, trở nên nhỏ hơn nhưng vì ngại ngùng, xấu hổ nên anh chủ quan không đi khám. Chỉ đến khi đã lập gia đình, mong mãi chưa có được đứa con anh mới cuống cuồng tìm tới các bác sĩ.

Biến chứng quai bị là nguyên nhân gây viêm, teo tinh hoàn

Bác sĩ Hà Văn Hương cho biết thêm: “Khi tinh hoàn teo, tế bào sinh tinh ít đi, không sinh được tinh trùng, đồng thời lượng testosterone giảm, ảnh hưởng tới khả năng quan hệ tình dục và sinh sản của phái mạnh. Không phải vô cớ các bác sĩ khuyên bạn nên cảnh giác với bệnh teo tinh hoàn. Nguyên nhân chính dẫn tới teo tinh hoàn bao gồm:

– Xoắn tinh hoàn: Là tình trạng nguy hiểm, thường xảy ra ở nam giới từ 10 đến 20 tuổi. Có nhiều nguyên nhân khiến tinh hoàn bị xoắn nhưng nguyên nhân chủ yếu là do tính di động của “đôi bi” trong bìu gây nên. Điều này làm tắc nghẽn mạch máu nuôi bìu. Hậu quả là làm chết các tế bào nuôi dưỡng ở “bi”.

– Chấn động cơ học: Việc có những hành động mạnh bạo trong khi giao hợp hoặc trong lúc thủ dâm hay việc nam giới phải thường xuyên di chuyển nhiều, nhất là đi xe đạp trong một thời gian dài hoặc trên những địa hình không bằng phẳng khiến tinh hoàn bị tác động. Ngoài ra, việc chơi thể thao, vận động mạnh cũng là một nguyên nhân khiến tinh hoàn gặp rắc rối.

– Stress: Có nghiên cứu cho rằng một trong những nguyên nhân gây teo tinh hoàn sớm ở giới trẻ có thể xuất phát từ đời sống nhiều lo âu khiến cơ thể tiết ra nhiều hormone gây hại khiến cho dương vật bị co thắt thường xuyên. Điều này làm giảm lưu lượng máu đến tinh hoàn, khiến kích thước tin hoàn bị nhỏ lại.

– Biến chưng của bênh quai bị là một nguyên nhân: Đây là biến chứng thường gặp nhất, đặc biệt ở bé trai tuổi dậy thì và thanh niên. Biến chứng xảy ra sau 7 – 10 ngày viêm tuyến mang tai, cũng có khi cùng lúc. Người bệnh đột nhiên sốt cao 40 – 41 độ C, lạnh run, nhức đầu, mê sảng, ói mửa, đau bụng, tinh hoàn sưng to, đau nhữ nhưng không làm mủ. Tình trạng này kéo dài khoảng 1 tuần thì giảm.

Phần lớn các bệnh nhân viêm tinh hoàn một bên, vài tháng sau chức năng của tinh hoàn bị viêm được phục hồi. Chỉ khi 2 tinh hoàn cùng viêm và teo, người bệnh sẽ mất khả năng sản xuất tinh trùng và không có con. Nếu viêm tinh hoàn bên phải, người bệnh còn có thể bị đau ruột thừa.

Hậu quả của bệnh teo tinh hoàn

Teo tinh hoàn sẽ làm ảnh hưởng đến một trong hai hoặc cả hai loại tế bào mầm co bản ở tinh hoàn là tinh trùng và tế bào sản xuất testostone. Vì thế nó sẽ làm suy giảm khả năng tình dục hoặc gây ra hiếm muộn hoặc cả 2 chứng bệnh trên.

Ngoài ra, teo tinh hoàn còn làm ảnh hưởng đến sự phát triển xương và cơ bắp của nam giới, khiến cho cơ thể tăng cân. Thậm chí, nó làm thay đổi cả tính tình của con người.

Teo tinh hoàn có chữa được không?

Teo tinh hoàn nếu được phát hiện sớm có thể dùng thuốc kích cho tinh hoàn to lên. Khi tinh hoàn đã to lên có thể kích thích để tinh hoàn sinh ra tinh trùng, nuôi dưỡng tinh trùng đạt đến số lượng và chất lượng cần thiết để thụ tinh.

Tuy nhiên, đây là một quá trình tương đối phức tạp đòi hỏi người bệnh phải kiên nhẫn và tuân thủ chặt chẽ hướng dẫn của bác sĩ để có thể đạt được kết quả tốt nhất.

Những biện pháp phòng bệnh đơn giản mà hiệu quả.

- Tăng cường luyện tập thể dục : Vận động cơ thể là bí kíp giản đơn mà hữu hiệu để giữ gìn sức khỏe, giúp cậu bé và “bộ máy sản xuất” dẻo dai hơn. Luyện tập thường xuyên giúp khí huyết lưu thông, cơ bắp dẻo dai, thân thể cường tráng. Khi máu tuần hoàn tốt, đương nhiên tinh hoàn cũng liên tục được bổ sung đủ máu để duy trì các hoạt động sinh lý thông thường.

- Ăn các thực phẩm giàu protein: Thịt nạc, thịt gia cầm hoặc sữa là những phực phẩm giàu protein, giúp các mô trong cơ thể thêm mạnh mẽ. Ngoài ra, cá ngừ, cá hồi, phô mai, mầm lúa mì… chứa arginine – loại axit amin đặc biệt có tác dụng tăng cường hormone và làm giãn nở mạch máu – cũng là thực phẩm rất phù hợp cho phái mạnh muốn cải thiện kích thước cậu bé.

- Nói không với thuốc lá, rượu và thức uống chứa cafein : Những đồ uống chứa nhiều cafein và chất kích thích khiến huyết áp tụt giảm và gấy rối loạn chức năng cậu nhỏ. Đồng thời, thuốc lá cũng bị xem là một trong những “thủ phạm” chính gây nên hình dáng “suy dinh dưỡng” của cậu bé. Chất nicotine có trong thuốc lá dễ gây ra hiện tượng co cơ hoặc co bắp thịt. Thậm chí, thuốc lá còn ảnh hưởng xấu tới quá trình cương cứng, khiến “cậu nhỏ” lưu thông máu kém.

- Hạn chế các thói quen xấu đến cậu bé: Thủ dâm quá nhiều hoặc dùng lực quá mạnh khiến cậu bé và đôi bi bị tổn thương, “thả rông” dương vật khi chơi các môn thể thao vận động mạnh, đặt laptop lên đùi khi sử dụng, đi xe đạp sai cách… là những thói xấu dễ khiến bạn nhanh chóng đối diện với chứng teo tinh hoàn và vô sinh sớm.

Để “cậu nhỏ” luôn khỏe, không bị mắc bệnh bạn phải luôn quan tâm và chăm sóc “cậu nhỏ” hằng ngày. Nếu trong trường hợp tinh hoàn có những biểu hiện bị teo như bác sĩ vừa nêu ở trên thì bạn nên đến ngay các trung tâm y tế để nhờ sự trợ giúp của bác sĩ. Không nên dấu bệnh hoặc tìm cách tự chữa vì có thể sẽ làm bệnh nặng hơn, dẫn tới biến chứng.

Lam Lê (sưu tầm)