Hôm 4/5, tờ DW (Đức) cho hay, Moldova đang đối mặt với nguy cơ bất ổn khi hàng vạn người Moldova xuống đường biểu tình yêu cầu làm sáng tỏ vụ 1 tỷ USD bị “bốc hơi” và “dọn đường” tiến tới châu Âu.

Người dân Moldova gọi đây là "vụ cướp thế kỷ". Theo báo cáo của Ngân hàng Trung ương, 3 ngân hàng thương mại lớn của nước này gồm Ngân hàng Banca de Economii, Banca Sociala và Unibank đã cho các khách hàng không xác định được danh tính vay gần 950 triệu USD vài ngày trước cuộc bầu cử quốc hội cuối tháng 11/2014.

Hàng chục ngàn người Moldova đang tập trung biểu tình tại thủ đô Chisinau.

Theo BBC, số tiền thất thoát trên tương đương 15% GDP của Moldova, quốc gia được đánh giá là nghèo nhất châu Âu.

Các cơ quan chống tham nhũng Moldova đang tiến hành điều tra vụ việc với sự giúp đỡ của một công ty tư vấn Mỹ. Trong khi đó, ba ngân hàng thực hiện giao dịch cho vay trên đang bị giám sát.

Dù vậy, hơn 40.000 người từ khắp nơi trên đất nước Moldova đã đến thủ đô Chisinau để bày tỏ sự tức giận đối với vụ bê bối trên. Họ yêu cầu Tổng chưởng lý cũng như người đứng đầu cơ quan chống tham nhũng quốc gia từ chức.

Mất lòng tin vào hệ thống chính trị

Các hoạt động biểu tình được huy động bởi một tổ chức dân sự mới thành lập có tên "Nhân phẩm và Chân lý". Những người biểu tình cầm cờ Moldova và cờ EU tập trung trước tòa nhà quốc hội. Họ cáo buộc chính phủ mới của Thủ tướng Chiril Gaburici đã để tình trạng tham nhũng lan rộng và gây ra những bế tắc trong quá trình xích lại gần châu Âu.

Những người biểu tình yêu cầu chống tham nhũng và xích lại gần EU.

Theo Igor Botan, đồng sáng lập của "Nhân phẩm và Chân lý", tỷ lệ người dân ủng hộ con đường tiến tới châu Âu đã giảm mạnh, từ 73% xuống chỉ còn 37%. Ông cho rằng, sự quản lý yếu kém của chính phủ tự nhận mình là những người ủng hộ châu Âu đã gây ảnh hưởng xấu đến hình ảnh châu Âu.  Ông nói: "Điều đó như một thảm họa. Chúng tôi muốn các thông điệp và hành động của mình khôi phục lại niềm tin của công chúng vào châu Âu”.

Tổng biểu tình đã được “lên dây cót”

Các cuộc biểu tình bắt đầu nổ ra hôm 3/5. Các nhà tổ chức cho biết nếu chính phủ phớt lờ các yêu cầu của người biểu tình, họ sẽ tiến hành một cuộc biểu tình lớn trên khắp Moldova trong 2 tuần tới. Tới lúc đó, lối vào các tòa nhà chính phủ, quốc hội và văn phòng công tố sẽ bị chặn cứng.

Trong phiên họp khẩn cấp mới đây của chính phủ, Thủ tướng Moldova Gaburici yêu cầu các cơ quan nhà nước duy trì trật tự công cộng và tránh bất kỳ hành động nào có thể dẫn đến bất ổn xã hội và chính trị.

Hôm 4/5, ông Gaburici đã mời các nhà tổ chức biểu tình đàm phán. Ông cho rằng chính phủ cần nhanh chóng giải quyết cuộc khủng hoảng trong lĩnh vực tài chính để ổn định tình hình kinh tế trong nước.

Nội dung được thực hiện qua tham khảo nguồn tin từ trang tin DW của Đài truyền hình quốc tế DW (Đức), chuyên đưa các tin và bài phân tích về các nền văn hóa và con người trên thế giới, thúc đẩy sự hiểu biết giữa các quốc gia dân tộc.

PHẠM KHÁNH (Lược dịch)