Trong quá trình giám sát tại các địa phương, đoàn giám sát Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam và Thanh tra Chính phủ phát hiện ra nhiều kiểu sai phạm trong việc trốn đóng BHXH cho người lao động.
(Ảnh minh họa)

Tại buổi sơ kết giám sát liên ngành việc thực hiện pháp luật BHXH ngày 8/4, Phó Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam Mai Đức Chính cho biết, việc giám sát được thực hiện tại 12 doanh nghiệp trên địa bàn 4 tỉnh Hưng Yên, Bắc Giang, Bà Rịa – Vũng Tàu và Tiền Giang với tổng 17.747 lao động.

Qúa trình giám sát đoàn phát hiện nhiều sai phạm tại doanh nghiệp. Điển hình như có 7/12 doanh nghiệp chưa ký hợp đồng lao động và đăng ký tham gia BHXH, BHYT, BHTN đầy đủ, kịp thời cho người lao động; 4/12 doanh nghiệp thường đóng chậm, đóng thiếu tiền BHXH từ 1 – 2 tháng, 4/12 doanh nghiệp nợ BHXH kéo dài.

Ngoài ra, còn một số doanh nghiệp may như Công ty cổ phần may Bắc Giang sử dụng thường xuyên 350 học sinh học nghề, Công ty TNHH Vạn Đức ký hợp đồng dưới 3 tháng đối với 30 lao động làm việc thường xuyên nhưng không trọn ngày, trọn giờ.

Đoàn giám sát chỉ rõ, toàn bộ 4 tỉnh trong diện giám sát đều có doanh nghiệp nợ BHXH. Tổng số nợ đến tháng 9/2014 gần 521 tỷ đồng của hơn 152 nghìn người tại hơn 5 nghìn đơn vị. Số nợ lớn trong thời gian dài không có biện pháp xử lý kiên quyết, gây ảnh hưởng lớn tới quyền lợi của hàng nghìn người lao động…

Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Trần Đức Lượng cho biết, qua thanh tra 1.261 doanh nghiệp tại 6 tỉnh thành, Thanh tra Chính phủ cũng phát hiện toàn bộ số doanh nghiệp được thanh tra đều có hành vi chậm đóng BHXH, BHYT với số nợ đọng đến thời điểm thanh tra trên 1.440 tỷ đồng.

“Các tỉnh thành đều có tình trạng đóng không đủ số lượng người trong diện tham gia BHXH, BHYT dưới các hình thức trốn đóng, đóng thiếu thời gian cho người lao động. Bên cạnh đó, hầu hết các tỉnh, thành phố đều xảy ra tình trạng doanh nghiệp ký hợp đồng lao động dưới 3 tháng nhiều lần, không đóng BHXH, BHYT, gây ảnh hưởng đến quyền lợi của người lao động” – ông Lượng cho hay.

Ngoài ra, đoàn kiểm tra cũng phát hiện tình trạng doanh nghiệp đóng BHXH, BHYT với mức tiền công và tiền lương thấp hơn so với thực tế. Nhiều doanh nghiệp trích tiền lương, công của người lao động nhưng lại không đóng cho cơ quan BHXH mà lại dùng vào việc khác, như mua nguyên vật liệu, vật tư, hay dùng chính số tiền đó để trả lương cho người lao động. Cụ thể, đoàn thanh tra Chính phủ đã phát hiện 23/68 doanh nghiệp trích tiền lương của người lao động và dùng vào mục đích khác với số tiền trên 32 tỷ đồng.

Theo kế hoạch trong năm 2015 việc giám sát về BHXH sẽ được thực hiện tại 6 tỉnh: Nam Định, Hà Nam, Khánh Hòa, Phú Yên, Đồng Tháp và An Giang, từ tháng 5 – 10/2015.

Theo Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Nguyễn Thiện Nhân, việc tất cả các doanh nghiệp đều đóng chậm BH mà đoàn giám sát chỉ ra là vấn đề rất đáng phải suy nghĩ. Doanh nghiệp đóng không đủ cũng gây thiệt hại cho người lao động, trái với nguyên tắc quản lý kinh tế. Hay việc doanh nghiệp không xây dựng thang bảng lương cho người lao động, cần phải kiến nghị xem đơn vị nào phải khắc phục tình trạng này.

Ông Nguyễn Thiện Nhân đề nghị đơn vị chủ trì phải kiến nghị Thủ tướng Chính phủ những những việc làm cụ thể để khắc phục, kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các tỉnh, thành phố đưa chỉ tiêu thực hiện số người tham gia BHXH ở địa phương vào chỉ tiêu đánh giá năm 2015. Toàn bộ 63 tỉnh thành cần có giám sát và giám sát bao nhiêu đơn vị phải đăng ký.

Ông Đặng Ngọc Tùng – Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam Đặng Ngọc Tùng thống nhất kiến nghị doanh nghiệp xây dựng thang bảng lương để tránh tình trạng chỉ đóng BH ở mức lương tối thiểu, rất thiệt thòi cho người lao động.

Thành Nam