Tổng thống Mỹ Barack Obama chỉ trích Thủ tướng Anh David Cameron khi đã ưu tiên những lợi ích của quốc gia và khiến Libya “biến thành một mớ hỗn độn”.

Phát ngôn trên được đưa ra trong một bài phỏng vấn dài giữa Tổng thống Mỹ và tạp chí Atlantic. Ông Obama bày tỏ sự bất bình khi có những nguyên thủ quốc gia kêu gọi cộng đồng quốc tế hành động khi chiến tranh hoặc khủng hoảng nhân đạo xảy ra, tuy nhiên bản thân lại tỏ ra ngần ngại trong việc triển khai quân sự.

Tổng thống Obama chỉ trích Anh "bị đánh lạc hướng bởi nhiều vấn đề", khiến Libya trở nên bất ổn.

Ông cũng chỉ trích Anh và Pháp khi tiến hành các hoạt động quân sự tại Libya vào năm 2011, khiến Tổng thống Muammar Gaddafi bị lật đổ, tuy nhiên lại không thể làm gì được khi đất nước biến thành một “mớ hỗn độn”.

“Vào thời điểm đó, châu Âu và một số nước vùng Vịnh đều ghét Gaddafi hoặc bày tỏ những lo ngại đối với vấn đề nhân đạo diễn ra tại Libya. Nhưng trong những thập kỷ vừa qua, một hiện tượng thường thấy đó là rất nhiều nước mong muốn Hoa Kỳ hành động nhưng bản thân lại không muốn liên quan đến vấn đề này”, Tổng thống Mỹ nói.

“Do đó tôi đã tuyên bố rằng, chúng ta phải thành lập một liên minh quốc tế để hành động.Tuy nhiên vấn đề ở Libya không thuộc lợi ích của Hoa Kỳ, chúng tôi cần một quyết định từ Liên Hợp Quốc, chúng tôi muốn các nước châu Âu và vùng Vịnh phải chủ động tham gia. Chúng tôi sẽ điều động quân sự có chừng mực, nhưng các nước khác phải chia sẻ gánh nặng này”.

Ông Obama cho rằng việc can thiệp quân sự vào Libya “đã tránh được những tổn thất quy mô lớn về người ” nhưng nói rõ rằng châu Âu đã không làm tròn trách nhiệm của mình để giúp Libya ổn định trở lại.

“Khi tôi nhìn lại và tự hỏi rằng chúng ta đã sai ở đâu, tôi thấy có rất nhiều điểm đáng phàn nàn, bởi tôi đặt rất nhiều niềm tin vào châu Âu, và tôi nghĩ rằng với sự gần gũi về địa lý giữa châu lục và Libya, họ sẽ có bước đi cần thiết sau khi can thiệp”, ông nói.

Ông Obama cho rằng, Thủ tướng Anh Cameron “bị đánh lạc hướng bởi nhiều vấn đề” còn Tổng thống Pháp lúc đó là ông Nicolas Sarkozy “ca ngợi vai trò của mình trong chiến dịch không kích, mặc dù chính chúng tôi mới là những người đã phá hoại hệ thống phòng không của Libya và thành lập nền tảng chính phủ mới”.

Vào ngày 10/3, chính phủ Mỹ đã lên tiếng nhằm xoa dịu phát biểu trên của ông Obama. Ông Ned Price, một phát ngôn viên của Mỹ cho biết: “Thủ tướng Cameron từ lâu là một trong những đối tác thân cận nhất của Tổng thống và chúng tôi trân trọng những đóng góp của Anh vào những chính sách an ninh và đối ngoại, góp phần nâng cao quan hệ giữa hai nước. Về vấn đề Libya, từ lâu Tổng thống Mỹ nói rằng tất cả các nước, trong đó có Hoa Kỳ, đáng lẽ phải làm nhiều hơn sau khi can thiệp vào quốc gia này”.

Văn phòng Thủ tướng Anh từ chối bình luận về những phát ngôn trên, đồng thời nói rằng Anh đã nỗ lực để giúp Libya có một tương lai ổn định.

“Chúng tôi nhất trí với Tổng thống Hoa Kỳ rằng hiện ở Libya đang có những vấn đề phức tạp”, một phát ngôn viên của Văn phòng Thủ tướng Anh cho biết. “Đây là lý do chúng tôi tiếp tục hợp tác hơn nữa với các đối tác nước ngoài, trong đó có Hoa Kỳ, và kêu gọi Liên Hợp Quốc hỗ trợ Libya bằng cách giúp thiết lập một chính phủ có thể mang lại sự ổn định đối với quốc gia này”.

Nội dung được thực hiện dựa trên tham khảo nguồn tin từ The Guardian, tờ báo thông tin đời sống xã hội có lượng bạn đọc đông đảo của Anh.

Anh Tuấn (lược dịch)