Tờ The Atlantic (Mỹ) dẫn lời Fiona Hill, một chuyên gia nghiên cứu sâu về Nga tại Viện Brookings cho rằng, dù gần đây Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Mỹ mới đắc cử Donald Trump thể hiện nhiều thiện ý cho nhau nhưng rất khó có thể mong rằng Nga – Mỹ sẽ “nắm tay nhau hùng mạnh lần nữa”.

Tất cả các dấu hiệu đều cho thấy một mối quan hệ rất có triển vọng giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Mỹ mới đắc cử Donald Trump. Ông Trump đã ca ngợi ông Putin là một nhà lãnh đạo mạnh mẽ, đề xuất hợp tác với Nga để chống lại chủ nghĩa khủng bố, chỉ trích NATO. Trong khi đó, theo tờ The Atlantic, ông Putin đã từng khen ông Trump là người thông minh.

Hồi đầu tuần này, trong một cuộc điện đàm, hai nhà lãnh đạo đã thảo luận về cách bình thường hóa mối quan hệ giữa hai nước.

Một bảng cổ động ông Trump và ông Putin cùng giúp thế giới hùng mạnh.

Tuy nhiên, Fiona Hill, một chuyên gia nghiên cứu sâu về Nga tại Viện Brookings, không cho rằng mối quan hệ trên có thể tiến triển như nhiều người đang nghĩ. Bà nói: “Nhiệm kỳ tổng thống của ông Trump sẽ mở ra "sự thay đổi về phong cách và khoa trương” trong mối quan hệ Nga – Mỹ". Thậm chí, bà còn nhận định rằng, mối quan hệ này sẽ còn thấp hơn cả trước đó khi Nga quá mong đợi với những tuyên bố của ông Trump và rồi phải thất vọng. Theo bà, Nga và Mỹ đang ở thời điểm khó có thể cùng quan điểm.

The Atlantic dẫn lời bà cho rằng Mỹ và Nga đều rất giống nhau là luôn thể hiện sức mạnh, không từ bỏ bất cứ điều gì. Họ cũng muốn có quyền quyết định đối với các hiệp ước quốc tế và nhiều vấn đề khác nhau. Hơn nữa, theo bà Fiona, ông Trump không phải là người khéo léo trong giao thiệp, do vậy ông sẽ dễ dàng làm mất đi mối quan hệ đẹp với ông Putin.

Bà Fiona nhận định, những di sản của Chiến tranh lạnh, cách nhìn khác nhau của Mỹ và Nga với thế giới đã tạo ra những căng thẳng sâu sắc. Căng thẳng này không dễ dàng hạ nhiệt dù ông chủ Nhà Trắng hay ông chủ Điện Kremlin là ai.

Theo giới phân tích, rất khó đoán những hành động tiếp theo của cả ông Trump và ông Putin. Mục tiêu hàng đầu của cả hai giống nhau. Đó là cùng khiến cho đất nước mình hùng mạnh một lần nữa. Điều đó có nghĩa là họ sẽ không thỏa hiệp khi lợi ích quốc gia của họ bị ảnh hưởng.

Sau khi trở thành Tổng thống Nga vào năm 1999, ông Putin đã tập trung tái thiết quân đội và xây dựng kinh tế Nga, giành được sự tôn trọng từ nhiều quốc gia khác. Trọng tâm của ông Putin thời điểm đó là “Nước Nga vĩ đại, lớn mạnh một lần nữa”.

Những nỗ lực khôi phục sự vĩ đại của quốc gia của hai nhà lãnh đạo cho thấy nhiều điều rất rõ ràng. Đó là dù không hoàn toàn đúng khi nói rằng giữa Nga - Mỹ, với nhiều xung đột khác nhau ở Syria, cuộc chiến không gian mạng và Đông Âu, hiện đang diễn ra một cuộc chiến tranh lạnh mới nhưng cũng không hoàn toàn đúng để hình dung rằng, trong những năm tới, một bộ đôi năng động sẽ khiến cho cả thế giới hùng mạnh một lần nữa. Có nghĩa là thật khó để hy vọng rằng, hai cường quốc này sẽ có thể nắm tay nhau cùng hùng mạnh.

Dù vậy, Nga và Mỹ vẫn đủ mạnh để định hình thế giới dù họ không còn là siêu cường thế giới như họ đã từng trong Chiến tranh Lạnh. 

PHẠM KHÁNH (Lược dịch)