Đại sứ quán Nga tại Washington mới đây chỉ trích chính quyền Tổng thống Barack Obama khi họ có ké hoạch cung cấp nhiều loại xe bọc thép, vũ khí hạng nặng và các thiết bị quân sự khác cho các nước thành viên NATO ở Trung và Đông Âu.

“Theo ý kiến của chúng tôi, những gì mà Mỹ và NATO đang làm đang khiến an ninh châu Âu trở nên bất ổn”, thông cáo của Đại sứ quán Nga tại Mỹ cho biết. “Chắc chắn Nga sẽ phải có những biện pháp để bảo vệ người dân và lợi ích quốc gia của mình”.

Nga cho rằng Mỹ đã vi phạm Thỏa thuận Sáng lập Quan hệ Nga - NATO năm 1997 khi có kế hoạch đưa thêm vũ khí hạng nặng tới các nước Đông Âu.

Phát biểu này được đưa ra sau khi Lầu Năm Góc tuyên bố kế hoạch tài chính mới, qua đó ngân sách chi tiêu cho lực lượng quân đội Mỹ ở châu Âu tăng gấp 4 lần, từ 800 triệu USD lên 3,4 tỉ USD. Theo đó, Mỹ sẽ đưa thêm các loại vũ khí và thiết bị quân sự tới Ba Lan, Romania, Hungary, các nước vùng Baltic cùng một số nước khác nhằm mục đích đề phòng Nga.

Kể từ sau khi bán đảo Crimea sáp nhập vào Nga và tình trạng xung đột ở miền Đông Ukraine leo thang, các nước NATO ngày càng trở nên lo sợ. Nhà Trắng cho biết bước đi trên “là nhằm tái khẳng định cam kết bảo vệ an ninh và chủ quyền lãnh thổ của các nước đồng minh”.

Các chuyên gia phân tích đều bày tỏ sự ngạc nhiên đối với quyết định nâng cao sự hiện diện của quân đội Mỹ tại Đông Âu. “Đây là một sự kiện rất lớn, chắc chắn người Nga sẽ không thể ngồi yên được”, bà Evelyn Farkas, một nhà nghiên cứu chính trị có tư tưởng nghiêm khắc với Nga cho biết.

Đại sứ quán Nga cũng cho rằng tuyên bố trên của Lầu Năm Góc đã vi phạm Thỏa thuận Sáng lập Quan hệ Nga – NATO năm 1997, trong đó có điều khoản ghi rõ hai bên sẽ không triển khai quân đội quy mô lớn gần nhau.

Một quan chức cấp cao của Mỹ không cho rằng những hành động của Mỹ là “mang tính đe dọa” và rằng chúng “hoàn toàn đúng theo nguyên tắc quốc tế”. Vị quan chức này thừa nhận kế hoạch này không phải là nhằm gây sức ép đối với Nga và rằng đây là một phần trong một chiến lược tổng thể lâu dài.

“Động thái trên là nhằm đáp ứng tình hình an ninh đang thay đổi của châu Âu, nhằm đối phó với những thách thức mà NATO đang đối mặt, không chỉ từ phía Đông mà còn cả từ phía Nam”, ông này nói.

Thời điểm tuyên bố được đưa ra cũng khiến nhiều chuyên gia bất ngờ. Tình hình xung đột ở miền Đông Ukraine đã dịu bớt trong vài tháng qua. Vào tháng 12, Cao ủy Liên Hợp Quốc về Nhân quyền cho biết căng thẳng đã không còn leo thang kể từ tháng 8 năm ngoái.

Foreign Policy (Tạp chí Chính sách đối ngoại) là một tạp chí của Mỹ xuất bản 2 số/tháng. Tạp chí này được thành lập vào năm 1970, hiện nay do ông David Rothkopf làm chủ biên.  Tạp chí chủ yếu tập trung phân tích các chính sách đối ngoại của nước Mỹ và các quốc gia khác trên thế giới. Nhiều nhân vật nổi tiếng trong chính trường Mỹ đã tham gia viết bài cho tạp chí này như Thượng nghị sỹ John McCain, nhà báo từng giành giải Pulitzer Tom Ricks…

Anh Tuấn (lược dịch)