Xung đột ở miền Đông Nam Ukraine chưa có dấu hiệu hạ, NATO tăng cường hoạt động quân sự gần biên giới Nga.... đã buộc Nga phải củng cố Bắc Cực - Kaliningrad - Crimea, tam giác chiến lược quốc phòng.

Tổng Tham mưu trưởng các lực lượng vũ trang Nga – đại tướng Valery Gerasimov  tuyên bố: trong năm 2015, Nga sẽ tập trung nguồn lực phát triển, củng cố hệ thống quân sự ở 3 chiến tuyến chính: Crimea, Kaliningrad và Bắc Cực. Đây được coi là hành động đáp trả cho các hoạt động quân sự đang ngày càng gia tăng gần biên giới Nga của NATO.

“Năm 2015, nỗ lực chính của Bộ quốc phòng Nga sẽ là nâng cao khả năng chiến đấu của các Lực lượng vũ trang, tăng quân số phù hợp kế hoạch xây dựng quân đội. Đặc biệt, Nga sẽ tập trung chủ yếu vào 3 khu vực chiến lược trọng điểm là Crimea, Kaliningrad và Bắc cực”, ông Gerasimov nhấn mạnh.

Các xung đột ở miền Đông Nam Ukraine ngày càng leo thang, cùng phản ứng của phương Tây và động thái quân sự của NATO gần biên giới Nga gần đây một lần nữa cho thấy, Nga không có đồng minh nào ngoài quân đội và lực lượng Hải quân trong nước. Theo học thuyết quân sự mới, số lượng các mối đe dọa tới an ninh quốc gia Nga đã tăng từ 11 lên 14 so với năm 2010. Kẻ thù địa chính trị chính là NATO.

Nói chuyện bằng sức mạnh

Tổng Tư lệnh không quân Nga - Thượng tướng Vladimir Bondarev cho biết hiện nay NATO đang tăng cường sử dụng máy bay cảnh báo sớm trên không và điều máy bay AWACS giám sát không phận ở phía Tây Biển Đen thuộc Ukraine và phía Tây của Nga.

Theo Đại tướng Gerasimov, từ năm 2014, các chuyến bay trinh sát của Mỹ và các nước NATO trên lãnh thổ của các nước Baltic, biển Baltic và Biển Barents tăng đáng kể, trung bình khoảng 8-12 chuyến bay/tuần. Tức là hơn 140 chuyến bay của RC-135 đã được thực hiện so với 22 chuyến trong năm 2013. Tại khu vực Kaliningrad và vùng biển Baltic liên tục xuất hiện các máy bay trinh sát "Gulf Stream" của không quân Thụy Điển, P-3C “Orion" của không quân Đức, "Challenger" của không quân Đan Mạch,  “Orion" của Bồ Đào Nha. Các chiến đấu cơ này xuất phát từ căn cứ không quân Zokniai ở Litva.

Ở Châu Âu liên tục xuất hiện các động thái quân sự mới của NATO như: các lực lượng phản ứng nhanh được thành lập, Mỹ chuyển giao gần 150 xe tăng Abrams M1 và xe chiến đấu bộ binh Bradley vào vùng Baltic, các chiến đấu cơ F-16 mang bom hạt nhân B-61 được tăng cường cho các liên minh không quân trong vùng Baltic. Và vì thế Nga cần phải có hành động đáp trả lại những động thái này.

Phát biểu trên kênh truyền hình quốc phòng STAR, Giáo sư Vadim Kozyulin thuộc Học viện khoa học quân sự cho biết: “Theo các nguồn tin khác nhau, có ít nhất 150-400 đơn vị vũ khí hạt nhân (bom hạt nhân) ở căn cứ không quân của Mỹ tại Đức. Đây là hành động vi phạm trắng trợn Hiệp ước cấm phổ biến vũ khí hạt nhân, trong đó nghiêm cấm việc triển khai các loại vũ khí này trên lãnh thổ của các quốc gia không có vũ khí hạt nhân. Việc đào tạo sử dụng các loại vũ khí này cho các nước phi hạt nhân cũng bị ngăn cấm. Nhưng, NATO lại có cả Ủy ban về vũ khí hạt nhân chuyên đào tạo phi công sử dụng loại vũ khí này cho các nước thuộc liên minh”.

Ông Mike Rogers - Chủ tịch Ủy ban Tình báo Hạ viện Mỹ đã chính thức xác nhận, Mỹ sẽ thành lập các căn cứ phòng không/phòng thủ tên lửa của ở Ba Lan và Romania nhằm chống lại một số "nguy cơ đe dọa" từ Nga. Cùng với đó là sự xuất hiện của tàu hải quân Mỹ tại Biển Đen.

Hành động đáp trả của Nga

Tên lửa Iskander- M

Nga chỉ trích mạnh mẽ việc phương Tây dùng vũ lực để tạo áp lực đối với Nga. Giữa năm ngoái, Bộ Tổng tham mưu quân đội Nga cảnh báo sẽ đưa máy bay ném bom Tu-22M3 và các hệ thống tên lửa chiến lược/chiến thuật "Iskander-M" tới căn cứ quân sự tại Crimea trước năm 2016. Cả tên lửa thông thường và tên lửa mang đầu đạn hạt nhân đều được sử dụng. Bộ trưởng quốc phòng Nga Sergei Shoigu đã nhiều lần tuyên bố rằng, Nga sẽ triển khai những hệ thống tương tự vào bất kỳ thời gian và tại bất cứ địa điểm nào trên lãnh thổ đất nước .

Lý do Nga triển khai “Iskander" tại các căn cứ quân sự ở Kaliningrad và Leningrad để chống lại các mối đe dọa từ căn cứ phòng thủ tên lửa của Mỹ ở Ba Lan và các căn cứ quân sự của NATO ở vùng Baltic. Nga đưa Tu-22M3 và hệ thống Iskander vào Crimea để đảm bảo trong trường hợp cần thiết có thể phá hủy được  một căn cứ phòng thủ tên lửa của Mỹ ở Romania. Tu-22M3 có khả năng không chỉ hỗ trợ cho các tên lửa hành trình X-22 và X-15 bắn phá mục tiêu, mà còn sẽ dần loại bỏ sự hiện diện của Hải quân Mỹ trên vùng Biển Đen.

Ông Igor Korotchenko - Tổng biên tập tạp chí Quốc phòng Nga nhận định: “Tu-22M3 sẽ làm suy yếu các nguy cơ đe dọa hiện tại và tương lai tới Nga trong khu vực Biển Đen, bao gồm cả việc các tàu khu trục nước ngoài được điều tới Biển Đen đang đe dọa trực tiếp đến hoạt động hạt nhân chiến lược của Nga. Năm ngoái, các máy bay ném bom của Nga đã gây ra cú sốc đối với tàu khu trục USS Donald Cook của Mỹ bằng cách bay sát sạt và thực hiện nhiều lần các động tác bay mô phỏng một cuộc tấn công trên đầu chiến hạm Mỹ”.

Phát biểu tại cuộc họp mới đây, Bộ trưởng Bộ quốc phòng Nga Sergei Shoigu cho biết: “Tổng thống Nga Putin đã ký sắc lệnh công nhận luật nghĩa vụ quân sự cho các công dân Nga đang sinh sống tại Crimea và Sevastopol. Nga tôn trọng các tài liệu quản lý nhân sự quốc phòng của Ukraine trước đây. Theo đó, sẽ có khoảng 1700 quân nhân tại Crimea đã từng phục vụ cho quân đội Ukraine sẽ được giữ nguyên chức vụ, quân hàm trong quân đội Nga”.

Hiện tại, các mối đe dọa của phương Tây và NATO ở khu vực Bắc Cực không đáng kể. Tuy nhiên, đối với Moscow, khu vực này đem lại lợi ích quốc gia không thua kém khu vực Kaliningrad và Crimea. Thềm lục địa trong khu vực này rất giàu carbon. Con đường biển trong khu vực do băng tan sẽ sớm trở thành một trong những tuyến đường biển hàng đầu từ Châu Á sang Châu Âu. Trên bờ và dưới đáy đại dương là khối lượng lớn các mỏ khoáng sản, trước đây con người không thể khai thác được do điều kiện tự nhiên. Vì vậy, việc bảo vệ  an ninh và lợi ích khu vực này là rất quan trọng đối với Nga.

Năm ngoái, Bộ tư lệnh chiến lược Bắc Cực của Nga được xây dựng trên cơ sở Hạm đội Biển Bắc đã đi vào hoạt động. Bộ tư lệnh bao gồm một sư đoàn phòng không, một lữ đoàn thủy quân lục chiến và một lữ đoàn bộ binh cơ giới Bắc Cực đang được hoàn thiện. Một đơn vị quân đội tác chiến (bao gồm các tổ hợp chống hạm/ chống máy bay hiện đại của Nga) đang đóng quân trên đảo Kotelny – nơi có môi trường tự nhiên khắc nghiệt nhất thế giới. Nga đang cho xây dựng các doanh trại quân sự hiện đại để đảm bảo điều kiện sinh hoạt và phục vụ cho binh sĩ tại Bắc Cực. Hiện tại, Lữ đoàn bộ binh cơ giới Bắc Cực đặt tại thành phố Murmansk. Lữ đoàn bộ binh thứ hai sẽ được thành lập vào năm 2016 tại khu tự trị Yamalo-Nenets.

Chi phí cho quốc phòng Nga

Trong một cuộc trả lời phỏng vấn phỏng vấn trên tờ “Kommersant”, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Nga Tatyana Shevtsova cho biết: năm tới, Bộ Quốc phòng dự định sẽ chi 3,3 nghìn tỉ rup để hiện đại hóa lục quân, hải quân và xây dựng cơ sở hạ tầng cho quân đội. Con số này chiếm tới 4,2% tổng sản phẩm quốc nội, nhiều gấp 2 lần các khoản chi cho quốc phòng trong những năm gần đây.

Theo kế hoạch, năm 2015 sẽ có khoảng 15 tổ chức, đơn vị quân đội mới được thành lập, bao gồm: một sư đoàn phòng không – không quân hỗn hợp (thuộc Hạm đội phương Bắc), các lữ đoàn bộ binh cơ giới, lữ đoàn pháo binh và tên lửa, lữ đoàn tàu mặt nước và các lữ đoàn trinh sát. Năm nay quân đội Nga sẽ tiếp nhận thêm gần 700 xe bọc thép và 1550 xe cơ giới khác, 126 máy bay và 88 trực thăng và hai lữ đoàn tên lửa chiến thuật "Iskander-M" nữa. Lực lượng hạt nhân chiến lược sẽ tiếp nhận thêm 50 tên lửa đạn đạo liên lục địa mới (ICBM). Tướng Shoigu yêu cầu bổ sung thêm hai tàu ngầm đa mục đích và năm tàu ​​chiến cho Hải quân.

Như vậy, các loại vũ khí hiện đại và trang thiết bị quân sự mới cho Lục quân đạt 32%,  Không quân – 33%, Hải quân – 51%, lực lượng tên lửa chiến lược – 57%, phòng không - vũ trụ - 54%, Bộ binh cơ giới – 40%.....

Trong bối cảnh nền kinh tế Nga đang khủng hoảng, đồng rúp rớt giá, việc tái vũ trang cho không/hải/lục quân là nhiệm vụ vô cùng khó khăn. Nhưng hiện giờ, Nga đã rơi vào tình huống không còn biện pháp nào khác bởi đồng minh thực sự của Nga trong lúc này không ai khác chính là không/hải/lục quân./.

Đức Dũng