Trong những năm gần đây, hệ thống thông tin của ngành ngân hàng trở thành mục tiêu của tội phạm mạng, chúng hoạt động ngày càng đa dạng, phức tạp. Do vậy, nhiều ngân hàng đã đầu tư công nghệ hiện đại PCTP mạng, nhất là tội phạm rửa tiền.

Hiện nay, việc phát tán mã độc đang tràn ngập các hệ thống cửa hàng bán lẻ, trực tuyến cùng vô số phương thức nhằm đánh cắp thông tin thẻ tín dụng của khách hàng.

Đồng thời đã hình thành đường dây mua bán, sử dụng trái phép thông tin thẻ tín dụng của người nước ngoài để mua hàng, thanh toán trực tuyến.

Theo dự báo của một số tổ chức an ninh như IDG, SOPHOS, BKAV... tội phạm mạng internet sẽ có xu hướng tiến công mạnh ngành ngân hàng, tài chính trong thời gian tới.

Các chuyên gia trong lĩnh vực công nghệ thông tin cho hay, hiện lĩnh vực ngân hàng, tài chính của Việt Nam vẫn thiếu các chuyên gia, nguồn nhân lực về an ninh thông tin. Các hoạt động để bảo đảm an ninh, bảo mật của hệ thống ngân hàng do bị phụ thuộc vào các hàng nước ngoài về công nghệ, thiết bị, kỹ thuật cho nên còn hạn chế.

Tuy nhiên, các hệ thống quan trọng như core banking, internet banking, thẻ đều có hệ thống dự phòng, sẵn sàng hoạt động khi có sự cố, các số liệu hoạt động nghiệp vụ hằng ngày được sao lưu an toàn.

Kịch bản ứng cứu sự cố được xây dựng, tổ chức diễn tập định kỳ nhằm bảo đảm hoạt động kinh doanh liên tục của các đơn vị. Bên cạnh đó, các ngân hàng đã chú trọng trong việc triển khai các giải pháp kỹ thuật để theo dõi, giám sát hệ thống an ninh mạng internet, tăng cường bảo mật cho hệ thống theo nhiều tầng, lớp.

Một mặt các hệ thống tường lửa, phòng chống xâm nhập, tiến công từ chối dịch vụ, thất thoát dữ liệu được tăng cường, đồng thời triển khai các tiêu chuẩn về an toàn thông tin theo thông lệ quốc tế.

Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cho biết, đã phối hợp với Bộ Công an, Quốc phòng, Thông tin và Truyền thông cùng các công ty cung cấp giải pháp an ninh công nghệ thông tin để xây dựng, triển khai các giải pháp bảo đảm an ninh, an toàn cho hoạt động ngành ngân hàng. Song song với đó là ngành ngân hàng đã bước đầu xây dựng mạng lưới cung cấp, chia sẻ thông tin và ứng cứu sự cố an ninh thông tin trong ngành. Tăng cường đào tạo, cập nhật công nghệ mới để phòng tránh các rủi ro an ninh mạng 

Đơn cử như Ngân hàng VietinBank. Hiện ngân hàng này đã triển khai thành công nhóm dự án tăng cường kiểm soát các nguy cơ tấn công mạng đối với các hệ thống dịch vụ ngân hàng điện tử và nhóm dự án tăng cường kiểm soát các nguy cơ từ người dùng nội bộ. Theo đại diện của VietinBank, các dự án này nhằm tăng cường an toàn bảo mật, bảo đảm hệ thống hoạt động an toàn thông suốt, hỗ trợ khách hàng phòng chống thất thoát dữ liệu hoặc thông tin nhạy cảm.

Không riêng gì VietinBank, vào đầu năm 2015, Ngân hàng Thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) đã ký kết với Cục cảnh sát phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao về quy chế phối hợp, trao đổi, cung cấp thông tin phục vụ công tác đấu tranh phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao.

Triển khai thực hiện Chỉ thị 897/CT-TTg ngày 10/6/2011 của Thủ tướng Chính phủ về các hoạt động đảm bảo an toàn thông tin số. Bộ Công an cũng đang phối hợp với Ngân hàng Nhà nước xây dựng Thông tư liên tịch về phòng, chống tội phạm trong thanh toán thẻ, thanh toán điện tử, tạo hành lang pháp lý ngăn chặn, xử lý các vi phạm lĩnh vực này.

Để chủ động phòng chống tội phạm và đảm bảo an toàn trong giao dịch thanh toán thẻ, mới đây, Ngân hàng Nhà nước đã yêu cầu các tổ chức cung ứng dịch vụ thẻ khi ký kết hợp đồng với đơn vị chấp nhận thẻ, cần kiểm tra kỹ thông tin và năng lực của đơn vị chấp nhận thẻ; bổ sung các điều kiện ràng buộc, xem xét thời gian quy định báo cáo, xây dựng hạn mức thanh toán trong ngày phù hợp với mức độ tin cậy và loại hình kinh doanh của từng đơn vị chấp nhận thẻ; tăng cường kiểm tra và giám sát chặt chẽ hoạt động của các đơn vị chấp nhận thanh toán thẻ.

Khi phát hiện các giao dịch đáng ngờ, có dấu hiệu phạm tội thì cần chủ động phối hợp Cục Cảnh sát phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (C50) để xác minh và có biện pháp phòng chống kịp thời. Đồng thời, báo cáo Ngân hàng Nhà nước khi phát hiện các vụ việc liên quan đến an ninh, an toàn trong hoạt động thanh toán thẻ.

Đồng thời, thực hiện tập huấn, tuyên truyền cho các đơn vị chấp nhận thanh toán thẻ về các thủ đoạn tội phạm và các biện pháp quản lý, phòng ngừa, đảm bảo an toàn thanh toán; đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền, cảnh báo cho khách hàng những phương thức, thủ đoạn hoạt động của tội phạm thẻ để chủ thẻ chủ động có biện pháp bảo đảm bảo mật thông tin thẻ.

Các Ngân hàng Nhà nước chi nhánh tỉnh, thành phố tăng cường kiểm tra, theo dõi thường xuyên tình hình hoạt động, an ninh, an toàn của hệ thống ATM/POS trên địa bàn, nắm bắt thông tin về phương thức, thủ đoạn tội phạm và kịp thời chỉ đạo các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán thẻ trên địa bàn nâng cao cảnh giác, phối hợp chặt chẽ với cơ quan công an trong việc phòng, chống tội phạm thẻ; chỉ đạo các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán thẻ trên địa bàn phối hợp với các cơ quan truyền thông đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền, cảnh báo về các hình thức tội phạm cũng như các biện pháp bảo đảm an toàn tài sản cho khách hàng.


Lê Nhung