Tại phiên khai mạc Đại hội Đảng bộ tỉnh Hưng Yên lần thứ XVIII, đồng chí Nguyễn Thiện Nhân, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã có bài phát biểu chỉ đạo Đại hội.

Đồng chí Nguyễn Thiện Nhân nhấn mạnh: Bộ Chính trị đánh giá cao nỗ lực phấn đấu, chỉ đạo quyết liệt và sáng tạo của Đảng bộ và nhân dân Hưng Yên trong nhiệm kỳ vừa qua, vì vậy đã đạt được những thành tựu quan trọng: kinh tế tăng trưởng ở mức khá 7,8%/năm, bằng 1,3 lần bình quân của cả nước. Quốc phòng được đảm bảo, trật tự an toàn xã hội được giữ vững. Công tác xây dựng Đảng, chính quyền vững mạnh được quan tâm chỉ đạo. 
Theo đồng chí Nguyễn Thiện Nhân, vấn đề quan trọng nhất là Hưng Yên vẫn là tỉnh thu nhập dưới bình quân cả nước, song năm 2020 phải đạt bằng bình quân cả nước. Đây là thách thức hết sức lớn lao. Với GDP đầu người của Hưng Yên năm 2015 là 40 triệu đồng, trong khi cả nước là 48 triệu đồng, thì GDP đầu người của Hưng Yên mới bằng 83% của bình quân cả nước. Với mục tiêu GDP đầu người năm 2020 là 75 triệu đồng, tương đương 3.390 USD, so với mục tiêu của Đại hội XII của Đảng đặt ra là từ 3.200 đến 3.500 USD, thì đòi hỏi tăng trưởng kinh tế của Hưng Yên 2016-2020  là phải hơn 13%/năm, trong khi chỉ tiêu tăng trưởng kinh tế của Hưng Yên đặt ra trong Báo cáo chính trị là 7,5-8%. Nếu không có một hệ thống các giải pháp đặc biệt thì mục tiêu GDP đầu người của Hưng Yên năm 2020 bằng bình quân cả nước sẽ khó khả thi.

Đồng chí Nguyễn Thiện Nhân phát biểu chỉ đạo đại hội

Vấn đề thứ 2 là trong khi dự thảo Văn kiện Đại hội thứ XII của Đảng đánh giá là nhiệm kỳ 2011-2015 năng suất lao động cả nước tăng bình quân 3,8%/năm và mục tiêu giai đoạn 2016-2020 là năng suất lao động tăng 4-5%/năm, thì Báo cáo chính trị Đại hội XVIII Đảng bộ Hưng Yên không có đánh giá năng suất lao động thời kỳ 2011-2015 của tỉnh nhà và cũng không có chỉ tiêu năng suất lao động cho giai đoạn 2016-2020. Năng suất lao động là số lượng sản phẩm vật chất và giá trị gia tăng mà một lao động tạo ra trong một giờ làm việc hoặc trên 1 héc-ta đất sau 1 vụ thu hoạch. Với trách nhiệm là tổ chức cao nhất lãnh đạo phát triển kinh tế xã hội của tỉnh nhà, tôi thiết tha đề nghị Đại hội quan tâm thảo luận và làm rõ vì sao báo cáo chính trị của tỉnh chưa đánh giá năng suất lao động của tỉnh thời gian qua và không có chỉ tiêu năng suất lao động trong 5 năm sắp tới. Nên bổ sung chỉ tiêu năng suất lao động của tỉnh giai đoạn 2015-2020, giám sát năng suất lao động nông nghiệp, công nghiệp, xây dựng và dịch vụ hằng năm.

Để thoát nghèo và có mức sống ngày càng cao thì chúng ta cần phải tăng năng suất lao động trong nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ và trong hệ thống cơ quan quản lý nhà nước. Mặc dù nông nghiệp của Hưng Yên đã đạt được nhiều tiến bộ trong giai đoạn 2011-2015, song so với lĩnh vực công nghiệp và dịch vụ, năng suất lao động nông nghiệp còn rất thấp, đời sống nông dân vì thế còn nhiều khó khăn.

Năm 2015, nông nghiệp đóng góp 13% tổng sản phẩm nội địa của tỉnh, công nghiệp, xây dựng đóng góp 49% và dịch vụ đóng góp 38%. Lao động nông nghiệp chiếm 43% lao động toàn tỉnh, lao động công nghiệp-xây dựng chiếm 30% và lao động dịch vụ chiếm 27%. Như vậy, năng suất lao động của nông dân chỉ bằng 18,4% năng suất lao động của công nghiệp-xây dựng và bằng 21,3% năng suất lao động của dịch vụ. Hay nói một cách đơn giản, năng suất lao động nông nghiệp chỉ bằng 20% năng suất lao động bình quân của công nghiệp và dịch vụ. Tỷ lệ này thấp hơn tỷ lệ năng suất lao động nông nghiệp  bằng 30-40% năng suất lao động công nghiệp, dịch vụ cả nước. Ở Hưng Yên, 5 người làm nông nghiệp thì mới tạo ra giá trị gia tăng bằng 1 người làm công nghiệp hoặc dịch vụ, còn bình quân cả nước là 3 người. Đây chính là 1 nguyên nhân khiến người nông dân bỏ ruộng và tìm việc làm trong công nghiệp và dịch vụ. Như vậy, tài nguyên đất, vốn quý của đồng bằng sông Hồng và cả nước sẽ có nguy cơ bị bỏ phí ở Hưng Yên.

Đồng chí Nguyễn Thiện Nhân đặt ra vấn đề: Làm sao thay đổi được tình trạng này, làm sao tăng được thu nhập của người làm nông nghiệp ở Hưng Yên?  Đáp án của bài toán này là phải làm triệt để, quyết liệt, làm với trí tuệ và trách nhiệm chính trị cao nhất.

Thứ nhất là cần chuyển từ trồng lúa năng suất và hiệu quả thấp sang cây trồng khác hoặc nuôi con gì hiệu quả cao hơn so với điều kiện tại Hưng Yên. Ở tỉnh Lâm Đồng, nông dân đã chuyển từ trồng lúa năng suất thấp sang trồng lúa đặc sản, năng suất, chất lượng cao, trồng rau và trồng hoa. Một héc-ta rau có giá trị thu hoạch 250 triệu đồng một năm, 1 héc-ta hoa là 500 triệu đồng. Với cây rau, cây hoa đều chọn giống tốt nhất, áp dụng quy trình chăm sóc hiện đại, chặt chẽ, thực hiện tưới có kiểm soát để tiết kiệm nước, giảm chi phí.

Thứ hai là cần chuyển nhanh, dứt khoát từ hộ sản xuất riêng lẻ sang có hộ sản xuất liên kết trong mô hình hợp tác xã kiểu mới theo Luật Hợp tác xã 2012 hoặc liên kết với doanh nghiệp. Trên cơ sở các điển hình hợp tác xã kiểu mới ở tỉnh và các địa phương khác, đã được Ban Bí thư tổ chức tổng kết tháng 9/2015 vừa qua, Hưng Yên cần quyết liệt vận động, hỗ trợ để đa số nông dân tham gia các hợp tác xã kiểu mới. Cần thành lập các hợp tác xã nông nghiệp kiểu mới theo Luật Hợp tác xã năm 2012 để giảm chi phí đầu vào cho từng hộ xã viên do mua được các đầu vào như giống, phân bón, thức ăn chăn nuôi chất lượng cao nhưng giá lại thấp hơn là mua ở thị trường bán lẻ, để hỗ trợ giúp chuyển giao nhanh tiến bộ khoa học kỹ thuật, vay vốn và tiêu thụ sản phẩm. Chính các hợp tác xã là tổ chức đại diện các hộ nông dân liên kết với các doanh nghiệp để sản xuất và tiêu thụ sản phẩm với hiệu quả cao. Những người nông dân sản xuất giỏi và con em nông dân tốt nghiệp đại học, cao đẳng, trung cấp kỹ thuật về nông nghiệp, kinh tế là lực lượng nòng cốt tốt nhất để thành lập các hợp tác xã kiểu mới.

Thứ ba là hỗ trợ nông dân đồng bộ, hiệu quả để hiện đại hóa, cơ giới hóa và nâng cao hiệu quả sản xuất, cạnh tranh thắng lợi trong hội nhập quốc tế. Với các chính sách của Chính phủ mới ban hành về hỗ trợ vốn, đào tạo, ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật cho hợp tác xã, tổ sản xuất và hộ nông dân, tỉnh cần rà soát việc hướng dẫn, hỗ trợ nông dân khai thác tốt các chính sách đã được ban hành sớm hình thành các hợp tác xã mạnh trong trồng trọt, chăn nuôi, thuỷ sản, sản xuất có thương hiệu, chứng nhận chất lượng sản phẩm, an toàn thực phẩm để cạnh tranh thắng lợi trong thời kỳ hội nhập từ 2016.

Hiện đại hóa nông nghiệp, hình thành các hợp tác xã kiểu mới, liên kết với doanh nghiệp để sản xuất, phục vụ nhu cầu tiêu dùng của Thủ đô Hà Nội và xuất khẩu, đó có thể là những giải pháp quan trọng cho sự thay đổi có tính cách mạng trong nông nghiệp của Hưng Yên. Đó cũng là nội dung đổi mới mô hình tăng trưởng, tái cơ cấu nông nghiệp ở tỉnh nhà.

Vấn đề thứ 3 về kinh tế của Hưng Yên là Báo cáo chính trị của Đại hội XVIII Đảng bộ tỉnh Hưng Yên chưa đề cập, chưa kiểm điểm việc thực hiện 3 nội dung rất quan trọng mà Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI đã xác định là: thực hiện 3 khâu đột phá chiến lược (đột phá về thể chế kinh tế thị trường, đột phá về phát triển nhân lực và ứng dụng khoa học công nghệ, đột phát về phát triển hạ tầng), thực hiện đổi mới mô hình tăng trưởng và thực hiện tái cơ cấu nền kinh tế (tái cơ cấu ngân sách và đầu tư công, tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước và tái cơ cấu các ngành kinh tế).

Đồng chí Nguyễn Thiện Nhân đề nghị trong Nghị quyết của Đại hội cần có nội dung tiếp tục thực hiện 3 đột phá chiến lược, đổi mới mô hình tăng trưởng và tái cơ cấu kinh tế mà báo cáo chính trị Đại hội Đảng tỉnh Hưng Yên nhiệm kỳ XVIII chưa đề cập tới. Ngay sau Đại hội, Ban chấp hành Đảng bộ tỉnh Hưng Yên khóa XVIII sẽ cụ thể hóa các yêu cầu này và có kế hoạch thực hiện trong toàn khóa.

N.D