Trong cuộc điều tra vụ khủng bố Brussels (Bỉ) ngày 22/3, nhiều người đã lo ngại rằng Nhà nước Hồi giáo (IS) đang tìm cách tấn công, xâm nhập hoặc phá hoại các nhà máy hạt nhân hoặc đánh cắp nguyên liệu phóng xạ.

Vào ngày 25/3, chính quyền Bỉ đã tước phù hiệu an ninh của một số người làm việc tại một trong hai nhà máy điện hạt nhân, nơi các nhân viên đã được yêu cầu trở về nhà vài giờ sau khi vụ khủng bố tại thủ đô Brussels nổ ra. 

Năm ngoái, một đoạn băng ghi hình của một quan chức cấp cao tại một nhà máy hạt nhân ở Bỉ đã bị phát hiện trong căn hộ của một kẻ tình nghi có liên quan đến những phần tử đã tham gia vụ tấn công liên hoàn tại Paris vào tháng 11/2015.

Nhà máy hạt nhân Doel (Bỉ), nơi hai phần tử mang quốc tịch Bỉ đã bỏ việc và đầu quân cho IS.

Mặc dù khả năng các tổ chức khủng bố có thể sở hữu một khối lượng uranium được làm giàu và biến chúng thành một quả bom hạt nhân vẫn còn khá xa vời, tuy nhiên một số chuyên gia cho rằng việc chế tạo bom bẩn từ chất thải hạt nhân là điều mà các nhóm cực đoan có thể làm. Hiện có rất nhiều rủi ro có thể xảy ra tại các nhà máy của Bỉ, bao gồm việc các phần tử cực đoan có thể bí mật đột nhập và phá hoại các cơ sở này.

Từ lâu, các nhà máy hạt nhân ở Bỉ đã nhiều lần bị đột nhập, khiến Mỹ và nhiều nước khác đã phải lên tiếng cảnh báo. Vào năm 2012, hai nhân viên tại một nhà máy hạt nhân tại thành phố Doel (Bỉ) đã bỏ việc để gia nhập một tổ chức Hồi giáo cực đoan ở Syria, và sau đó đã chuyển sang đầu quân cho IS. Hai tên này là thành viên của một đơn vị gồm rất nhiều kẻ mang quốc tịch Bỉ, trong đó có Abdelhamid Abaaoud, được cho là kẻ chủ mưu vụ khủng bố tại Paris.

Cũng tại nhà máy hạt nhân mà hai tên này từng làm việc, năm 2014 một phần tử không rõ danh tính đã đột nhập vào một lò phản ứng, mở van khóa và cho xả hơn 65.000 lít dầu bôi trơn tua bin. Kết quả là máy móc bị ma sát quá nhanh, khiến hệ thống quá nóng và buộc toàn bộ lò phản ứng bị ngừng hoạt động trong vòng 5 tháng. Có thể thấy rằng, đây là những hành động nhằm gây ra những hậu quả nặng nề, và các phần tử cực đoan có thể dễ dàng vượt qua hệ thống an ninh của nhà máy.

Những vụ việc trên giờ đây đang khiến công chúng lo ngại, khi các điều tra viên Bỉ công bố rằng mạng lưới khủng bố tấn công Paris và Brussels có thể đang lên kế hoạch nhằm phá hoại một nhà máy điện hạt nhân của Bỉ.

Một số nhà khoa học tin rằng, nếu IS sở hữu nguyên liệu phóng xạ, chúng có thể tìm kiếm những người có thể chế tạo những thiết bị nổ hạt nhân đơn giản. Ngoài ra, theo ông Matthew Bunn, một chuyên gia trong lĩnh vực hạt nhân, sản phẩm phụ của các chất đồng vị như Cesium-137 cũng là những nguyên liệu rất nguy hiểm.

“Nếu IS chế tạo bom bẩn từ những chất như vậy, công chúng sẽ hoảng loạn và chính phủ sẽ phải tiến hành các hoạt động sơ tán và chi nhiều tiền để làm sạch môi trường. Tổn hại của nó đối với nền kinh tế có thể sẽ rất lớn”, ông Bunn nói.

Nội dung được thực hiện dựa trên tham khảo nguồn tin từ tờ The New York Times. Đây là một nhật báo trực thuộc Công ty New York Times, được phong tặng tên hiệu "Bà tóc bạc" ("Gray Lady") và được xem là tờ báo danh giá (newspaper of record) và quan trọng nhất trong lịch sử Hoa Kỳ.

Anh Tuấn (lược dịch)