Hôm nay (30/6), Tân Tổng thống Philippines, Rodrigo Duterte đã chính thức tuyên thệ nhậm chức, sau chiến thắng “như cơn lốc” trong cuộc bầu cử hồi tháng 5 vừa qua.

Cựu Thị trưởng thành phố Davao, 71 tuổi, đã phá bỏ những cơ sở chính trị thông thường, hứa hẹn một “cuộc chiến đẫm máu” với tội phạm cũng như cam kết hành động chống tham nhũng. Trong bài phát biểu nhậm chức của mình, ông Duterte khẳng định sẽ thay đổi nhanh chóng hệ thống chính trị của Philippines.

“Tôi nhận thấy sự xói mòn trong niềm tin của người dân đối với lãnh đạo đất nước. Sự xói mòn niềm tin dành cho hệ thống công lý cũng như không còn kỳ vọng vào các nhân viên chính phủ có thể giúp cho cuộc sống của người dân tốt hơn, an toàn hơn và mạnh khỏe hơn”, ông Duterte khẳng định.

Tân Tổng thống Philippines tuyên thệ nhậm chức. Nguồn: Reuters

“Donald Trump châu Á” đã rời thành phố Davao ở phía Nam kể từ khi giành chiến thắng trong cuộc bầu cử Tổng thống. Buổi lễ tuyên thệ được tổ chức giản dị tại Cung điện Malacanang ở Manila. Chỉ có truyền thông quốc gia mới được phép đưa tin về sự kiện này, tuy nhiên không có truyền hình trực tiếp.

Theo hiến pháp Philippines, ông Duterte và Phó Tổng thống, Leni Robredo, sẽ bắt đầu nhiệm kỳ 6 năm liên tiếp từ hôm nay. Bà Robredo cũng đã tuyên thệ nhậm chức trong một buổi lễ riêng biệt tại thành phố Quezon.

“Một bước đi vô định”

Theo ông Jonah Fisher, thường trú đài BBC tại Philippines, ông Rodrigo Duterte nổ tiếng là một người “ngoại đạo” và không tuân theo các quy tắc chính trị thông thường. Trong suốt 22 năm làm Thị trưởng Davao, ông đã xây dựng cho mình hình ảnh một quan khách luôn nói thẳng thừng và công khai ủng hộ dùng “luật rừng” để tự xử những kẻ phạm tội.

Vì vậy, tỷ lệ tội phạm ở thành phố này đã giảm đáng kể, tuy nhiên các nhóm nhân quyền ước tính có tới hơn 1.000 người bị giết mà không thông qua một quy trình pháp luật nào. Rất nhiều người đã bị hành hình bởi những “đội quân sát thủ” trong bóng tối.

Chiến dịch vận động tranh cử của ông Duterte chứa đầy những lời lẽ khá thô bạo và những cam kết dân túy song lại không có nhiều kế hoạch chi tiết. Có lẽ, Philippines giờ sẽ phải chờ xem tân Tổng thống sẽ thực hiện cam kết chấm dứt tham nhũng, khôi phục án tử hình và chuyển đổi hệ thống chính phủ như thế nào.

Phó Tổng thống, bà Leni Robredo cũng tuyên thệ nhậm chức trong một buổi lễ riêng biệt. Nguồn: AP

Đối với khía cạnh quốc tế, mặc dù ông Duterte từng hứa hẹn sẽ đi máy bay ra đảo tranh chấp trên Biển Đông để “thách thức” Trung Quốc, tuy nhiên nhiều chuyên gia dự đoán mối quan hệ giữa Manila và Bắc Kinh có thể sẽ được cải thiện.

Ông Duterte từng nhận định rằng dù có những khác biệt cùng với phán quyết sắp được đưa ra của tòa Trọng tài Thượng trực quốc tế về vụ kiện trên Biển Đông, song ông luôn sẵn sàng cho một mối quan hệ phát triển và thực dụng với Trung Quốc.

Sau một thời kỳ ổn định dưới thời của cựu Tổng thống Benigno Aquino, chính quyền ông Rodrigo Duterte được dự đoán là sẽ đem lại một bước nhảy vọt, tuy nhiên, cú nhảy đó sẽ đưa Philippines đến đâu thì không ai dám chắc. Cụ thể, trong hai buổi tuyên thệ nhậm chức giữa Tổng thống và Phó Tổng thống hôm nay đã cho thấy sự khác biệt về mặt cá tính và chính trị của hai nhà lãnh đạo Philippines.

Phó Tổng thống Robredo đến từ đảng Tự do của cựu Tổng thống Aquino III, người đã thị sát những bước phát triển vượt bậc về tăng trưởng kinh tế và đầu tư nước ngoài mặc dù không mấy thành công trong cuộc chiến chống tham nhũng và thiếu công bằng. Bà Leni Robredo, một luật sư nhân quyền và tham gia chiến dịch chống đói nghèo, tuyên thệ nhậm chức trước sự chứng kiến của của trưởng quận nghèo nhất thuộc tỉnh bà công tác.

Nội dung được thực hiện qua tham khảo hãng tin BBC của Anh. BBC được thành lập năm 1922. BBC có các chương trình thông tin trên TV, trên đài phát thanh và trên Internet.

Tuệ Minh (lược dịch)