Toàn bộ chi đầu tư đều phải dựa vào nguồn vay nợ của Chính phủ. Nợ của Chính phủ tính tới cuối năm 2015 là 50,3%/GDP, vượt chỉ tiêu cho phép của Quốc hội.

Tình hình thu – chi ngân sách Nhà nước, nợ Chính phủ, nợ công, nợ nước ngoài của quốc gia… được thẳng thắn đề cập trong báo cáo của Chính phủ trước Quốc hội sáng 21/3.

Thay mặt Chính phủ báo cáo Quốc hội sáng nay (21/3/2016), Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc cho biết, khép lại năm 2015, trong tổng số 14 chỉ tiêu Quốc hội giao, có 12/14 chỉ tiêu đạt và vượt kế hoạch.

So với ước tính thực hiện đã báo cáo Quốc hội, có 5 chỉ tiêu đạt cao hơn, 2 chỉ tiêu đạt thấp hơn. Ngoài 1 chỉ tiêu là tỷ lệ che phủ rừng không đạt kế hoạch như đã báo cáo Quốc hội tại Kỳ họp thứ 10, qua đánh giá lại có thêm chỉ tiêu tốc độ tăng tổng kim ngạch xuất khẩu không đạt kế hoạch, chỉ đạt 7,9% trong khi con số báo cáo Quốc hội là 10%.

Theo Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, tới cuối năm 2015 nợ Chính phủ đã đạt ngưỡng 50,3% vượt chỉ tiêu cho phép của Quốc hội.

Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 12/2015 tăng 0,6% so với tháng 12/2014, là mức tăng thấp nhất kể từ năm 2001. Bình quân cả năm 2015 CPI chỉ tăng 0,63% so với năm 2014, mức tăng thấp nhất trong vòng 10 năm trở lại đây. Lạm phát cơ bản tháng 12 tăng 1,69% so với tháng 12/2014; bình quân cả năm 2015 tăng 2,05% so với năm trước.

“Chỉ số giá tiêu dùng tăng thấp, nhưng không có biểu hiện giảm phát. Tiêu dùng trong nước, sức mua và tổng cầu đã tăng khá mạnh. Tăng trưởng kinh tế cao nhất trong vòng 8 năm qua” - Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh. 

Mặc dù giá dầu thô giảm mạnh so với Nghị quyết của Quốc hội (từ 100 USD xuống 56,2 USD/thùng) nhưng tổng thu NSNN cả năm đạt 996,87 nghìn tỷ đồng, tăng 85,77 nghìn tỷ đồng so với dự toán và cao hơn mức đã báo cáo Quốc hội là 69,37 nghìn tỷ đồng. Tổng chi NSNN đạt 1.262,87 nghìn tỷ đồng, tăng 10,1% so với dự toán.

Thu – chi NSNN đều khả quan, song Phó Thủ tướng cũng thừa nhận cơ cấu chi NSNN chưa hợp lý.

Cụ thể, chi đầu tư phát triển giảm mạnh từ 30,6% tổng chi NSNN trong giai đoạn 2001-2005 xuống còn 28,2% trong giai đoạn 2006-2010 và còn khoảng 23,6% trong giai đoạn 2011-2015.

Phó Thủ tướng lo lắng “tổng thu NSNN không đủ bảo đảm nguồn chi thường xuyên và trả nợ. Toàn bộ chi đầu tư đều phải dựa vào nguồn vay nợ của Chính phủ. Nợ công tăng, áp lực trả nợ lớn”.

Bội chi ngân sách nhà nước năm 2015 là 256.000 tỷ đồng, bằng mức đã được Quốc hội cho phép, gồm 226.000 tỷ đồng đã được Quốc hội thông qua tại Nghị quyết số 78/2014/QH13 ngày 10/11/2014 và 30.000 tỷ đồng tăng thêm vốn ODA và vốn vay ưu đãi của các nhà tài trợ nước ngoài được Quốc hội thông qua tại Nghị quyết số 99/2015/QH13 ngày 11/11/2015.

"Tỷ lệ bội chi ngân sách nhà nước năm 2015 bằng 6,1%/GDP, cao hơn mức đã báo cáo Quốc hội do quy mô GDP năm 2015 thực tế giảm so với số đã báo cáo Quốc hội là 291,1 nghìn tỷ đồng”- trích nội dung báo cáo của Chính phủ.

Tuy nhiên con số nợ (nợ công, nợ Chính phủ, nợ nước ngoài của quốc gia) được đề cập trong báo cáo của Chính phủ lại là con số đáng chú ý.

Theo báo cáo, dư nợ công cuối năm 2015 đạt 62,2% GDP; nợ nước ngoài của quốc gia là 43,1% GDP. Đặc biệt, nợ của Chính phủ là 50,3% GDP, trong khi chỉ tiêu Quốc hội đề ra là dưới 50%.

Do đó, trong năm 2016, Chính phủ dự kiến vẫn điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách kinh tế vĩ mô nhằm kiểm soát lạm phát theo mục tiêu đề ra, ổn định kinh tế vĩ mô và góp phần hỗ trợ tăng trưởng kinh tế ở mức hợp lý. Theo dõi sát diễn biến thị trường tài chính, tiền tệ quốc tế để chủ động có các giải pháp phù hợp nhằm hạn chế tối đa tác động tiêu cực của hội nhập kinh tế quốc tế đến thị trường ngoại hối, tiền tệ trong nước.

Nguyễn Hoài