Syria tố cáo Mỹ cung cấp hóa chất cấm cho khủng bố

Minh Thu (lược dịch)

Damascus đã cáo buộc Mỹ và Anh vận chuyển các loại hóa chất cấm tới Syria. Theo nhà phân tích chính trị Vladimir Shapovalov, lời cáo buộc này "không nên bị xem thường" mà cần có một cuộc điều tra làm rõ vấn đề.

Ngay cả đại sứ Nga tại Liên Hợp Quốc (LHQ) Vasily Nebenzya cũng nhấn mạnh, những lời cáo buộc Mỹ và Anh cung cấp hóa chất độc cho các nhóm phiến quân ở Syria cần được phái đoàn LHQ xác minh.

Trước đó, Thứ trưởng Ngoại giao Syria Faisal Mekdad đã lên tiếng cáo buộc Mỹ và Anh cung cấp hóa chất độc cho các nhóm khủng bố dựa trên những bằng chứng phát hiện được ở Aleppo và một khu vực ngoại ô thủ đô Damascus.

Các nhân viên Liên Hợp Quốc điều tra hiện trường sau một cuộc tấn công bị tình nghi là sử dụng vũ khí hóa học ở ngoại ô thủ đô Damascus. 

Theo Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Chính trị và Lịch sử tại Viện Giáo dục quốc gia ở Moscow, ông Vladimir Shapovalov, lời cáo buộc trên sẽ đẩy Washington và London vào tình thế không thể từ chối một cuộc điều tra mang tầm quốc tế để làm rõ vấn đề. 

"Quan điểm của Nga trong tình huống này là có lý. Theo tôi, Mỹ và Anh nên chứng thực lời cáo buộc. Nếu Washington và London ngăn không cho cộng đồng quốc tế tiến hành điều tra, điều đó có nghĩa hai quốc gia này chịu trách nhiệm trong hoạt động vận chuyển các loại chất độc tới Syria và đang cố tình che giấu sự việc", Sputnik dẫn lời ông Shapovalov.

Cũng theo ông Shapovalov, những thông tin được chính phủ Syria công bố là nghiêm túc và đáng được quan tâm cũng như cần được điều tra làm sáng tỏ bất chấp cuộc khủng hoảng chính trị hiện tại ở Syria.

"Bất cứ hoạt động nào liên quan tới các loại hóa chất độc hại cũng cần được kiểm soát chặt chẽ và điều tra. Đây không phải là cuộc chơi của một bên. Cần cân nhắc mọi khả năng có thể xảy đến sau quá trình vận chuyển hóa chất dù chúng được đưa tới đâu. Những bằng chứng được Damascus công khai thực sự là đáng giá", ông Shapovalov chia sẻ.

Theo Bộ Ngoại giao Syria, những chất độc được phát hiện ở Aleppo và một khu vực ngoại ô thủ đô Damascus do một công ty của Anh và hai công ty Mỹ sản xuất.

"Những thiết bị đặc biệt được tìm thấy bao gồm các quả lựu đạn và súng phóng lựu trang bị chất độc CS và CN. Những loại đạn pháo chứa hóa chất này do công ty Các phòng thí nghiệm liên bang của Mỹ sản xuất. Còn chất độc được công ty Quốc phòng Chemring của Anh và công ty Công nghệ phi sát thương của Mỹ sản xuất", Thứ trưởng Syria Mekdad cho hay. 

Theo ông Mekdad, như quy định trong Khoản 5 của Công ước cấm phát triển, sản xuất, tàng trữ và sử dụng vũ khí hóa học, việc sử dụng các loại chất độc chỉ được phép trong các cuộc chống bạo loạn chứ không được sử dụng trong chiến tranh.

Phản ứng trước lời cáo buộc của chính phủ Syria, Lầu Năm Góc khẳng định sự hỗ trợ của Mỹ đối với các nhóm đối lập Syria "không, chưa từng và sẽ không bao giờ bao gồm các loại hóa chất".

Chia sẻ với Sputnik, phát ngôn viên Văn phòng Ngoại giao Anh nhấn mạnh, Anh phủ nhận mọi cáo buộc liên quan tới hoạt động cung cấp vũ khí sát thương bao gồm các loại vũ khí hóa học cho bất cứ bên nào đang giao tranh ở Syria.

Cuộc nội chiến suốt những năm qua ở Syria cũng đã chứng kiến một số vụ việc liên quan tới hoạt động sử dụng các chất độc cấm. Nghiêm trọng nhất là vụ tấn công bằng vũ khí hóa học ở Ghouta, ngoại ô thủ đô Damascus vào tháng 8/2015. Theo nhiều nguồn tin, số người thiệt mạng trong vụ việc này rơi vào khoảng từ vài trăm cho tới 1.500 người.

Còn vào tháng Tư năm nay, Liên minh Quốc gia các lực lượng đối lập và cách mạng Syria (NKORS) cho biết, hàng chục người đã thiệt mạng trong một vụ tấn công bị nghi là sử dụng hóa chất ở Khan Shaikhoun thuộc tỉnh Idlib của Syria. Mỹ đã cáo buộc quân chính phủ Syria là thủ phạm gây ra vụ việc trên song không đưa ra được bằng chứng cụ thể. Chính phủ Syria cũng phủ nhận mọi cáo buộc liên quan tới vụ việc trên.

Hồi tháng Sáu, Tổ chức Cấm phổ biến vũ khí hóa học (OPCW) cho hay, phái đoàn điều tra đã phát hiện chất độc thần kinh sarin do con người chế tạo đã được sử dụng trong vụ tấn công ở Khan Shaikhoun nhưng không chỉ đích danh thủ phạm là ai.

Sau vụ tấn công ở Ghouta, Syria đã tham gia Công ước Cấm phổ biến vũ khí hóa học. Đây là kết quả sau thỏa thuận giữa Nga và Mỹ trong việc tiêu hủy toàn bộ vũ khí hóa học tại Syria dưới sự kiểm soát của OPCW. Thỏa thuận này còn nhằm ngăn chặn Mỹ tiến hành can thiệp quân sự vào Syria. Tới tháng 1/2016, OPCW thông báo toàn bộ vũ khí hóa học ở Syria đã được tiêu hủy.  

cùng chuyên mục
Kéo xuống để xem tiếp nội dung
Xem thêm trên infonet