Khi gõ cụm từ “Hồ sơ Panama” trên trang tìm kiếm Baidu (tương đương với Google của Trung Quốc), cụm từ sau sẽ hiện ra: “Kết quả tìm kiếm có thể không phù hợp với quy định và sẽ không hiện ra”.

Hàng nghìn email nằm trong khối dữ liệu bị rò rỉ một tuần trước của một công ty luật Panama đã tiết lộ thông tin về các khoản đầu tư của khách hàng tại “thiên đường trốn thuế”, trong đó có cả các quan chức cấp cao của Trung Quốc và họ hàng của họ.

Mặc dù nhiều khoản đầu tư trong Hồ sơ Panama có thể không phải là bất hợp pháp nhưng câu hỏi đặt ra là liệu Chủ tịch Tập Cận Bình có tiến hành điều tra và mang ra ánh sáng những trường hợp quỹ đầu tư nước ngoài này. Tuy nhiên, điều này rất khó xảy ra bởi có thể làm liên lụy tới nhiều nhân vật hàng đầu của Trung Quốc cũng như họ hàng thân thích của các lãnh đạo nước này. Quy mô các quỹ đầu tư cá nhân rất khó để giải thích và điều chỉnh nếu nhìn vào mức lương “tương đối khiêm tốn” của các quan chức nhà nước.

Chiến dịch chống tham nhũng của ông Tập có bị ảnh hưởng bởi Hồ sơ Panama? Nguồn: Washington Times

Một câu hỏi khác là liệu vụ việc này có tác động tới chiến dịch chống tham nhũng của ông Tập vốn khiến không chỉ các thành viên đảng Cộng sản Trung Quốc mà cả thế giới phải “choáng váng”. Theo Wall Street Journal, trong suốt ba năm nắm quyền của ông Tập, 750.000 thành viên đảng Cộng sản Trung Quốc đã bị kỷ luật vì hành xử không đúng mực. Một số quan chức thậm chí còn “biến mất”.

Hai viễn cảnh có thể diễn ra sau bê bối Panama Papers. Đầu tiên, chiến dịch chống tham nhũng có thể thực sự được đẩy mạnh, có thêm biện pháp thắt chặt kiểm soát các hoạt động trái phép. Thứ hai, chiến dịch này vẫn diễn ra một cách vừa phải trước những vấn đề mà ông Tập đang phải đối mặt trong nước. Viễn cảnh thứ hai có khả năng xảy ra cao hơn.

Gần đây, Chủ tịch Tập Cận Bình đang phải đối mặt với những chỉ trích gia tăng trong đảng trước chiến dịch chống tham nhũng của mình do nó đã khiến tăng trưởng kinh tế sụt giảm bởi rất nhiều dự án bị treo hoặc trì hoãn vô thời hạn do các chính quyền địa phương lo lắng sẽ bị “sờ gáy”.

Thị trường hàng xa xỉ ở Trung Quốc, đang chiếm vị trí lớn nhất thế giới, cũng bị tác động không nhỏ do những quan chức công không muốn bị nhìn thấy mình đang lái một chiếc xe Ferrari hay đeo đồng hồ Bulgari.

Chắc chắn đó là một vấn đề khác của nhà lãnh đạo quyền lực này. Nếu như khoản nợ khổng lồ của Bắc Kinh không được nhanh chóng “san phẳng” thì Trung Quốc có thể phải đối mặt với một cuộc khủng hoảng kinh tế lớn trong nhiệm kỳ của Chủ tịch Tập Cận Bình.

Việc ông Tập đối phó thế nào với bê bối Hồ sơ Panama có thể là một dấu hiệu cho thấy ông sẽ đối mặt ra sao với các vấn đề kinh tế lớn hơn.

Nội dung được thực hiện qua tham khảo Tạp chí National Interest. National Interest được thành lập vào năm 1985. Tạp chí thường tập trung vào vấn đề chính sách đối ngoại và những lợi ích quốc gia của Mỹ.

Tuệ Minh (lược dịch)