Khoác trên mình bộ động phục, cô bé Younis vui đùa và ca hát cùng bạn trên sân trường giống như những cô gái Kenya khác cùng trang lứa.

Nhưng cách đây 4 năm, khi Younis mới 9 tuổi, cô bé đã bị ép kết hôn với một người đáng tuổi ông mình. Sống trong cộng đồng Samburu, Kenya, cô bé cũng như nhiều trẻ em gái khác vẫn đang phải chịu những hủ tục lạc hậu như tảo hôn, hay cắt bỏ âm vật.

Mặc dù những hủ tục lạc hậu như cắt âm vật hay tảo hôn là bất hợp pháp ở Kenya, ở Samburu đó vẫn là truyền thống khó có thể phá vỡ

Cô bé nhớ lại ký ức đau buồn: “Năm lên 9, cha gả cháu cho một ông cụ 78 tuổi. Cháu đến nhà ông ta và ở đó một tuần. Ông ta nói với cháu rằng cháu sẽ là vợ của ông nhưng cháu đang còn nhỏ và chỉ muốn đến trường. Ông ta muốn cháu trở thành vợ ba của ông nhưng cháu nói cháu không muốn làm vợ và ông ta đã giam cháu lại”.

“Khi biết có một người phụ nữ chuyên giúp đỡ trẻ em, cháu đã bỏ trốn khỏi Baragoi, đi chân trần tới Maralal. Cô Kulea sau đó đã đưa cháu tới văn phòng của cô và cứu cháu”.

Trường nội trú của Younis có khoảng 8 trường hợp tương tụ. Tất cả đều được cô Josephine Kulea và tổ chức Samburu Girls Foundation đưa đến nơi an toàn. Đến nay, Kulea được coi như người mẹ của những cô bé trên cùng khoảng 200 bé gái khác ở khắp Kenya sau khi các gia đình bỏ rơi con cái họ.

Kulea làm việc chống lại những hủ tục của người Samburu sau khi đến trường nội trú và theo học khóa y tá ở một vùng khác. Kulea bắt đầu tự hỏi bản thân rằng chuyện gì đang xảy ra với người Samburu.

Cô cho hay: “Tôi nhận ra chúng tôi là những người duy nhất còn những tục lệ hà khắc như cắt âm vật, các cộng đồng khác không làm vậy. Tôi biết những điều đó không đúng và tôi cần tạo ra sự khác biệt và từ đó tôi bắt đầu giải cứu những bé gái không may mắn”.

Cô kể lại: “Cuộc giải cứu đầu tiên của tôi là hai cô em họ. Cô em mới 10 tuổi của tôi khi đó sắp kết hôn. Theo tục lệ khi một bé gái kết hôn chúng phải cắt bỏ âm vật. Tôi đã cố gắng giải cứu em đấy và đưa cô bé trở lại trường học. Hai ngày sau, tôi nhận được thông báo có một đám cưới trong làng và cô dâu chính là em của cô bé trên, khi đó mới 7 tuổi”.

Kulea đã giải cứu cô bé thứ hai, chú của bé gái đó bị bắt giam. Theo quy định từ năm 2011, cắt âm vật và kết hôn sớm là vi phạm pháp luật. Luật pháp đứng về phía Kulea và cô làm việc này cùng cảnh sát. Tuy nhiên điều đó không có nghĩa Kuelua không gặp phải những rủi ro.

Cha mẹ và người thân của những bé gái được giải thoát thường chỉ bị tạm giam trong một thời gian ngắn trong khi những cộng đồng người Samburu không thích những thay đổi mà Kulea đang cố gắng làm.

Cô nói rằng mặc dù lớn lên trong cộng đồng này, mọi người đều nhìn cô theo cách “Cô nên giống chúng tôi và không nên chiến đấu lại cộng đồng của mình”. “Tôi biết điều đó nguy hiểm nhưng tôi vẫn sẽ làm vậy”, Kulea nói.

Nhiều bé gái thậm chí bị ép quan hệ tình dục với người trong họ hàng. Thường bé gái nào có nhiều hạt cườm hơn thì có giá cao hơn

Vẫn còn rất nhiều bé gái cần đến sự giúp đỡ. Tại một manyara, ngôi làng tạm thời được người Samburu xây dựng ở những vị trí khác nhau theo mùa, có một nhóm các bà mẹ kêu gọi sự giúp đỡ của Kulea.

Nơi này nằm ở cuối con đường đất mới được xây dựng một tháng trước. Không điện, không nước, trường học gần nhất cũng ở rất xa và chỉ 5% cộng đồng người Samburu có thể đọc và viết.

Để tiếp cận họ, Kulea đã thành lập một chương trình radio để tuyên truyền cho các bà mẹ, đọc thông tin cho họ. Có những bé gái mới 7 tuổi đã bị bán cho người trong họ chỉ để đổi lấy một chuỗi hạt cườm.

Nhiều bé gái thậm chí bị ép quan hệ tình dục với người trong họ hàng. Đến khi tới tuổi kết hôn, các em sẽ lấy một người khác. Nếu có thai với họ hàng, cô gái buộc phải phá thai, còn nếu sinh con, cộng đồng sẽ không chấp nhận.

Mặc dù những hủ tục lạc hậu như cắt âm vật hay tảo hôn là bất hợp pháp ở Kenya, ở Samburu đó vẫn là truyền thống khó có thể phá vỡ.

Kulea tự hào về văn hóa trang phục, những điệu múa, bài hát truyền thống của người Samburu. Cô mong rằng những bé gái như Younis được cộng đồng coi trọng và muốn nhìn thấy các em có được cơ hội đó. Cô chia sẻ: “Tôi có niềm hy vọng. Tôi biết rằng trong tương lai, khi chúng tôi đưa thêm nhiều đứa trẻ đến trường, sẽ có sự thay đổi trong cộng đồng người Samburu”.

Nội dung được thực hiện qua tham khảo nguồn tin từ CNN, một kênh truyền hình nổi tiếng của Mỹ, thuộc sở hữu tập đoàn Time Warner. CNN là một trong những kênh thông tin uy tín nhất thế giới.

Hoàng Dung (lược dịch)