Thổ Nhĩ Kỳ, sau khi âm thầm tiến hành các cuộc điều tra về bán phá giá đối với các mặt hàng thép cán nóng nhập khẩu từ Nga, đang chuẩn bị áp đặt biểu thuế chống bán phá giá đối với các công ty kim loại Nga.

Đây được coi là biện pháp trả đũa đầu tiên của Thổ Nhĩ Kỳ đối với các lệnh cấm vận do Nga ban hành tháng 11/2015 sau vụ Thổ Nhĩ Kỳ bắn hạ máy bay Su-24 của Nga.

Tổng thống Nga Putin và Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Edorgan (trái)

Thông tin trên do chuyên gia kinh tế Vladislav Vinko thuộc Viện nghiên cứu kinh tế trực thuộc Tổng thống Nga đưa ra trên tờ “Thương gia” của Nga.

Theo Vladislav Vinko, Bộ Kinh tế Thổ Nhĩ Kỳ ngày 22/1 đã cho công bố kết quả các cuộc điều tra về bán giá giá đối với các mặt hàng thép cán nóng nhập từ Nga vào Thổ Nhĩ Kỳ.

Theo các con số được công bố, các công ty kim loại của Nga sẽ phải nhận biểu thuế chống phá giá lên đến 13,66%.

Hiện phía Thổ Nhĩ Kỳ đang cân nhắc và có thể ban hành lệnh áp đặt biểu thuế chống phá giá này với các công ty kim loại Nga.

Theo “Thương gia”, đây là tín hiệu cho thấy Thổ Nhĩ Kỳ đang muốn áp đặt các lệnh cấm vận trả đũa Nga sau khi Nga áp đặt cấm vận kinh tế chống Thổ Nhĩ Kỳ từ tháng 11/2015 khi nổ ra sự vụ Su-24.

Thực chất, các cuộc điều tra về bán phá giá đối với mặt hàng thép cán nóng nhập khẩu từ Nga vào Thổ Nhĩ Kỳ đã được tiến hành trong cả năm qua nhưng nó chỉ được công bố sau khi quan hệ Nga - Thổ Nhĩ Kỳ xấu đi trông thấy.

“Chắc chắn có các mưu đồ chính trị trong quyết định công bố kết quả điều tra này trên truyền thông: Họ đã chuẩn bị các dữ liệu này để công bố trong một ngày nhất định nào đó nhằm các mục đích riêng của mình.

Thổ Nhĩ Kỳ đã “noi gương” Mỹ khi tiến hành các cuộc điều tra về bán phá giá. Người Mỹ cũng đã tuyên bố rằng loại thép nhập khẩu từ Trung Quốc rẻ hơn thép cùng loại được sản xuất ở Mỹ.

Rõ ràng có thể thấy rõ các lý do để Thổ Nhĩ Kỳ áp đặt thuế chống bán phá giá. Thổ Nhĩ Kỳ copy nguyên bản những gì Mỹ đã làm nên có thể Thổ Nhĩ Kỳ sẽ áp đặt các biện pháp có tác động tiêu cực đối với các lợi ích kinh tế Nga.

Tất cả là do Mỹ đạo diễn. Đáng tiếc là Ankara lại thông qua các quyết định của mình do áp lực từ bên kia đại dương. Tất cả đều là vô lý và thiếu suy nghĩ”- Vladislav Vinko đánh giá.

Quan hệ Nga-Thổ Nhĩ Kỳ trở nên xấu đi sau khi các máy bay tiêm kích của Thổ Nhĩ Kỳ bắn hạ máy bay ném bom Su-24 của Nga đang làm nhiệm vụ tiêu diệt IS trên lãnh thổ Syria vào ngày 24/11/2015 (bản thân Mỹ đã thừa nhận điều này).

Đáp trả các hành động của Thổ Nhĩ Kỳ, Tổng thống Nga V.Putin ngày 29/11/2015 đã ban hành các lệnh cấm vận kinh tế chống Thổ Nhĩ Kỳ: cấm nhập khẩu các mặt hàng rau quả từ Thổ Nhĩ Kỳ, các công ty Thổ Nhĩ Kỳ bị cấm hoạt động tại Nga và các công ty Nga không được thuê nhân công là công dân Thổ Nhĩ Kỳ.

Theo Vladislav Vinko, Thổ Nhĩ Kỳ cần phải cân nhắc để đưa ra các quyết định hợp lý.

“Các lệnh cấm vận chống Thổ Nhĩ Kỳ do Nga ban hành xuất phát từ bối cảnh chính trị phải bảo vệ chủ quyền của Nga. Nga không thể im lặng, không thể không phản ứng đối với sự vụ này, cái chính là phản ứng “quái dị” của các chính trị gia Thổ Nhĩ Kỳ với những gì đã xảy ra.

Đối với Thổ Nhĩ Kỳ, bước đi duy nhất phù hợp với các lợi ích kinh tế của nước này là xin lỗi Nga. Tôi muốn nhấn mạnh rằng quan hệ Nga - Thổ Nhĩ Kỳ trước đây rất tích cực và phát triển tốt.

Một công xưởng cán thép của Nga

Chúng tôi đã đạt được thỏa thuận về việc tiến hành trao đổi thương mại song phương bằng đồng nội tệ hai nước, các công ty Thổ Nhĩ Kỳ đã đến đầu tư kinh doanh ở Crimea và Sevastopol.

Tuy nhiên, do một thời điểm nào đó các nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ nghe lời chỉ đạo từ Washington và trở nên lo sợ. Hậu quả của hành động này sẽ rất nặng nề”- Vladislav Vinko đánh giá.

Theo giới phân tích kinh tế Nga, nếu như Thổ Nhĩ Kỳ quyết liệt áp đặt biểu thuế chống bán phá giá, các công ty kim loại của Nga sẽ chịu những hậu quả không nhỏ.

Nguyên nhân là do Thổ Nhĩ Kỳ là một trong những khách hàng quan trọng và được xác định là thị trường chủ lực tiêu thụ các sản phảm thép thành phẩm của Nga.

Trong tổng lượng thép thành phẩm được Nga xuất khẩu ra các nước trên toàn thế giới có đến hơn 40% sẽ được xuất sang thị trường Thổ Nhĩ Kỳ.

Do đó, nếu biểu thuế chống bán phá giá này được phía Thổ Nhĩ Kỳ áp dụng, các tập đoàn thép lớn của Nga, nhất là tập đoàn TMK, sẽ chịu những thiệt hại đáng kể.

Trong bối cảnh hiện nay, khi quan hệ Nga - Thổ Nhĩ Kỳ vẫn đang xấu đi, các chuyên gia phân tích cho rằng khả năng Thổ Nhĩ Kỳ sẽ áp đặt biểu thuế này là khá cao.

Đây có thể là bước đi của Tổng thống Erdogan nhằm chứng minh cho dân chúng Thổ Nhĩ Kỳ thấy rằng ông không hoàn toàn bất lực trước những lệnh cấm vận đơn phương của Nga.

“Tuy nhiên, việc áp đặt lệnh cấm vận trả đũa sẽ chỉ làm quan hệ hai bên trở nên căng thẳng”- Vladislav Vinko kết luận.

Nội dung được thực hiện qua tham khảo nguồn tin từ Kommersant-Thương gia, tờ báo kinh tế thương mại đầu tiên của Nga. Năm 2005, tổng số phát hành của báo là 131.000 bản/kỳ. Nhiều người cho rằng Kommersant là tờ báo khá giống với tờ The Guardian ở Anh.

Đào Cảnh (Lược dịch)