Lãi suất có thể về ngay 10%

Phản bác ý kiến cho rằng, lãi suất đang giảm quá nhanh, chuyên gia kinh tế Bùi Kiến Thành cho rằng, đáng lý lãi suất đã có thể giảm ngay về mức 10%. Bởi nếu chần chừ, DN sẽ chết hết cả.

Lo ngại lãi suất giảm quá nhanh

Chuyên gia kinh tế Bùi Kiến Thành trao đổi cởi mở với PV báo điện tử Infonet bên lề Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam (VBF) 2012, diễn ra sáng 29/5.

Chuyên gia Bùi Kiến Thành: "Nếu chần chừ, DN sẽ chết hết cả"

- NH Thế giới (WB) đánh giá rằng việc hạ lãi suất như ở Việt Nam là quá nhanh, sẽ ảnh hưởng tới tăng trưởng kinh tế. Ông có đánh giá thế nào về điều này?

Tôi thấy không hề nhanh chút nào, giảm lãi suất như hiện nay vẫn chưa thực sự đáp ứng nhu cầu tăng trưởng của nền kinh tế. Vì chúng ta vẫn đang vất vưởng với lãi suất hai mươi mấy phần trăm là lãi suất chết, hủy diệt hàng loạt DN Việt Nam. DN tốt xấu gì cũng chết cả. Mức lãi suất đó là vũ khí cực kỳ nguy hiểm cho kinh tế Việt Nam.

WB có thể có ý kiến này khác nhưng chưa chắc họ đã hiểu hết tình hình ở Việt Nam. Ngay chúng ta ở trên đất nước này mà còn chưa hiểu hết các vấn đề ở kinh tế Việt Nam.

- Quan điểm điều hành lãi suất của NHNN đưa ra là mỗi lần sẽ giảm 1 phần trăm. Trong khi căn cứ vào tình hình vĩ mô, có ý kiến cho rằng đã có thể giảm sâu hơn mức này?

Tôi không đồng ý cách quản lý lãi suất của NH Trung ương như thế. NH Trung ương phải biết nền kinh tế cần dùng cái gì, DN cần lãi suất tới mức bao nhiêu thì có thể hoạt động được. Nếu DN bảo lãi suất cần dưới 10%, thì NH Trung ương trong phạm vi quyền hạn của mình cũng nên xem xét để đưa ngay lãi suất về mức này.

Nếu DN cần hoạt động ở mức dưới 10% thì nên hạ ngay lãi suất về mức này

Nếu chúng ta chần chừ, DN chết hết. DN chết hết rồi thì không sống lại được. Nền kinh tế có sản xuất và tiêu thụ, DN chết thì không có sản xuất, không có tiêu thụ, không có nhân công, không có tiêu thụ giết cả hai đầu. Quản lý lãi suất không phù hợp có thể gây ra hệ lụy đó.

- Nhưng nếu lãi suất hạ thấp quá, dân không mặn mà gửi tiền và lạm phát có nguy cơ bùng lên?

Có quan ngại rằng nều hạ lãi suất xuống 6-7% cho DN sẽ dẫn tới lạm phát. Không có đâu. Vì chúng ta đã khống chế tăng trưởng tín dụng thì làm gì có vấn đề lạm phát nếu lãi suất thấp.

Nếu lãi suất thấp, cùng với tăng trưởng tín dụng nóng, quá cao thì mới xảy ra lạm phát. Ở đây, chúng ta đã "hãm phanh" tăng trưởng tín dụng thì dù cho vay lãi suất ở mức nào cũng không tạo ra lạm phát được.

Mấu chốt là phải tạo điều kiện cho DN hoạt động. Nếu DN cần hoạt động ở mức dưới 10% thì nên hạ ngay lãi suất về mức này, không cần chờ đợi vấn đề hạ lãi suất của hệ thống NH.

Hệ thống NH có thể dùng huy động vốn với lãi suất cao đó để tài trợ cho lĩnh vực nào chịu được, DN không thể nào chịu đựng lãi suất cao đó. Không thể nào bắt DN vì quyền lợi của hệ thống NH mà hạ lãi suất từ từ được.

- Nghĩa là NH cần hy sinh lợi nhuận của mình để chia sẻ, cứu DN?

Tôi thực sự không yêu cầu NH làm gì nếu không muốn làm. Nếu tôi là NHNN tôi đặt ra mặt bằng lãi suất 7-8%, có nguồn vốn vô hạn định, tôi có thể cho các NHTM vay 3-4% và nói với họ hãy cho DN vay 7-8%. Tôi là nguồn cung cấp vốn cho NHTM cơ mà, có đi ngược lại quyền lợi đó. Còn anh huy động vốn mười mấy phần trăm là lỗi của anh. Anh phải tự giải quyết việc đó, còn NHNN có bao giờ khuyến khích anh huy động cao như thế đâu.

NHTM có thể đi đăng ký, có thể nhận tiền của NHNN cho vay. Khi đó, lãi suất trên thị trường sẽ bớt áp lực, tự hạ xuống, NH sẽ hoạt động trở lại bình thường, chứ không vô kỷ luật như mấy năm vừa rồi.

Bây giờ tiền trong NH thì có mà không cho vay ra được, DN hấp thụ vốn kém. Nhà nước phải tạo điều kiện cho DN tiếp cận vốn, tăng khả năng tiếp thụ. Phải cho vay không có thế chấp nhưng giám định từng dự án. Phải khoanh nợ cũ lại, cho vay nợ mới. Tín dụng không có thì không thể nào phát triển được.

Còn nếu tình hình này còn tiếp tục, tôi khẳng định lại, DN không hoạt động được, chết, ai đi vay NH bây giờ? DN mà chết thì NH cũng chết.

Thu Hoài

(thực hiện)