Từ năm 1995, lễ kỷ niệm ngày thành lập Lực lượng Thủy quân Lục chiến Nga được ấn định vào ngày 27/11, được tổ chức theo lệnh của cựu Tư lệnh Hải quân Nga - Đô đốc Felix Gromov.

Vũ khí của Thủy quân lục chiến gồm các phương tiện chiến đấu lội nước. Ảnh: hàng loạt các xe bọc thép lội nước BTR-80 tham gia cuộc tập trận hải quânTrung-Nga "Hợp tác biển- 2015” tại bãi tập đổ bộ Klerk.

Ngày 27/11 (hoặc 16/11theo lịch cũ) năm 1705, Vua Pie Đại đế đã ra lệnh thành lập trung đoàn đầu tiên của Hải quân nhằm phục vụ cho các đội tàu chiến đổ bộ ven biển của quân đội Nga cũ.

Trước thế kỷ XIX, các đơn vị “thủy quân lục chiến” này tách thành lực lượng riêng rẽ của Hải quân Nga. Sau đó họ được biên chế vào lực lượng Lục quân và nhiệm vụ tấn công đổ bộ giao cho lính thủy.

Các đơn vị “lục quân” đặc biệt này được xây dựng lại sau chiến tranh Nga-Nhật (1904-1905). Năm 1916, hai sư đoàn thủy quân lục chiến thuộc Hạm đội Baltic và Biển Đen ra đời dựa trên nòng cốt lực lượng “lục quân” đặc biệt.

Trong cuộc nội chiến 1918-1922, thủy quân lục chiến tham gia chiến đấu cùng với Lực lượng Hồng quân Công nông Liên Xô (hay còn gọi là Hồng quân Liên Xô. Từ năm 1920-1921, sư đoàn  thủy quân lục chiến số 1 tham dự các trận đánh tại lưu vực sông Donest.

Sau nội chiến, tất cả các lực lượng lục quân thuộc Hồng quân Liên Xô trừ trung đoàn vệ binh bị giải tán.

Ngày 17/07/1939, Lữ đoàn bộ binh đặc biệt số 1 thuộc Hạm đội Baltic ra đời và nó được đổi tên thành “Lữ đoàn thủy quân lục chiến đặc biệt số 1” vào ngày 25/04/1940.

Cũng vào năm 1940, một số đại đội thủy quân lục chiến riêng biệt thuộc các tiểu hạm đội khu vực sông Danube và Pinsk được thành lập.

Thời kỳ Chiến tranh Vệ quốc vĩ đại, vào tháng 10/1941, các lữ đoàn thủy quân lục chiến mới ra đời. Trong những năm này, một lực lượng bao gồm 19 lữ đoàn, 14 trung đoàn và 36 tiểu đoàn thủy quân lục chiến hoạt động trên khắp các mặt trận của quân đội Liên Xô.

Giai đoạn 1941-1945, có khoảng 450 nghìn thủy thủ và sĩ quan hải quân tham chiến trên đất liền. Trong số đó, gần 150 lính thủy quân lục chiến đã được trao tặng danh hiệu Anh hùng Liên Xô.

Sau Chiến tranh Vệ quốc, lực lượng thủy quân lục chiến một lần nữa bị giải thể và đến năm 1966 mới được thiết lập lại, đầu tiên là đội quân này được biên chế trong Hạm đội Biển Đen, sau đó mới lan sang các hạm đội khác.

Từ 1989, lực lượng này trở thành binh chủng riêng biệt của Lực lượng phòng vệ bờ biển của Hải quân Liên Xô (nay là Hải quân Nga).

Hoạt động hiện nay

Hiện tại, các lữ đoàn thủy quân lục chiến (TQLC) riêng biệt được triển khai trong tất cả các Hạm đội thuộc Hải quân Nga: Hạm đội Baltic (có lữ đoàn TQLC số 336 đóng quân tại thành phố Baltiysk); Hạm đội Thái Bình Dương (có lữ đoàn TQLC số 155 đóng tại Vladivostok và lữ đoàn TQLC số 40 tại Kamchatka); Hạm đội Biển Đen (là lữ đoàn TQLC số 810 đóng tại Sevastopol) và Hạm đội phương Bắc (là lữ đoàn TQLC số 61 đóng tại làng Sputnik, tỉnh Murmansk).

Một số tiểu đoàn TQLC thì thuộc biên chế Hạm đội Caspian (đóng tại thành phố Astrakhan và khu vực biển Caspian). Vũ khí của lực lượng TQLC bao gồm các phương tiện chiến đấu lội nước, các tổ hợp phòng không và chống tăng cùng các loại vũ khí bộ binh tự động.

Tổng quân số lực lượng TQLC của Hải quân Nga hiện giờ là 12.500 người. Châm ngôn của lực lượng này là: 'Ở đâu có chúng tôi, ở đó có thắng lợi'.

Tham gia vào hoạt động quân sự của Nga tại Syria

Lực lượng TQLC đang thực hiện nhiệm vụ bảo vệ căn cứ không quân Hmeymim của quân đội Nga ở Syria cũng như tham gia vào các hoạt động tìm kiếm cứu nạn tại đây.

Chỉ huy

Từ năm 2009, Thiếu tướng Alexander Kolpachenko giữ chức vụ Tư lệnh Lực lượng phòng vệ bờ biển thuộc Hải quân Nga.

Một số hình ảnh Thủy quân Lục chiến Nga qua các thời kỳ.

1. Thủy quân lục chiến Nga tham gia một cuộc tập trận không được trang bị vũ khí tại bờ biển Baltic năm 2006.

2. Các đơn vị Thủy quân lục chiến tràn lên bờ biển từ các thuyền và tàu đổ bộ. Cuộc tập trận tại bờ biển Baltic năm 2006.
3. Vũ khí của Thủy quân lục chiến bao gồm các phương tiện chiến đấu lội nước, các tổ hợp phòng không và chống tăng cùng các loại vũ khí bộ binh tự động. Hệ thống thiết bị vũ khí của Thủy quân lục chiến trước khi vận chuyển lên tàu đổ bộ cỡ lớn, tại bãi tập của một vịnh đổ bộ năm 2014.

4.    Châm ngôn của Lính thủy đánh bộ Nga là: 'Ở đâu có chúng tôi, ở đó có thắng lợi'. Thủy quân lục chiến của Hạm đội phương Bắc tham gia cuộc diễu hành kỷ niệm ngày thành lập Hải quân Nga tại Severomorsk năm 2007.

5.    Các chiến sĩ thuộc lữ đoàn thủy quân lục chiến của Hạm đội Thái Bình Dương năm 2014.

6.    Các bài học huấn luyện ở lữ đoàn thủy quân lục chiến số 61 thuộc Hạm đội phương Bắc năm 2010.

7.    Các đơn vị thủy quân lục chiến thực hành nhảy dù từ trực thăng xuống các khu vực ven bờ và tàu biển với sự yểm trợ của hỏa lực từ phi cơ và tàu lớn. Cuộc tập trận của các đơn vị thủy quân lục chiến thuộc Hạm đội Thái Bình Dương tại bãi tập đổ bộ Klerk năm 2014.

8.    Cuộc tập trận của các đơn vị thủy quân lục chiến thuộc Hạm đội Thái Bình Dương tại bãi tập đổ bộ Klerk năm 2014.

9.    Khi tập kích đổ bộ, Lực lượng thủy quân lục chiến có thể hoạt động độc lập để tìm kiếm, nắm bắt các trụ sở đóng quân, các cảng, hải đảo và một số khu vực ven biển thuộc quyền kiểm soát của địch. Bài tập chiến thuật của thủy quân lục chiến Hạm đội Thái Bình Dương tại bãi tập đổ bộ Klerk năm 2012.

Vũ khí của Thủy quân lục chiến gồm các phương tiện chiến đấu lội nước. Ảnh: hàng loạt các xe bọc thép lội nước BTR-80

Đức Dũng