Mỹ tăng cường trừng phạt các cá nhân và doanh nghiệp của Nga; Nga bị Tổ chức Ân xá Quốc tế cáo buộc khiến 200 dân thường thiệt mạng; phát hiện bằng chứng nữa cho thấy Thổ Nhĩ Kỳ ngầm hỗ trợ IS v.v...

Nga

*Ngày 22/12, Mỹ đã áp dụng lệnh trừng phạt đối với 34 cá nhân và đoàn thể của Nga nhằm gây sức ép đối với chính phủ nước này trong vấn đề xung đột ở Ukraine. Bộ Ngân khố Mỹ cho biết, lệnh cấm vận Mỹ áp đặt sẽ không được gỡ bỏ chừng nào Nga tuân thủ những cam kết được đưa ra trong thỏa thuận ngừng bắn Minsk, “trong đó bao gồm trao trả phần lãnh thổ giáp với biên giới Nga của Ukraine”.

Quyết định của Mỹ được công bố một ngày sau khi Liên minh Châu Âu (EU) kéo dài lệnh cấm vận đối với Nga cũng vì cuộc xung đột ở Ukraine cho đến hết tháng 7 năm tới, khiến Nga phản ứng dữ dội.

*Thư ký báo chí của Tổng thống Nga là ông Dmitry Peskov tuyên bố, Moscow coi quyết định mở rộng danh sách trừng phạt của Mỹ chống lại Nga là hành động “phi lý và mang tính thù địch” và sẽ phá hủy mối quan hệ lâu nay giữa hai nước.

Thư ký báo chí điện Kremlin Dmitry Peskov.

“Đây là sự tiếp nối của chính sách mâu thuẫn và thù địch chống lại Nga, nó sẽ phá vỡ mối quan hệ song phương giữa hai nước.Thật tiếc rằng, trái với lẽ thường, cần phải tăng cường hợp tác trong thời điểm hiện tại thì Washington lại lựa chọn con đường ngược lại”, ông Peskov phát biểu trước báo giới Nga.

*Ngày 23/12, Tổ chức Ân xá Quốc tế (AI) công bố báo cáo cho biết ít nhất 200 dân thường ở Syria đã thiệt mạng do các loại bom của Nga thả xuống trong vòng vài tháng qua. Ngoài ra, số lượng bom bi mà Nga sử dụng để oanh tạc các mục tiêu ở Syria đã tăng lên đáng kể kể từ khi Nga tuyên bố tiến hành chiến dịch quân sự vào ngày 30/9. Cáo buộc của Tổ chức Ân xá Quốc tế được đưa ra sau khi Tổ chức Theo dõi Nhân quyền (HRW) tuần trước tuyên bố Nga đã sử dụng bom bi ít nhất 20 lần kể từ ngày 30/9.

Về phần mình, Nga đã nhiều lần bác bỏ những cáo buộc trên, trong khi đó người dân và phe đối lập Syria thừa nhận họ không có cách nào để khẳng định rằng các cuộc tấn công trên là do Nga hay quân đội chính phủ Syria tiến hành. Chính phủ Nga khẳng định quân đội nước này luôn tuân thủ luật pháp quốc tế.

*Hai chuyến thăm của Ngoại trưởng Mỹ Kerry tới Nga trong năm nay đều tập trung vào chủ đề là cuộc khủng hoảng chính trị ở Ukraine và tiến trình xây dựng hòa bình tại Syria. Nội dung của chuyến thăm đã phần nào phản ánh Washington muốn dần thay đổi chính sách cô lập của mình. Nói cách khác, chuyến thăm của nhà ngoại giao Mỹ ám chỉ rằng sự cô lập của phương Tây với Nga có thể đã kết thúc

Thái độ ghẻ lạnh của phương Tây với Nga đã có phần giảm bớt trong những tháng gần đây. Mặc dù không còn như thời Liên Xô cũ, Nga vẫn là quốc gia có tầm ảnh hưởng rộng lớn tại nhiều khu vực. Cụ thể, phương Tây không thể qua mặt Nga trong việc giải quyết cuộc khủng hoảng ở Syria cũng như cuộc chiến chống khủng bố toàn cầu. Quan trọng hơn, các quốc gia phương Tây không thể từ bỏ mối quan hệ hợp tác kinh tế truyền thống với Nga lâu nay. 

Liệu phương Tây có thật sự muốn thỏa hiệp với Nga?

*Theo những thông tin do tờ Kommersant của Nga, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đã đạt được thỏa thuận về việc xây dựng nhà máy điện hạt nhân mới ở bang Andkhra-Pradesh và hợp đồng mua bán vũ khí có trị giá 7 tỷ USD, trong đó trọng tâm là các tổ hợp tên lửa S-400 hiện đại nhất của Nga. Điều này cho thấy Ấn Độ vẫn sẽ là một trong những đối tác hàng đầu của Nga tại châu Á - Thái Bình Dương và sẽ chưa thể ngả về Mỹ như suy nghĩ của nhiều chuyên gia.

Cuộc chiến chống IS

*Tổng thống Syria Bashar al-Assad cho rằng cuộc chiến chống khủng bố phải được dựa trên “một lý tưởng kiên định và lâu dài” và phải được các nước trên thế giới đồng loạt ủng hộ. Ông nói: “Việc đấu tranh chống lại chủ nghĩa khủng bố phải dựa trên một lý tưởng kiên định lâu dài. Chính sách của phương Tây nhằm giải quyết vấn đề này không thực sự hiệu quả”.

Khi được hỏi nguyên nhân vì sao hàng trăm người đã rời châu Âu để gia nhập các nhóm khủng bố tại Syria, ông Assad cho biết quốc gia của ông hiện là mảnh đất lý tưởng để các tổ chức này phát triển. “Syria giờ đây đã bị các nước châu Âu, Thổ Nhĩ Kỳ, Qatar và Ả Rập Xê út biến thành một trung tâm khủng bố”, Tổng thống Assad cho biêt.

*Một sĩ quan của lực lượng tự nguyện Iraq cho biết, một chiếc điện thoại di động được tìm thấy từ thi thể một thủ lĩnh IS, trong đó có những tin nhắn do cơ quan tình báo Thổ Nhĩ Kỳ gửi tới. Người này cho biết, trong điện thoại có những tin nhắn do cơ quan tình báo Thổ Nhĩ Kỳ gửi đi, chứng minh rằng Ankara đang bí mật hỗ trợ IS bằng cách bố trí lực lượng an ninh tại các địa điểm quan trọng để bảo vệ các phiến quân di chuyển từ Thổ Nhĩ Kỳ tới Iraq.

Thổ Nhĩ Kỳ bị nghi ngờ ngầm hậu thuẫn cho IS.

Vào tháng 11, Đại sứ Nga tại Pháp Alexander Orlov tiết lộ rằng hoạt động của Thổ Nhĩ Kỳ trong cuộc chiến chống IS là “rất mập mờ” và khẳng định rằng Ankara là tòng phạm của tổ chức khủng bố này.

Đài Loan

*Việc Mỹ bán vũ khí cho Đài Loan là nhằm chỉ cho Trung Quốc thấy cái giá phải trả khi tiến hành xâm chiếm Đài Bắc đồng thời giúp Washington tránh sa vào một cuộc chiến chống lại Bắc Kinh và bảo toàn lợi ích cốt lõi trong khu vực. Mặc dù quy mô mua lô vũ khí trị giá gần 2 tỷ USD là khá nhỏ nhưng nó thể hiện phần nào cam kết của Mỹ trong việc giúp Đài Loan tự vệ.

Giới chức Mỹ từng nhận định nếu muốn cải thiện mối quan hệ tốt đẹp với Trung Quốc, Washington nên dừng triển khai các thương vụ mua bán vũ khí gây tranh cãi. Song trước hành động Bắc Kinh ngang nhiên xâm chiếm chủ quyền trên biển Hoa Đông và Biển Đông, Mỹ buộc phải tiếp tục chuyển giao vũ khí cho các quốc gia đồng minh và đối tác trong khu vực châu Á. Tân Hoa Xã thì cho rằng thương vụ mua bán vũ khí trên “sẽ trở thành động lực để Đài Loan tìm cách tách khỏi Trung Quốc và tuyên bố độc lập”. 

Anh Tuấn (tổng hợp)