Tình hình Syria mới nhất ngày 17/5

Đức Dũng (Tổng hợp)

Khai mạc vòng hòa đàm mới về Syria tại Geneva; Mỹ hoài nghi hiệu quả của thỏa thuận về "vùng an toàn" tại Syria; Nga, Iran, Thổ Nhĩ Kỳ thúc đẩy thực hiện thỏa thuận về các vùng giảm căng thẳng tại Syria… là những tin mới nhất về tình hình Syria.
Cảnh hoang tàn tại Syria

*Ngày 16/5, vòng hòa đàm mới nhằm tìm kiếm giải pháp chấm dứt cuộc chiến kéo dài suốt 6 năm qua tại Syria đã bắt đầu tại Geneva (Thụy Sĩ) trong nỗ lực mới nhất của Liên hợp quốc (LHQ) nhằm lập lại hòa bình tại quốc gia Trung Đông này.

Trưởng đoàn đàm phán của chính quyền Syria, ông Bashar al-Jaafari đã có cuộc tiếp xúc đầu tiên với Đặc phái viên LHQ về Syria Staffan de Mistura. Sau đó, ông de Mistura sẽ làm việc với Ủy ban đàm phán cấp cao (HNC), đại diện phe đối lập chính của Syria, vào chiều cùng ngày.

Các cuộc đàm phán do LHQ làm trung gian sẽ tập trung vào 4 vấn đề chính bao gồm thiết lập một chính quyền chung, xây dựng hiến pháp mới, tổ chức bầu cử và các biện pháp chống khủng bố. Dự kiến, chương trình đàm phán sẽ kéo dài tới cuối tuần này, LHQ hy vọng sẽ có thể giải quyết một số vấn đề và tiến tới những "đề xuất" cụ thể.

Tuy nhiên, vấn đề gây nhiều cản trở nhất và cũng là mối đe dọa tương lai của các cuộc đàm phán chính là tương lai của Tổng thống Syria Bashar al-Assad bởi cả hai phe đàm phán chưa bao giờ tìm ra tiếng nói chung. Trong khi HNC đòi loại ông Assad trong quá trình chuyển giao quyền lực thì phía Chính phủ Syria lại cho đây là đòi hỏi "không thể chấp nhận".

Đây là vòng đàm phán 6 sau khi cả 5 vòng đàm phán trước đó do LHQ làm trung gian đều đi vào bế tắc, trong khi những hy vọng đạt được bước đột phá dần trở nên "mong manh". Vòng đàm phán mới diễn ra trong bối cảnh, lực lượng chính phủ Syria lần đầu tiên kể từ năm 2012 đã giành được quyền kiểm soát gần như toàn bộ thủ đô Damacus.

Trong khi đó, Mỹ, quốc gia hậu thuẫn cho phe đối lập trong các vòng đàm phán trước đã rút phần lớn ảnh hưởng khỏi vòng đàm phán lần này khiến cán cân đối trọng nghiêng về phía chính quyền Syria.

Trong một diễn biến liên quan, cùng ngày, Tổ chức giám sát nhân quyền tại Syria (SOHR) công bố báo cáo cho thấy sau 10 ngày có hiệu lực, thỏa thuận thiết lập 4 vùng giảm căng thẳng tại Syria đã giúp giảm 94% tỉ lệ thương vong tại các vùng này. Tuy nhiên, vẫn có 200 dân thường thiệt mạng tại các khu vực do tổ chức "Nhà nước Hồi giáo" (IS) tự xưng kiểm soát, vốn không nằm trong diện áp dụng thỏa thuận này.

Thỏa thuận đạt được trong các khuôn khổ các cuộc đàm phán về Syria được tổ chức tại thủ đô Astana (Kazakhstan) do Nga, Iran và Thổ Nhĩ Kỳ bảo trợ. Thỏa thuận này đã có hiệu lực từ ngày 6/5, với mục đích chấm dứt mọi hoạt động quân sự tại 4 khu vực trên một số mặt trận khốc liệt nhất tại Syria.

Chiến đấu cơ Su-34 của không quân Nga

*Các nước Nga, Thổ Nhĩ Kỳ và Iran đang tích cực làm việc để thực hiện bản ghi nhớ về việc thiết lập các vùng giảm căng thẳng tại Syria, trong đó có việc soạn thảo bản đồ các vùng này và thiết lập các trạm kiểm soát.

Bộ trưởng Ngoại giao Kazakhstan Kairat  Abdrakhmanov cho biết hiện các nước đảm bảo cho lệnh ngừng bắn tại Syria và các nước liên quan đang tích cực làm việc để thực hiện bản ghi nhớ về việc thiết lập các vùng giảm căng thẳng. Các cuộc gặp làm việc vừa diễn ra tại Bắc Kinh (Trung Quốc) bên lề Diễn đàn cấp cao hợp tác quốc tế “Vành đai và Con đường”, giữa Tổng thống Kazakhstan Nursultan Nazarbaev với lãnh đạo Liên bang Nga và Thổ Nhĩ Kỳ, cho thấy các bên đang tích cực thảo luận những khía cạnh khác nhau của việc thực hiện bản ghi nhớ.

Theo ông Abdrakhmanov, tham gia công việc này trước hết là các bộ Quốc phòng. Đó là xác định xem ai sẽ kiểm soát các vùng giàm căng thẳng, ai sẽ phụ trách tại các trạm kiểm soát.

Ngày 6/5 vừa qua, một thỏa thuận về thiết lập 4 vùng giảm căng thẳng tại Syria, được các nước Nga, Iran và Thổ Nhĩ Kỳ ký kết và bảo trợ, chính thức có hiệu lực. Bốn khu vực trên gồm tỉnh Idlib, một số vùng liền kề tới phía Bắc tỉnh Homs, Đông Ghouta và một loạt các tỉnh ở miền Nam Syria. Theo thỏa thuận, các hoạt động quân sự không được phép triển khai tại đây, kể cả các chuyến bay của lực lượng không quân. Mỹ và liên quân cũng đã được thông báo không được điều máy bay bay qua 4 vùng giảm căng thẳng này ở Syria.

Theo các nguồn tin, sau khi thỏa thuận có hiệu lực, một số khu vực đã giảm hẳn tình trạng bạo lực. Mặc dù giao tranh giữa quân chính phủ và phiến quân vẫn diễn ra tại tỉnh Hama (Ha-ma), miền Trung Syria, song mức độ căng thẳng đã giảm bớt.

*Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết nước này hoài nghi về một thỏa thuận mới ký kết giữa Nga, Thổ Nhĩ Kỳ và Iran nhằm giảm bạo lực ở một số khu vực của Syria.

Phát biểu tại một buổi họp báo, quyền Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ phụ trách các vấn đề Cận Đông Stuart Jones nói rằng: "Sau những thất bại của các thỏa thuận ngừng bắn trong quá khứ, chúng tôi có lý do để hoài nghi", và lưu ý rằng Nga phải chịu trách nhiệm đảm bảo sự tuân thủ thỏa thuận của Chính phủ Syria. Ông Stuart Jones cũng nhấn mạnh rằng: "Trong chuyến thăm Mỹ hồi tuần trước, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov đã khẳng định không có giải pháp quân sự nào cho cuộc xung đột Syria".

Theo truyền thông tại Syria, các thỏa thuận về các vùng an toàn đã có hiệu lực từ đêm 13/5. Theo thỏa thuận này, Chính phủ Syria và các lực lượng đối lập sẽ đình chiến trong sáu tháng tại bốn khu vực gồm: Tỉnh Idlib, Homs, khu vực Đông Ghouta của thủ đô Damascus và các khu vực ở các tỉnh Daraa và Qunaitera thuộc miền Nam Syria. Bộ Ngoại giao Mỹ trong một tuyên bố trước đó cũng lên tiếng quan ngại về vai trò của Iran với tư cách là nước bảo trợ cho thỏa thuận nói trên.

cùng chuyên mục
Kéo xuống để xem tiếp nội dung
Xem thêm trên infonet