Theo đánh giá của các cơ quan chức năng, hoạt động buôn bán ma túy trái phép đang diễn biến phức tạp và ngày càng có xu hướng tăng cao, điều này đồng nghĩa với nguy cơ về hoạt động rửa tiền rất lớn.

Thị trường ma túy toàn cầu được xác lên đến hàng trăm tỷ USD mỗi năm. Tuy nhiên chỉ có khoảng 0,5% lượng tiền thu lợi từ ma túy bị thu giữ.

Theo cơ quan Chuyển giao công nghệ tài chính Luxembourg (ATTF), đơn vị chuyên cung cấp các giải pháp phòng, chống rửa tiền và theo dõi các hoạt động rửa tiền, năm 2011, thị trường chính của các băng nhóm sản xuất ma túy gồm: thị trường Nga chiếm 17 tỷ USD, châu Âu chiếm 13 tỷ USD, châu Á chiếm 10 tỷ USD.

Với quy trình khép kín gồm: Trồng trọt, sản xuất, phân phối, bán lẻ, và tiêu thụ. Ma túy được cung cấp cho người dùng thông qua chuỗi các thị trường trung gian độc lập. Trong trường hợp này, lợi nhuận được tạo ra bởi các chân rết và chuyển giao cho các thị trường khác với nhiều giai đoạn trong cả quá trình.

Các thành viên của một nhóm tội phạm kiểm soát việc cung cấp ma túy cho người dùng, thường ở gần điểm trồng trọt. Theo đó, lợi nhuận kiếm được từ ma túy bắt đầu tại nước tiêu thụ và có thể được theo dõi trong cùng một mạng lưới, sau đó có thể quay lại điểm trồng trọt.

Trong nhiều trường hợp, người của các băng đảng trà trộn vào các công ty vận tải, sau đó vận chuyển ma túy dưới vỏ bọc kinh doanh vận tải thông thường, chúng hoạt động theo vùng lãnh thổ nhất định.

Bọn tội phạm dành tiền thu được từ buôn bán ma túy để đầu tư vào bất động sản, hoạt động xuất khẩu hoặc thành lập các công ty con làm bình phong cho chúng

Theo ATTF, những cá nhân tham gia mạng lưới cũng có thể là lãnh đạo cấp cao hoặc người sáng lập của các công ty dính dáng đến các hoạt động bất hợp pháp.

Một trong số các kế hoạch được chúng sử dụng là chuyển phát hàng hóa đến các công ty hay tổ chức có trụ sở tại nhiều nước khác nhau, bằng các phương tiện được trang bị các ngăn bí mật để vận chuyển ma túy.

Để thực hiện hành vi rửa tiền, một lượng tiền thu được từ vận chuyển ma túy sẽ giao dịch thông qua người đại diện và người thay thế đến các tài khoản cá nhân tại nước ngoài.

Trong khi số tiền còn lại có thể quay trở lại hình thức doanh thu xuất khẩu cho tài khoản của các nhà cung cấp ban đầu. Các đối tượng cũng có thể sử dụng việc thành lập những công ty cho phép chuyển vốn ra nước ngoài.

Hơn nữa, họ dành tiền thu được từ buôn bán ma túy trên để thu mua các loại phụ chất hóa học nhằm sản xuất tiền chất ma túy, tiêu dùng cá nhân, thành lập và phát triển kinh doanh, hối lộ các quan chức và các mục đích khác.

Tại Việt Nam, các vụ án ma túy đang ngày càng trở nên quy mô và được tổ chức tinh vi hơn.

Theo Thiếu tướng Nguyễn Anh Tuấn, Cục trưởng Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy (C47) khẳng định, ma túy chủ yếu chuyển từ nước ngoài về Việt Nam bởi hiện nay các hoạt động sản xuất ma túy tại Việt Nam là không đáng kể, nếu có cũng không đạt “chất lượng”.

Ma túy chảy vào Việt Nam chủ yếu từ khu vực tam giác vàng, sau đó chỉ một phần nhỏ tiêu thụ nội địa, còn lại chủ yếu được xuất sang nước thứ ba, đặc biệt là Trung Quốc. Đầu tháng 2/2015 tại Cao Bằng, lực lượng chống ma túy đã bắt giữ 3 đối tượng đang vận chuyển 156 bánh heroin đi tiêu thụ. Vụ án bắt giữ trùm ma túy Tráng A Tàng (Tàng Keangnam) thu được 286 bánh heroin, đây là vụ án có số lượng heroin bị bắt giữ lớn nhất vào thời điểm đó. Tháng 7/2015 tại Hà Nội, vụ án triệt phá đường dây ma túy xuyên quốc gia do Nguyễn Quốc Hùng cầm đầu, tang vật thu được là 490 bánh heroin được giấu trong các bình gas lớn.

Trước đó, Bộ đội Biên phòng tỉnh Hà Tĩnh phối hợp với Bộ đội Biên phòng Lào cũng đã phá án thành công và thu giữ 5,5 tấn cần sa và tiền chất ma túy.

 Việc các băng nhóm hoạt động xuyên quốc gia như vậy đã chứng tỏ tính chất phức tạp và tinh vi của hoạt động này.

Một nguyên tắc trong hoạt động buôn bán ma túy là càng buôn nhiều lợi nhuận thu được càng cao. Mặc dù luật pháp của Việt Nam rất nghiêm khắc đối với tội phạm về ma túy, nhưng các trùm ma túy vẫn lựa chọn Việt Nam là điểm trung chuyển ma túy. Lý giải điểu này, Thiếu tá Nguyễn Minh Hiển cho rằng do đặc thù địa lý Việt Nam có một đường biên giới rất dài cả trên đường bộ lẫn  trên biển nên rất khó cho cơ quan chức năng trong việc kiểm soát đường đi của ma túy.

Bên cạnh đó, Việt Nam nằm gần khu vực tam giác vàng nên chúng ta phải chịu một nguồn ma túy rất lớn từ trung tâm ma túy lớn nhất thế giới đổ vào Việt Nam.


Nguyễn Tuân